Humanitext Reader

狄摩西尼 · 控诉奥林匹奥多鲁斯 §8-15

平分遗产的协议与奴隶莫斯基翁的侵吞

第 2 段,共 7 段 · 希腊语

内容简介

说话人叙述了其与奥林匹奥多罗斯为避免诉讼而达成的平分遗产协议,并揭露分配给后者的奴隶莫斯基翁曾瞒着年迈的科蒙私吞巨额钱款的事实。

§8τὸ δὲ τέλος ὃ ἐγένετο, τοῦθʼ ὑμᾶς ἀναγκαίως ἔχει ἀκοῦσαι.
至于最终的结果,你们有必要听一听。
αὐτὸς γὰρ ἐγὼ ἐδίκασα τούτῳ καὶ οὗτος ἐμοὶ τὰ ἡμίσεα ἑκάτερον ἡμῶν λαβεῖν ὧν κατέλιπε Κόμων, καὶ μηδεμίαν ἀηδίαν εἶναι περαιτέρω.
因为我亲自与他,他也与我达成裁定,我们各自继承科蒙所留遗产的一半,并且不再产生任何进一步的摩擦。
καὶ προειλόμην, ὦ ἄνδρες δικασταί, ἑκὼν μεταδοῦναι τούτῳ μᾶλλον ἢ εἰς δικαστήριον εἰσιὼν κινδυνεύειν πρὸς οἰκεῖον ὄντα τοῦτον καὶ εἰπεῖν τι ἀηδές, ἀδελφὸν ὄντα τῆς ἐμῆς γυναικὸς καὶ θεῖον τῶν ἐμῶν παίδων, καὶ ὑπὸ τούτου ἀκοῦσαί τι ἀνεπιτήδειον.
审判员先生们,我宁愿自愿分给他一部分,也不愿与这个身为亲属的男人对簿公堂,冒着在法庭上说出不快之言的风险,而且他还是我妻子的兄弟、我孩子们的舅舅,我也不想从他那里听到任何难堪的话。
§9ταῦτα πάντα ἐνθυμούμενος συνεχώρησα αὐτῷ.
考虑到这一切,我对他做出了让步。
καὶ μετὰ ταῦτα συνθήκας ἐγράψαμεν πρὸς ἡμᾶς αὐτοὺς περὶ ἁπάντων, καὶ ὅρκους ἰσχυροὺς ὠμόσαμεν ἀλλήλοις, ἦ μὴν τά τε ὑπάρχοντα φανερὰ ὄντα καλῶς καὶ δικαίως διαιρήσεσθαι καὶ μηδʼ ὁτιοῦν πλεονεκτήσειν τὸν ἕτερον τοῦ ἑτέρου ὧν κατέλιπεν Κόμων, καὶ τἄλλα πάντα κοινῇ ζητήσειν, καὶ πράξειν μετʼ ἀλλήλων βουλευόμενοι ὅ τι ἂν ἀεὶ δέῃ.
此后,我们彼此之间就所有事情写下了契约,并向对方立下了严庄的誓言,确信我们会公正、合理地分配现有的显明财产,且我们任何一方都不会在科蒙留下的遗产中占对方便宜,其他所有事情我们将共同追查,并始终在相互商议后采取必要行动。
§10ὑπενοοῦμεν γάρ, ὦ ἄνδρες δικασταί, ἥξειν τινὰς ἀμφισβητήσοντας τῶν τοῦ Κόμωνος καὶ ἑτέρους· οἷον καὶ ὁ ἐμὸς ἀδελφὸς ὁ ὁμοπάτριος, ὁμομήτριος δʼ οὔ, ὃς ἀπεδήμει, καὶ εἰ δή τις ἄλλος ἐβούλετʼ ἀμφισβητεῖν, οὐκ ἦν ἡμῖν κωλύειν· οἱ γὰρ νόμοι κελεύουσι τὸν βουλόμενον ἀμφισβητεῖν.
审判员先生们,因为我们预料到,可能还会有人来争夺科蒙的遗产;例如,我那当时在国外的同父异母(但非同母)的兄弟,而且如果确实有其他人想要提出申索,我们也无法阻止,因为法律允许任何想要提出申索的人这样做。
