Humanitext Reader

查士丁尼一世 · 学说汇纂 §17.1.27.pr-17.1.27.5

受托人的义务、费用偿还与诉权让与

第 2467 段,共 9271 段 · 拉丁语

内容简介

阐述了关于委托的各种法律问题,包括免除债务人债务的承诺、附条件的奴隶释放、受托人的履行和通知义务、因受托人死亡而消灭、正当费用的偿还,以及诉权让与和次要责任。

[GAIUS libro nono ad edictum prouinciale. ] §17.1.27.prSi quis alicui scripserit, ut debitorem suum liberet, seque eam pecuniam, quam is debuerit, soluturum, mandati actione tenetur.
[盖尤斯《地方告示注解》第九卷] 如果有人写信给他人,要求其免除其债务人的债务,并承诺自己将支付该债务人所欠的钱款,则他须承担委托诉讼的责任。
§17.1.27.1Si seruum ea lege tibi tradidero, ut eum post mortem meam manumitteres, constitit obligatio: potest autem et in mea quoque persona agendi causa interuenire, ueluti si paenitentia acta seruum reciperare uelim.
如果我以在我死后释放该奴隶为条件,将奴隶交付给你,则债务成立;但即使在我自己身上也可能产生起诉的理由,例如,由于事后反悔,我希望收回该奴隶。
§17.1.27.2Qui mandatum suscepit, si potest id explere, deserere promissum officium non debet, alioquin quanti mandatoris intersit damnabitur: si uero intellegit explere se id officium non posse, id ipsum cum primum poterit debet mandatori nuntiare, ut is si uelit alterius opera utatur: quod si, cum possit nuntiare, cessauerit, quanti mandatoris intersit tenebitur: si aliqua ex causa non poterit nuntiare, securus erit.
接受委托的人,如果能够履行,就不应当放弃承诺的职责;否则,他将被判决赔偿相当于委托人利益受损的数额。 但如果他意识到自己无法履行该职责,则应当尽快将此事通知委托人,以便委托人在愿意时可以利用他人的协助。 如果他本可以通知却怠于通知,则他将对相当于委托人利益受损的数额承担责任;如果因某种原因无法通知,他将免于责任。
§17.1.27.3Morte quoque eius cui mandatum est, si is integro adhuc mandato decesserit, soluitur mandatum et ob id heres eius, licet exsecutus fuerit mandatum, non habet mandati actionem.
同样,受托人的死亡也会导致委托消灭,如果他在委托尚未履行完毕时去世;因此,他的继承人即使履行了该委托,也不享有委托诉讼。
§17.1.27.4Impendia mandati exsequendi gratia facta si bona fide facta sunt, restitui omnimodo debent, nec ad rem pertinet, quod is qui mandasset potuisset, si ipse negotium gereret, minus impendere.
为履行委托而支出的费用,如果是善意支出的,则无论如何都必须予以偿还;即使委托人自己处理事务本可以支出更少,也与此无关。
§17.1.27.5Si mandatu meo Titio credideris et mecum mandati egeris, non aliter condemnari debeo, quam si actiones tuas, quas aduersus Titium habes, mihi praestiteris.
如果因我的委托,你借钱给提修斯,并对我提起委托诉讼,除非你将你对提修斯所享有的诉权让与我,否则我不应被判决败诉。
sed si cum Titio egeris, ego quidem non liberabor, sed in id dumtaxat tibi obligatus ero, quod a Titio seruare non potueris.
但如果你起诉提修斯,我虽然不会免责,但仅在限制于你无法从提修斯处收回的数额内,对你承担义务。

词汇与语法注释

  1. §17.1.27.prseque eam pecuniam, quam is debuerit, soluturum — soluturum 之后省略了 esse,整体构成了宾格与不定式结构,隶属于动词 scripserit。它与 ut 从句并列,用以表达书面承诺的内容。se 是指代主句主语(quis)的反身代词。
  2. §17.1.27.1paenitentia acta — 由名词 paenitentia(反悔、改变主意)和动词 agere 的阴性单数夺格过去受动分词 acta 构成的夺格独立结构。在此表示原因,意为“由于产生了反悔”。
  3. §17.1.27.4quod is qui mandasset potuisset... minus impendere — quod 从句充当了主句 nec ad rem pertinet(与此无关/不重要)的实质主语(名词性从句)。从句中的动词 potuisset 采用虚拟语气过去完成时,表示与过去事实相反的结果,并与条件从句 si ipse negotium gereret(虚拟语气未完成过去时,表示过去持续与事实相反的假设)相配合。
  4. §17.1.27.5non aliter... quam si — 构成排他性条件句的结构,意为“除非……否则不……”。结合了 non aliter(不以其他方式)和 quam si(若非……)。

引用这一段

查士丁尼一世, 学说汇纂 §17.1.27.pr-17.1.27.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:17.1.27.pr-17.1.27.5

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。