Humanitext Reader

奥维德 · 黑海书简 §3.5.1-3.5.58

赞扬科塔的辩才与精神上的相伴

第 31 段,共 52 段 · 拉丁语

内容简介

奥维德从托米斯致信马克西姆斯·科塔,称赞科塔在罗马的雄辩演讲,并表示尽管身处流放,他在精神上始终与科塔同在,并敦促两人互相寄送诗作。

§3.5.1Quam legis, unde tibi mittatur epistula, quaeris?
你是否在问,你正在读的这封信是从哪里寄给你的?
§3.5.2hinc, ubi caeruleis iungitur Hister aquis,
就从这里,希斯特河与蓝色的水相汇之处。
§3.5.3ut regio dicta est, succurrere debet et auctor, §3.5.4laesus ab ingenio Naso poeta suo.
一旦说出地区,作者的名字也应当浮现脑海,那就是因自己的才能而受害的诗人纳索。
§3.5.5qui tibi, quam mallet praesens adferre salutem, §3.5.6mittit ab hirsutis, Maxime Cotta, Getis.
他将本想亲身带给你的问候,从粗野的盖塔人那里寄给你,马克西姆斯·科塔。
§3.5.7legimus, o iuvenis patrii non degener oris, §3.5.8dicta tibi pleno verba diserta foro.
噢,没有辜负父亲口才的年轻人,我读过了你在人声鼎沸的广场上所发表的雄辩之言。
§3.5.9quae quamquam lingua mihi sunt properante per horas §3.5.10lecta satis multas, pauca fuisse queror.
尽管我用急促的舌头,花了许多个小时充分阅读了这些,我仍抱怨它们太少。
§3.5.11plura sed haec feci relegendo saepe, nec umquam §3.5.12non mihi, quam primo, grata fuere magis,
但通过经常重读,我使它们变得更多,而且它们对我来说,从未不像第一次读时那样令人欣喜。
§3.5.13cumque nihil totiens lecta e dulcedine perdant, §3.5.14viribus illa suis, non novitate, placent.
既然读了这么多次也未失去一丝甘美,它们是凭自身的力量,而非靠新奇来取悦人心。
§3.5.15felices quibus haec ipso cognoscere in actu §3.5.16et tam facundo contigit ore frui!
那些得以在当场领略这些、并享受如此雄辩口才的人,是多么幸福啊!
§3.5.17nam, quamquam sapor est adlata dulcis in unda, §3.5.18gratius ex ipso fonte bibuntur aquae.
因为,虽然运送过来的水味道也很甘甜,但直接从源头饮用的泉水却更为怡人。
§3.5.19et magis adducto pomum decerpere ramo §3.5.20quam de caelata sumere lance iuvat.
同样,从折下的枝条上亲手采摘果实,也比从雕花大盘中取用更令人欢喜。
§3.5.21at nisi peccassem, nisi me mea Musa fugasset, §3.5.22quod legi, tua vox exhibuisset opus, §3.5.23utque fui solitus, sedissem forsitan unus §3.5.24de centum iudex in tua verba viris, §3.5.25maior et implesset praecordia nostra voluptas, §3.5.26cum traherer dictis adnueremque tuis.
但若非我犯了错,若非我的缪斯驱逐了我,你自己的声音本会向我展示我所读到的这部作品,并且正如我过去习惯的那样,我也许会作为百人法官中的一员,坐下来审听你的发言,那么更大的喜悦将会充盈我的心房,当我被你的言语吸引并点头赞同之时。
§3.5.27quem quoniam fatum patria vobisque relictis §3.5.28inter inhumanos maluit esse Getas, §3.5.29quod licet, ut videar tecum magis esse, legenda §3.5.30saepe, precor, studii pignora mitte tui, §3.5.31exemploque meo, nisi dedignaris id ipsum, §3.5.32utere, quod nobis rectius ipse dares, §3.5.33namque ego, qui perii iam pridem, Maxime, vobis, §3.5.34ingenio nitor non periisse meo.
既然命运更愿意让我这告别了祖国和你们的人留在野蛮的盖塔人中间,在允许的范围内,为了让我显得更与你同在,我祈求你,经常寄来你那值得一读的学业证凭,并且效仿我的例子,除非你鄙视这件事本身,这本该由你更理所当然地给予我们,因为,马克西姆斯,虽然对你们而言我早已死去,但我仍在努力使自己的才华不至消亡。
§3.5.35redde vicem, nec rara tui monimenta laboris §3.5.36accipiant nostrae, grata futura,
请给予回报,不要让我那将满怀感激的手,只能罕见地收到你劳苦的纪念。
§3.5.37manus, dic tamen, o iuvenis studiorum plene meorum, §3.5.38ecquid ab his ipsis admoneare mei.
然而请告诉我,噢,对我过去的诗作了如指掌的年轻人,你是否通过这些作品本身而稍微想起我。
§3.5.39ecquid, ubi aut recitas factum modo carmen amicis, §3.5.40aut, quod saepe soles, exigis ut recitent, §3.5.41quaeror, ut interdum tua mens, oblita quid absit, §3.5.42nescio quid certe sentit abesse sui, §3.5.43utque loqui multum de me praesente solebas, §3.5.44nunc quoque Nasonis nomen in ore tuo est?
当你向朋友们朗诵刚刚写就的诗歌时,或者,如你经常做的那样,要求他们朗诵时,我是否会被寻找,以至于有时你的心灵忘记了何者缺席,却确实感到自己的某一部分正在缺失,正如我人在现场时你经常谈论我那样,如今纳索的名字是否也经常在你的口中提起?
§3.5.45ipse quidem Getico peream violatus ab arcu §3.5.46(et sit periuri quam prope poena, vides)
如果我不是在几乎每一个瞬间,虽身处远方,却依然在心中看见你,我宁愿自己被盖塔人的弓箭射杀而死(你也看到,伪誓者的惩罚离我有多近)。
§3.5.47te nisi momentis video paene omnibus absens. §3.5.48gratia quod menti quolibet ire licet.
值得庆幸的是,心灵被允许去往任何想去的地方。
§3.5.49hac ubi perveni nulli cernendus in urbem, §3.5.50saepe loquor tecum, saepe loquente fruor.
当我通过心灵来到城中,不为任何人所见时,我经常与你交谈,经常享受你说话的时刻。
§3.5.51tum mihi difficile est, quam sit bene, dicere, quamque §3.5.52candida iudiciis illa sit hora meis.
那时,对我来说很难表达那是多么美好,在我的判断中,那一刻是多么辉煌。
§3.5.53tum me, siqua fides, caelesti sede receptum §3.5.54cum fortunatis suspicor esse deis.
那时,若是可以相信,我甚至觉得自己已被接引到天上的居所,与幸福的神明们同在。
§3.5.55rursus ubi huc redii, caelum superosque relinquo, §3.5.56a Styge nec longe Pontica distat humus, §3.5.57unde ego si fato nitor prohibente reverti, §3.5.58spem sine profectu. Maxime, tolle mihi.
当我再次回到这里,我就离开了天空和天上的神明,庞托斯的土地离斯提克斯河并不遥远,如果在命运阻挠下,我仍努力从那里归来,马克西姆斯,请夺走我那毫无进展的希望。

