Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §23.3.43.pr-23.3.43.2

通过口头债务免除设定持妆及其效力

第 3417 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

论述通过口头债务免除设定持妆的效力,区分婚姻未成立和成立后消灭的情形,并根据债务系无条件、附期限或附条件的不同性质规定了债务恢复与返还期限。

[ULPIANUS libro tertio disputationum. ] §23.3.43.prLicet soleat dos per acceptilationem constitui, tamen, si ante matrimonium acceptilatio fuerit interposita nec nuptiae secutae, Scaeuola ait matrimonii causa acceptilationem interpositam non secutis nuptiis nullam esse atque ideo suo loco manere obligationem: quae sententia uera est.
[乌尔比安,《论议书》第三卷] 虽然持妆通常通过口头债务免除来设定,但是,如果在婚姻之前进行了口头债务免除而婚姻并未随之发生,斯卡埃沃拉认为,以婚姻为目的而进行的口头债务免除在婚姻未发生时是无效的,因此债务仍在原处保留(继续存在);这一观点是正确的。
§23.3.43.1Quotiens autem extraneus accepto fert debitori dotis constituendae causa, si quidem nuptiae insecutae non fuerint, liberatio non sequetur: nisi forte sic accepto tulit, ut uelit mulieri in totum donatum: tunc enim credendum est breui manu acceptum a muliere et marito datum: ceterum mulieri per liberam personam condictio adquiri non potest.
但是,每当第三人为设定持妆而向债务人免除债务时,如果婚姻确实没有随之发生,则不产生免除债务的效力;除非他偶然是以这样一种方式免除,即他希望将其完全赠与该妇女:因为在那种情况下,应当认为该债务已通过简易交付由妇女接受并给予了丈夫;不过,妇女不能通过自由人取得不当得利返还请求权。
§23.3.43.2Plane secutis nuptiis mulier soluto matrimonio dotis exactionem habebit, nisi forte sic accepto tulit extraneus, ut ipse, quoquo modo solutum fuerit matrimonium, condictionem habeat: tunc enim non habebit mulier actionem.
显然,在婚姻发生后,婚姻消灭时妇女将拥有要求返还持妆的权利,除非第三人是以这样一种方式免除债务,即无论婚姻以何种方式消灭,他本人都拥有不当得利返还请求权:因为在这种情况下,妇女将不享有诉权。
secundum quae constituta dote per acceptilationem et secutis nuptiis is effectus erit dotis exactioni, ut, si quidem pura sit obligatio quae accepto lata est, non ipsa iam restituenda sit, sed soluenda dos secundum sua tempora.
根据这些规则,在通过口头债务免除设定持妆且婚姻随之发生后,对于持妆的请求将产生如下效果:如果被免除的债务是无条件的,则现在不再恢复该债务本身,而是应当根据其自身的时间限制来支付持妆。
sin uero obligatio in diem fuit nec ante solutum matrimonium dies obligationis praeteriit, restauranda est in diem pristinum obligatio et, si debitum cum satisdatione fuerit, satisdatio renouanda est.
但如果该债务是附期限的,且在婚姻消灭前债务期限尚未届满,则债务应当恢复到原有的期限,并且,如果该债务附有担保,则担保应当予以更新。
similique modo et si condicionalis fuerit obligatio quae in dotem conuersa est et pendente obligatione diuortium fuerit secutum, uerius obligationem sub eadem condicione restitui debere: sed si condicio exstiterit constante matrimonio, ex die diuortii tempora exactionis numerantur.
同样,如果被转化为持妆的债务是附条件的,且在债务悬吊期间发生了离婚,那么更正确的观点是,应当在相同的条件下恢复债务;但如果条件在婚姻存续期间已经成就,则要求返还的时间限制自离婚之日起算。

词汇与语法注释

  1. 23.3.43.prnon secutis nuptiis — 夺格绝对结构,在句中充当条件状语,意为“如果婚姻未随之发生”。这一解说可以由下一段(§23.3.43.1)中用条件从句“si quidem nuptiae insecutae non fuerint”进行同义替换得到印证。
  2. 23.3.43.1breui manu acceptum a muliere et marito datum — 带对格的不定式结构,省略了助动词 `esse`(即 `acceptum [esse]` 与 `datum [esse]`)。同时,在设立持妆的语境下,省略了与格“给丈夫”(`marito`),需在理解时予以补充。此处描述了“简易交付”(brevi manu)的法律拟制。
  3. 23.3.43.2secundum sua tempora — 物主代词 `sua` 指代前文的“持妆”(`dos`)。在古典罗马法中,婚姻消灭后持妆的返还(支付)依法享有特定的宽限期(通常为按年分期偿还等),因此此处意为“根据持妆自身(法定)的返还期限”。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §23.3.43.pr-23.3.43.2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:23.3.43.pr-23.3.43.2

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。