ταῦτα δὴ πάντα προνοούμενοι ἐγράψαμεν τὰς συνθήκας καὶ ὅρκους ὠμόσαμεν, ὅπως ἂν μήτε ἑκόντι μήτε ἄκοντι μηδετέρῳ ἐξουσία ἡμῶν γένηται μηδʼ ὁτιοῦν ἰδίᾳ πρᾶξαι, ἀλλὰ κοινῇ βουλευόμενοι μεθʼ ἡμῶν αὐτῶν ἅπαντα πράττωμεν.
正是预见到所有这些情况,我们写下了契约并立下誓言,以便我们任何一方,无论自愿还是违背意愿,都无权私自做任何事情,而是通过我们彼此共同商议来处理一切。
§11καὶ μάρτυρας ἐποιησάμεθα περὶ τούτων πρῶτον μὲν τοὺς θεοὺς οὓς ὠμόσαμεν ἀλλήλοις, καὶ τοὺς οἰκείους τοὺς ἡμετέρους αὐτῶν, ἔπειτʼ Ἀνδροκλείδην Ἀχαρνέα, παρʼ ᾧ κατεθέμεθα τὰς συνθήκας.
关于这些,我们首先请了我们向其宣誓的众神以及我们自己的亲属作证,然后请了我们把契约托付给他的阿哈尔奈区的安德罗克莱德斯。
βούλομαι οὖν, ὦ ἄνδρες δικασταί, τόν τε νόμον ἀναγνῶναι, καθʼ ὃν τὰς συνθήκας ἐγράψαμεν πρὸς ἡμᾶς αὐτούς, καὶ μαρτυρίαν τοῦ ἔχοντος τὰς συνθήκας.
因此,审判员先生们,我希望宣读我们彼此据以写下契约的法律,以及保存契约者的证词。
λέγε τὸν νόμον πρῶτον.
请先宣读法律。
ΝΟΜΟΣ. ἀναγίγνωσκε δὴ καὶ τὴν μαρτυρίαν τὴν Ἀνδροκλείδου.
法律。 现在也请宣读安德罗克莱德斯的证词。
ΜΑΡΤΥΡΙΑ.
证词。
§12ἐπειδὴ δὲ ὠμόσαμεν ἀλλήλοις καὶ αἱ συνθῆκαι ἦσαν κείμεναι παρὰ τῷ Ἀνδροκλείδῃ, διεῖλον ἐγὼ δύο μερίδας, ὦ ἄνδρες δικασταί.
当我们向对方宣誓,且契约存放在安德罗克莱德斯那里之后,审判员先生们,我把财产分成了两份。
καὶ ἡ μὲν ἑτέρα ἦν μερὶς ἡ οἰκία ἐν ᾗ ᾤκει αὐτὸς ὁ Κόμων, καὶ τἀνδράποδα οἱ σακχυφάνται, ἡ δʼ ἑτέρα ἦν μερὶς οἰκία ἑτέρα καὶ τἀνδράποδα οἱ φαρμακοτρίβαι.
其中一份是科蒙本人居住的房子和从事织袋工作的奴隶,另一份是另一所房子和从事研药工作的奴隶。
ἀργύριον δὲ εἴ τι κατέλιπεν ὁ Κόμων φανερὸν ἐπὶ τῇ τραπέζῃ τῇ Ἡρακλείδου, τοῦθʼ ἅπαν σχεδόν τι ἀνηλώθη εἴς τε τὴν ταφὴν καὶ τἄλλα τὰ νομιζόμενα καὶ εἰς τὴν οἰκοδομίαν τοῦ μνήματος.
至于科蒙在赫拉克莱德斯银行账面上留下的任何显明资金,几乎全部用于丧葬、其他习俗以及建造陵墓。