词汇与语法注释

  1. 3.5.1Quam legis, unde tibi mittatur epistula, quaeris? — 关系代名词 quam 的先行词 epistula 被吸收到作为主句动词 quaeris 宾语的间接疑问句(unde... mittatur epistula)中并充当其主语。直译为:“你正在读的(那封信),你是在问这封信是从哪里寄给你的吗?”
  2. 3.5.7patri(i) non degener oris — oris 是表示性质或关系的属格,作为形容词 degener(劣于、退步)的补语。non degener oris 意为“没有辜负父亲的口才(辩才)”。
  3. 3.5.30legenda — 动形容词(未来被动分词),与 pignora(中性复数宾格,mitte 的宾语)一致。意为“应当经常阅读的(学业证凭)”,带有义务或目的的色彩。
  4. 3.5.38mei — 人称代词 ego 的属格形式。在表示“使想起”的动词 admoneo 的被动语态(admoneare = admonearis,间接疑问句中的现在时虚拟语气)中,作为表示想起对象的属格补语(“想起我”)。
  5. 3.5.47te nisi ... video — 构成了对第45行 peream(愿望/让步虚拟语气,“我宁愿死”)的条件从句。nisi te video(如果我没有看见你)使用直说现在时,用以表达强烈的否定誓约(“如果我没有看见你,我就去死”,意即“我确实看见了你”)。

引用这一段

奥维德, 黑海书简 §3.5.1-3.5.58. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi009.humanitext-lat2:3.5.1-3.5.58

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。