Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §42.1.4.pr-42.1.4.8

判决之诉的相对人范围与给付宽限期

第 6855 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

乌尔比安详述了可提起判决之诉的对象范围(如诉讼代理人、监护人及自治市代理人等),解释了金钱给付判决中宽限期的计算,以及债务更改和加害物交付对判决执行的影响。

[ULPIANUS libro quinquagensimo octauo ad edictum. ] §42.1.4.prSi se non optulit procurator, iudicati actio in eum denegabitur et in dominum dabitur: si se optulit, in ipsum dabitur.
[乌尔比安:《告示注解》第五十八卷] 若诉讼代理人未提供自身,则针对其本人的判决之诉将被拒绝,而对委托人予以准予;若其提供了自身,则针对其自身予以准予。
optulisse autem se liti uidetur non is, qui in rem suam procurator datus sit: nam hic alia ratione recusare iudicati actionem non potest, quia hic non in alienam, sed in suam rem procurator factus est.
然而,因自身利益而被选任为诉讼代理人的人,不被视为向诉讼提供了自身;因为此人基于其他理由不能拒绝判决之诉,因为此人不是为他人的事务,而是为自身的事务而被任命为诉讼代理人。
§42.1.4.1Tutor quoque uel curator in ea condicione sunt, ut non debeant uideri se liti optulisse, idcircoque debet denegari in eos iudicati actio.
监护人或保佐人亦处于同样的境地,不应被视为向诉讼提供了自身,因此,针对他们的判决之诉应当予以拒绝。
§42.1.4.2Actor municipum potest rem iudicatam recusare: in municipes enim iudicati actio dabitur.
自治市代理人可以拒绝判决;因为针对自治市居民将准予判决之诉。
§42.1.4.3Ait praetor: 'condemnatus ut pecuniam soluat'.
裁判官说:“被判处支付金钱”。
a iudicato ergo hoc exigitur, ut pecuniam soluat.
因此,向被判决者要求的是支付金钱。
quid ergo, si soluere quidem paratus non sit, satisfacere autem paratus sit, quid dicimus? et ait Labeo debuisse hoc quoque adici 'neque eo nomine satisfaciat': fieri enim posse, ut idoneum expromissorem habeat.
那么,如果他虽然未准备好支付,但准备好供担保,我们该怎么说? 拉贝奥认为,此处也应当增加“亦不以该名义供担保”;因为他有可能拥有一位合格的免责债务承担人。
sed ratio pecuniae exigendae haec fuit, quod noluerit praetor obligationes ex obligationibus fieri: idcirco ait 'ut pecunia soluatur'.
但是,要求金钱的理由在于,裁判官不希望债权债务因(新的)债权债务而产生;因此他说“支付金钱”。
ex magna tamen et idonea causa accedendum erit ad Labeonis sententiam.
然而,在存在重大且正当理由的情况下,应当赞同拉贝奥的观点。
§42.1.4.4Si ex conuentione litigantium cautum sit post rem iudicatam ei, cui quis condemnatus est, eueniet, ut hic et retendatur, si modo nouatio intercessit: ceterum si non nouandi causa id factum est, manebit ordo exsecutionis.
如果在判决之后,根据诉讼当事人的约定,向被判决人所面对的债权人提供了保证,只要介入了债务更改,其结果是其执行程序予以缓和;但如果这不是为了债务更改的目的而做的,则执行程序维持不变。
sed et si pignora accepta sint uel fideiussores in rem iudicatam, consequens erit dicere non cessare exsecutionem, quippe cum accesserit aliquid rei iudicatae, non sit a re iudicata recessum.
此外,即使接受了质权或为已判决事项提供了保证人,也理所应当认为执行并不停止,因为这只是对已判决事项增加了某些东西,而并非脱离了已判决事项。
idem obseruandum est in eo, cuius procurator condemnatus est.
同样规则也适用于其诉讼代理人被判处败诉之人的情况。
§42.1.4.5Si quis condemnatus sit, ut intra certos dies soluat, unde ei tempus iudicati actionis computamus, utrum ex quo sententia prolata est an uero ex eo, ex quo dies statutus praeteriit? sed si quidem minorem diem statuerit iudex tempore legitimo, repletur ex lege, quod sententiae iudicis deest: sin autem ampliorem numerum dierum sua definitione iudex amplexus est, computabitur reo et legitimum tempus et quod supra id iudex praestitit.
如果某人被判处在特定天数内支付,我们从何时起计算针对他的判决之诉的期间:是从判决宣告之日起,还是从设定的期限届满之日起? 如果承审员设定的期限短于法定时间,则承审员判决中不足的部分将依据法律予以补足;但如果承审员在其决定中包容了更多的天数,则法定时间和承审员在此之上赋予的时间都将为被告计算。
§42.1.4.6Condemnatum accipere debemus eum, qui rite condemnatus est, ut sententia ualeat: ceterum si aliqua ratione sententia nullius momenti sit, dicendum est condemnationis uerbum non tenere.
我们应当将“被判处败诉者”理解为已被适法判处败诉,从而判决有效之人;但是,如果由于某种原因判决无任何效力,则应当认为“败诉判决”一词不适用。
§42.1.4.7Soluisse accipere debemus non tantum eum, qui soluit, uerum omnem omnino, qui ea obligatione liberatus est, quae ex causa iudicati descendit.
我们应当将“已支付”理解为不仅包括实际支付之人,还包括完全免除了因判决原因所产生的债务的所有人。
§42.1.4.8Celsus scribit, si noxali condemnatus eum seruum, in quo usus fructus alienus est, noxae dedisti, posse tecum adhuc agi iudicati: sed si usus fructus interierit, liberari ait.
塞尔苏斯写道,如果你在加害诉讼中被判败诉,并交付了一个他人享有益物权的奴隶以代赔偿,则针对你仍可提起判决之诉;但如果该益物权消灭,他说你即获得免责。

词汇与语法注释

  1. §42.1.4.proptulisse autem se liti uidetur non is, qui in rem suam procurator datus sit — 这是含有 uidetur 连同完成时不定式 optulisse 的人称结构。“不被视为(non uidetur)”的主语是 is, qui... datus sit(……的人)。短语 in rem suam procurator 指的是为了自身利益(实质上被让与了权利)而进行诉讼的特殊代理人。
  2. §42.1.4.3debuisse hoc quoque adici 'neque eo nomine satisfaciat' — 这是依附于主句动词 ait 的“对格加不定式”结构(间接引语),其中 debuisse 的主语是指示代名词 hoc。引语部分 'neque... satisfaciat' 动词使用现在时虚拟语气 satisfaciat,表示应当在裁判官告示中增加的条件。
  3. §42.1.4.4eueniet, ut hic et retendatur — 非人称动词 eueniet(结果是……)引导一个 ut 从句作为其主语。retendatur 是动词 retendere(缓和、放松、释放)的现在时被动虚拟语气单数第三人称,意指在债务更改(nouatio)发生的情况下,基于原判决的执行程序将得以缓和或中止。
  4. §42.1.4.5repletur ex lege, quod sententiae iudicis deest — 相对于主句 repletur(被补足),由关系代词 quod(……的部分)引导的关系从句充当实质上的主语,其先行词 id 被省略。sententiae 是依附于 deest(缺少)的与格。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §42.1.4.pr-42.1.4.8. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:42.1.4.pr-42.1.4.8

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。