Humanitext Reader

奥维德 · 哀怨集 §5.1.1-5.1.80

作为排遣痛苦手段的第五卷诗作

第 47 段,共 60 段 · 拉丁语

内容简介

诗人介绍了从盖泰海岸寄出的第五卷诗集,解释说其悲哀的基调反映了他不幸的命运,而写作是他缓解痛苦并与读者保持联系的唯一手段。

§5.1.1Hunc quoque de Getico, nostri studiose, libellum §5.1.2litore praemissis quattuor adde meis.
关切我的人啊,请将这本来自盖泰海岸的小册子,也加进我先前寄出的四本书中。
§5.1.3hic quoque talis erit, qualis fortuna poetae: §5.1.4invenies toto carmine dulce nihil.
这本书也将和诗人的命运一样:你在这整首诗中找不到任何甜美之物。
§5.1.5flebilis ut noster status est, ita flebile carmen, §5.1.6materiae scripto conveniente suae.
正如我们的境遇是令人泪下的,歌也是令人泪下的,写作与其自身的题材相符。
§5.1.7integer et laetus laeta et iuvenalia lusi: §5.1.8illa tamen nunc me composuisse piget, §5.1.9ut cecidi, subiti perago praeconia casus, §5.1.10sumque argumenti conditor ipse mei.
当我健全且快乐的时候,我曾玩味快乐而青春的歌:然而现在我很后悔创作了那些,自从我堕落,我便履行着宣布我突然毁灭的职责,我自己成了我自己题材的创作者。
§5.1.11utque iacens ripa deflere Caystrius ales §5.1.12dicitur ore suam deficiente necem, §5.1.13sic ego, Sarmaticas longe proiectus in oras, §5.1.14efficio tacitum ne mihi funus eat.
并且,正如据说躺在卡伊斯托斯河畔的鸟,在衰微的声音中哀悼自己的死亡,我也是这样,被远远地抛到萨尔马提亚的海岸上,设法不让我自己的死亡在静默中消逝。
§5.1.15delicias siquis lascivaque carmina quaerit, §5.1.16praemoneo, non est scripta quod ista legat, §5.1.17aptior huic Gallus blandique Propertius oris, §5.1.18aptior, ingenium come, Tibullus erit.
如果有人寻求享乐和放荡的歌,我预先警告,他没有理由去阅读这些写下的东西,加尔鲁斯对他更为合适,还有口吻甜美的普罗佩提乌斯,拥有高雅才华的提布鲁斯也将更为合适。
§5.1.19atque utinam numero non nos essemus in isto!
但愿我们不曾身处那个行列之中!
§5.1.20ei mihi, cur umquam Musa iocata mea est?
哀哉,为什么我的缪斯曾几何时戏谑过呢?
§5.1.21sed dedimus poenas, Scythicique in finibus Histri §5.1.22ille pharetrati lusor Amoris abest, §5.1.23quod superest, animos ad publica carmina flexi, §5.1.24et memores iussi nominis esse mei.
但我已经承受了惩罚,在斯基泰的希斯特河疆界上,那个背负箭袋的爱神戏谑者已远在天边,至于剩下的事情,我将心思转向了公共的诗歌,并命令它们记住我的名字。
§5.1.25si tamen e vobis aliquis tam multa requiret, §5.1.26unde dolenda Canam, multa dolenda tuli.
然而,如果你们中有人询问,我从何处唱出如此多值得哀叹的事,那我便是承受了许多值得哀叹的事。
§5.1.27non haec ingenio, non haec componimus arte: §5.1.28materia est propriis ingeniosa malis, §5.1.29et quota fortunae pars est in carmine nostrae?
我们创作这些并非凭借才华,也非凭借艺术:题材本身因我自己的灾难而变得富有才华,况且我的命运中有多少微小的部分被表现在诗中呢?
§5.1.30felix, qui patitur quae numerare potest!
能够数清自己所承受灾难的人是幸福的!
§5.1.31quot frutices silvae, quot flavas Thybris harenas, §5.1.32mollia quot Martis gramina campus habet, §5.1.33tot mala pertulimus, quorum medicina quiesque §5.1.34nulla nisi in studio est Pieridumque mora.
森林里有多少灌木,台伯河有多少金沙,战神广场有多少柔嫩的草叶,我们便承受了多少灾难,对其既无良药也无安息,唯有在诗作的探求和与缪斯们的徜徉之中。
§5.1.35quis tibi, Naso, modus lacrimosi carminis? inquis
“纳索啊,你的悲歌有什么限度? ”你问。
§5.1.36idem, fortunae qui modus huius erit.
同样的限度,就像这命运的限度一样。
§5.1.37quod querar, illa mihi pleno de fonte ministrat, §5.1.38nec mea sunt, fati verba sed ista mei.
运命从充盈的泉源中为我提供所要抱怨的,那些话语并非我的,而是我宿命的话语。
§5.1.39at mihi si cara patriam cum coniuge reddas, §5.1.40sint vultus hilares, simque quod ante fui.
但如果你能将祖国和亲爱的妻子还给我,我的神情就会变得开朗,我也会成为以前的我。
§5.1.41lenior invicti si sit mihi Caesaris ira, §5.1.42carmina laetitiae iam tibi plena dabo.
如果无坚不摧的凯撒之怒对我能稍微温和一些,我现在就将奉献给你充满喜悦的诗歌。
§5.1.43nec tamen ut lusit, rursus mea littera ludet; §5.1.44sit semel illa ioco luxuriata meo.
然而,我的文字绝不会再次像以前那样戏谑;让它由于我的戏谑而放纵过一次就够了。
