§15.9.1μετὰ τοῦτο παραλαβὼν τὸν λόγον ὁ τῶν Ῥωμαίων εἰρηνοδίκης εἶπεν·
この後、ローマ人のフェティアル使節が発言を引き継いで言った。
οὐθὲν ἔτι τὸ κωλῦσόν ἐστιν, οὕτω φανερῶς ἀνῃρηκότων ὑμῶν τὰ περὶ τῆς εἰρήνης ὅρκια.
「あなたがたがこのように平和に関する誓約を明白に破棄した以上、もはや(戦争を)妨げるものは何もない。
. . . βουλεύεσθε τὸν Ῥωμαίων δῆμον αἰτιάσασθαι.
……あなたがたはローマの民を非難しようと企てている。
πάντα γὰρ αὐτῷ πέπρακται κατὰ τοὺς ἱερούς τε καὶ πατρίους νόμους, τά τε πρὸς τοὺς θεοὺς ὅσια καὶ τὰ πρὸς ἀνθρώπους δίκαια, δικασταὶ δὲ τῶν μενόντων ἐν ταῖς ὁμολογίαις οἱ λαχόντες πολέμους ἐπισκοπεῖν ἔσονται θεοί.
というのも、ローマの民にとっては、神々に対する神聖な務めも、人間に対する正義も、すべてが聖なる不磨の法に従って行われてきたからであり、協定を守り続ける者たちの裁判官は、戦争を監視することを割り当てられた神々となるであろうからだ。
§15.9.2μέλλων δʼ ἀπιέναι τήν τε περιβολὴν κατὰ κεφαλῆς εἵλκυσε καὶ τὰς χεῖρας ἀνασχὼν εἰς τὸν οὐρανόν, ὡς ἔθος ἐστίν, ἀρὰς ἐποιήσατο τοῖς θεοῖς·
そして去ろうとするとき、彼は上着を頭の上に引き寄せ、慣習に従って両手を天に差し伸べ、神々に祈念をかけた。
εἰ μὲν ἄδικα πάσχουσα ὑπὸ Σαυνιτῶν ἡ Ῥωμαίων πόλις καὶ μὴ δυναμένη μετὰ λόγου καὶ κρίσεως διαλῦσαι τὰς διαφορὰς ἐπὶ τὰ ἔργα χωρήσαι, βουλάς τʼ ἀγαθὰς αὐτῇ θεοὺς καὶ δαίμονας ἐπὶ νοῦν ἄγειν, καὶ % πράξειεν πᾶσι διδόναι τοῖς πολεμίοις ἐντυχεῖν, εἰ δʼ αὐτή τι πλημμελοῦσα περὶ τὰ τῆς φιλίας ὅρκια προφάσεις κατασκευάζεται τῆς ἔχθρας οὐκ ἀληθεῖς, μήτε βουλὰς ὀρθοῦν αὐτοῖς μήτε πράξεις.
『もしローマの都市が、サムニウム人から不当な扱いを受け、道理と裁判によって紛争を解決することができずに行動に移るのだとすれば、神々と守護神たちよ、彼女の心に善き計画をもたらし、すべての敵に立ち向かうあらゆる行動において(勝利を)与えたまえ。 しかし、もし彼女自身が友情の誓約に関して何らかの違背を犯し、敵対関係のための不実な口実を設けているのであるならば、彼らの計画も行動も正しいものとしたまわざれ』」