Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §40.4.61.pr-40.4.61.2

推迟至临终或附不当条件的遗嘱释放之无效

第 6409 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

本条结合尤里安和奥克塔维努斯的观点说明,凡是以实质上阻碍奴隶获得自由为目的(如推迟到临终前或设置特定的消极条件)而作出的遗嘱释放均属无效,且不适用穆修斯担保。

[POMPONIUS libro undecimo epistularum.
[蓬波尼乌斯,引自《书信集》第十一卷。
] §40.4.61.prScio quosdam efficere uolentes, ne serui sui umquam ad libertatem perueniant, hactenus scribere solitos: 'Stichus cum moretur, liber esto'.
] 我知道某些人为了确保自己的奴隶永远无法获得自由,习惯于写下这样的条款:“当斯蒂克斯濒死时,他应当获得自由。
sed et Iulianus ait libertatem, quae in ultimum uitae tempus conferatur, nullius momenti esse, cum testator impediendae magis quam dandae libertatis gratia ita scripsisse intellegitur.
”但尤里安也认为,被推迟到生命最后一刻的自由是无效的,因为立遗嘱人被理解为是为了阻碍而非赋予自由才这样写的。
et ideo etiam si ita sit scriptum: 'Stichus si in Capitolium non ascenderit, liber esto', nullius momenti hoc esse, si apparet in ultimum uitae tempus conferri libertatem testatorem uoluisse, nec Mucianae cautioni locum esse.
因此,即使写着:“如果斯蒂克斯没有登上卡皮托林山,他应当获得自由”,如果显而易见立遗嘱人是希望将自由推迟到生命的最后一刻,这同样是无效的,并且没有适用穆修斯担保的余地。
§40.4.61.1Et si ita in testamento scriptum fuerit 'Stichus, si Capuam ierit, liber esto', aliter liberum non esse, quam si Capuam ierit.
又如果遗嘱中写道:“如果斯蒂克斯去了卡普阿,他应当获得自由”,那么除非他去了卡普阿,否则他不能通过其他方式获得自由。
§40.4.61.2Hoc amplius Octauenus aiebat, si quis in testamento sub qualibet condicione libertate seruo data ita scripsisset 'ante condicionem nolo eum ab herede liberum fieri', nihil ualere hanc adiectionem.
此外,奥克塔维努斯曾说,如果有人在遗嘱中,在任何条件之下给予奴隶自由之后,又写道:“在条件成就之前,我不希望他被继承人释放”,这一附加条款是完全无效的。

词汇与语法注释

  1. §40.4.61.prcum moretur — moretur 是 morior(死亡)的现在时虚拟式(或为将来时 morietur 的手稿异读),与连接词 cum 连用表示“当他濒死时”或“在临终时”。这一条件是一种拟制的措辞,旨在使奴隶终身处于受奴役状态,实质上无法享受自由。
  2. §40.4.61.primpediendae magis quam dandae libertatis gratia — 支配属格的 gratia(为了……)修饰由 magis quam 并列的两个动形容词(gerundive)短语,即 impediendae [libertatis] 与 dandae libertatis。名词 libertatis 仅在后半部分出现,前半部分予以省略。
  3. §40.4.61.prnec Mucianae cautioni locum esse — nec ... locum esse 是由 ait 引导的“对格+不定式”结构的延续。cautio Muciana(穆修斯担保)是一种法律制度,旨在避免消极条件(如“如果不做某事”)在受益人生前无法成就的问题,通过让受益人提供不违反条件的担保,使遗赠等立即生效。在此处,由于立遗嘱人显有终身限制奴隶自由的意图,因此没有适用该救济制度的余地,释放本身直接无效。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §40.4.61.pr-40.4.61.2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:40.4.61.pr-40.4.61.2

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。