§13διελὼν δʼ ἐγὼ τὰς δύο ταύτας μερίδας, ἔδωκα αἵρεσιν τουτῳὶ Ὀλυμπιοδώρῳ ὁποτέραν βούλεται τῶν μερίδων λαβεῖν, καὶ οὗτος εἵλετο τοὺς φαρμακοτρίβας καὶ τὴν οἰκίσκην· ἐγὼ δʼ ἔλαβον τοὺς σακχυφάντας καὶ τὴν οἰκίαν τὴν ἑτέραν.
在分好这两份之后,我让这位奥林匹奥多罗斯选择他想要哪一份,他选择了研药奴隶和那所小房子;而我则得到了织袋奴隶和另一所房子。
καὶ ταῦτʼ ἔστιν ἃ ἑκάτερος ἡμῶν εἶχεν.
这些就是我们各自得到的东西。
§14ἐν δὲ τῇ μερίδι τῇ τουτουὶ Ὀλυμπιοδώρου ἦν εἷς τῶν φαρμακοτριβῶν, ὃν μάλιστα ἐνόμιζεν πιστὸν ἑαυτῷ εἶναι ὁ Κόμων· ὄνομα δὲ τῷ ἀνθρώπῳ ἐστὶν Μοσχίων.
在这位奥林匹奥多罗斯分得的那份财产中,有一名研药奴隶,科蒙认为此人对他最为忠诚;这名男子的名字叫莫斯基翁。
οὗτος ὁ οἰκέτης σχεδόν τι ᾔδει τά τε ἄλλα τὰ τοῦ Κόμωνος ἅπαντα, καὶ δὴ τὸ ἀργύριον οὗ ἦν, τὸ ἔνδον κείμενον τῷ Κόμωνι.
这个仆人几乎知道科蒙的其他所有事情,特别是科蒙放在屋里的银钱在什么地方。
§15καὶ δὴ καὶ ἔλαθεν τὸν Κόμωνα, πρεσβύτερόν τε ὄντα καὶ πεπιστευκότα αὐτῷ, ὑφαιρούμενος τὸ ἀργύριον οὗτος ὁ οἰκέτης ὁ Μοσχίων.
而这个名叫莫斯基翁的仆人,趁着科蒙年迈且信任他,竟然瞒着科蒙偷偷地把这些银钱窃为己有。
καὶ πρῶτον μὲν ὑφαιρεῖται αὐτοῦ χιλίας δραχμὰς χωρίς που κειμένας τοῦ ἄλλου ἀργυρίου, ἔπειτα ἑτέρας ἑβδομήκοντα μνᾶς.
首先,他偷走了与其余银钱分开存放的一千德拉克马,接着又偷走了另外七十米纳。
καὶ ταῦτα ποιῶν ἐλάνθανεν τὸν Κόμωνα.
他在做这些事时瞒过了科蒙。
καὶ τὸ ἀργύριον τοῦτο ἅπαν εἶχεν αὐτὸς διʼ ἑαυτοῦ ὁ ἄνθρωπος.
而这个男人把所有这些银钱都独占了。

词汇与语法注释

  1. §8ἐδίκασα — 动词 ἐδίκασα 通常指法官“做出判决”,但在此处则是比喻性用法,指当事人双方充当自己的裁判,在不诉诸法庭的情况下“决定”或“协议”平分财产。
  2. §10τῶν τοῦ Κόμωνος — 中性复数属格冠词 τῶν 与其后的属格 τοῦ Κόμωνος 结合,表示“科蒙的财产/遗产”,并作为部分属格修饰前面的代名词主语 τινὰς(“从科蒙的遗产中[提出申索的]一些人”)。
  3. §15ἔλαθεν τὸν Κόμωνα... ὑφαιρούμενος — 动词 λανθάνω (ἔλαθεν) 带有补充性分词 (ὑφαιρούμενος) 的常用句型,表示在宾语 (τὸν Κόμωνα) 不知情的情况下悄悄进行分词动作,译为“瞒着科蒙暗中偷窃”。

引用这一段

狄摩西尼, 控诉奥林匹奥多鲁斯 §8-15. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg0014.tlg048.humanitext-grc2:8-15

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。