§5.1.45quod probet ipse, canam, poenae modo parte levata §5.1.46barbariam rigidos effugiamque Getas.
我将唱出他自己可以赞同的歌,只要刑罚能减轻一部分,且我能逃离这蛮荒之地和冷酷的盖泰人。
§5.1.47interea nostri quid agant, nisi triste, libelli?
在此期间,我的小册子除了悲哀之外,还能做什么呢?
§5.1.48tibia funeribus convenit ista meis.
那支长笛适合于我的葬礼。
§5.1.49at poteras inquis ‘melius mala ferre silendo, §5.1.50et tacitus casus dissimulare tuos. ’
但你可能会说,“你本可以通过保持沉默更好地承受灾难,并在静默中隐瞒你的不幸。
§5.1.51exigis ut nulli gemitus tormenta sequantur, §5.1.52acceptaque gravi vulnere flere vetas?
” 你是要求折磨之后不伴随任何呻吟,并在承受重伤时禁止哭泣吗?
§5.1.53ipse Perilleo Phalaris permisit in aere §5.1.54edere mugitus et bovis ore queri.
法拉里斯自己也允许,在佩里洛斯铸造的铜牛中,发出吼叫并透过公牛之口进行抱怨。
§5.1.55cum Priami lacrimis offensus non sit Achilles», §5.1.56tu fletus inhibes, durior hoste, meos?
既然阿基琉斯未曾对普里阿摩斯的眼泪感到愤怒,比敌人还要残酷的你,却要抑制我的哭泣吗?
§5.1.57cum faceret Nioben orbam Latonia proles, §5.1.58non tamen et siccas iussit habere genas.
当拉托娜的子嗣使尼俄柏丧失子女时,他们也未曾命令她保持干燥的双颊。
§5.1.59est aliquid, fatale malum per verba levare. §5.1.60hoc quendam Procnen Halcyonenque facit.
通过言语来减轻注定的灾难,这是有一定意义的:这正是普罗克涅和哈尔库俄涅所做的事。
§5.1.61hoc erat, in gelido quare Poeantius antro §5.1.62voce fatigaret Lemnia saxa sua.
这也是为什么在寒冷的洞穴中,珀阿斯的儿子用自己的声音使雷姆诺斯的岩石疲惫不堪。
§5.1.63strangulat inclusus dolor atque exaestuat intus, §5.1.64cogitur et vires multiplicare suas.
积压的痛苦会令人窒息,并在内心剧烈沸腾,且被迫成倍地增强自身的力量。
§5.1.65da veniam potius, vel totos tolle libellos, §5.1.66si mihi quod prodest hoc tibi, lector, obest,
宁可给予原谅,或者收回整本小册子,如果对我有利的这件事,读者啊,对你有害。
§5.1.67sed neque obesse potest, ulli nec scripta fuerunt §5.1.68nostra nisi auctori perniciosa suo.
但它既不可能有害,我的作品也未曾对除其作者之外的任何人造成过毁灭。
§5.1.69at mala sunt.
“但它们很糟糕。
lateor.
”我承认。
quis te mala sumere cogit?
谁强迫你接受糟糕的东西?
§5.1.70aut quis deceptum ponere sumpta vetat?
或者谁禁止被骗的你放下拿起来的东西?
§5.1.71ipse nec emendo, sed ut hic deducta legantur; §5.1.72non sunt illa suo barbariora loco.
我自己并不修改,只是为了让它们在这里原样被阅读;它们并不比它们所在的地方更野蛮。
§5.1.73nec me Roma suis debet conferre poetis: §5.1.74inter Sauromatas ingeniosus eram.
罗马不应该将我和她自己的诗人相提并论:在萨乌罗马泰人中,我是有才华的。
§5.1.75denique nulla mihi captatur gloria, quaeque §5.1.76ingeniis stimulos subdere fama solet.
总之,我不追求任何荣耀,以及那种通常会给才华施加马刺的名声。
§5.1.77nolumus assiduis animum tabescere curis, §5.1.78quae tamen inrumpunt quoque vetantur eunt.
我不希望自己的心灵因不断的忧虑而消磨殆尽,然而这些忧虑却硬闯进来,走到被禁止的地方。
§5.1.79cur scribam, docui, cur mittam, quaeritis, isto?
为什么写,我已经阐明。 为什么寄往那里,你们问?
§5.1.80vobiscum cupio quolibet esse modo.
我渴望无论以何种方式与你们同在。

词汇与语法注释

  1. 5.1.1de Getico... litore — 介词短语 de Getico litore 虽然也可以看作动词 adde 的状语修饰成分,但根据其位置和上下文,最自然的解释是作为形容词性修饰语修饰名词 libellum(“来自盖泰海岸的小册子”)。
  2. 5.1.16non est scripta quod ista legat — 带有虚拟式 legat 的 quod 从句,既可以看作是指向 ista 的表示目的或特征的关系从句,也可以看作是 non est causa quod(没有理由去……)句式的变体。
  3. 5.1.29quota... pars — 疑问形容词 quota(意为“多么微小的一部分”或“第几”)在此作反问修辞,意在强调与诗人残酷命运的整体相比,诗中所能表现出的仅仅是微乎其微的一小部分。
  4. 5.1.53Perilleo... in aere — 形容词 Perilleo 指的是青铜牛的发明者佩里罗斯。Phalaris 是 permisit 的主语,该动词支配不定式 edere 和 queri。不定式的逻辑主语(被关在里面的佩里罗斯)在上下文和神话背景中是不言自明的,因而被省略。

引用这一段

奥维德, 哀怨集 §5.1.1-5.1.80. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi008.humanitext-lat2:5.1.1-5.1.80

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。