Humanitext Reader

奥维德 · 女杰书简 §3.78-3.154

布里塞伊丝恳求阿基琉斯息怒并迎回自己

第 6 段,共 54 段 · 拉丁语

内容简介

布里塞伊丝恳求阿基琉斯放下愤怒重返战场,并以米利阿格为例说明妻子的祈求能打动丈夫。她郑重起誓自己从未被阿伽门农染指,诉说对阿基琉斯的深情与对死亡的恐惧,并提议让自己作为使者去劝说并挽回他。

§3.78Quae mihi nescio quo non erit aequa modo — §3.79Neve meos coram scindi patiare capillos §3.80Et leviter dicas: 'haec quoque nostra fuit.
她不知会以何种方式对我刻薄不公—— 也不要容忍我的头发在您面前被扯碎,并不经意地说道:“这女子也曾是我们的。
' §3.81Vel patiare licet, dum ne contempta relinquar —
” 甚至允许它也无妨,只要我不至于被轻蔑地遗弃—— 这一恐惧,唉!
§3.82Hic mihi vae! miserae concutit ossa metus.
震颤着我这可怜人的骨头。
§3.83Quid tamen expectas? Agamemnona paenitet irae, §3.84Et iacet ante tuos Graecia maesta pedes.
然而您还在等什么? 阿伽门农已为自己的愤怒而后悔,悲伤的希腊已伏在您的脚下。
§3.85Vince animos iramque tuam, qui cetera vincis!
战胜您自己的心气与愤怒吧,您这战胜了其他一切的人!
§3.86Quid lacerat Danaas inpiger Hector opes?
为什么精悍的赫克托尔还在撕裂达那奥斯(希腊)的军力?
§3.87Arma cape, Aeacide, sed me tamen ante recepta, §3.88Et preme turbatos Marte favente viros!
拿起武器吧,埃阿科斯的子孙,但要在重新夺回我之后,并在战神眷顾下驱策那些陷入混乱的敌手!
§3.89Propter me mota est, propter me desinat ira, §3.90Simque ego tristitiae causa modusque tuae.
怒火因我而起,也因我而平息吧,愿我成为您忧伤的原因,也成为它的界限。
§3.91Nec tibi turpe puta precibus succumbere nostris; §3.92Coniugis Oenides versus in arma prece est.
不要认为屈从于我们的祈求是对您的耻辱;奥伊纽斯之子就是因妻子的祈求而重返战场的。
§3.93Res audita mihi, nota est tibi.
这件事我曾听闻,而您早已熟知。
fratribus orba §3.94Devovit nati spemque caputque parens.
失去了兄弟们的母亲诅咒了自己儿子的希望与性命。
§3.95Bellum erat; ille ferox positis secessit ab armis §3.96Et patriae rigida mente negavit opem.
那时正值战争;那凶悍的人放下武器退避,怀着执拗的心拒绝向祖国施以援手。
§3.97Sola virum coniunx flexit.
唯有妻子打动了丈夫。
felicior illa!
她何其幸福!
§3.98At mea pro nullo pondere verba cadunt.
然而我的话语落下,却毫无分量。
§3.99Nec tamen indignor nec me pro coniuge gessi §3.100Saepius in domini serva vocata torum.
尽管如此,我并不愤恨,也未曾以妻子自居,我不过是一个经常被召往主人床榻的女奴。
§3.101Me quaedam, memini, dominam captiva vocabat.
我记得,曾有一个女俘管我叫“女主人”。
§3.102'Servitio,' dixi, 'nominis addis onus. '
我说:“你是在给我的奴役境地增加名号的重负。
§3.103Per tamen ossa viri subito male tecta sepulcro, §3.104Semper iudiciis ossa verenda meis; §3.105Perque trium fortes animas, mea numina, fratrum, §3.106Qui bene pro patria cum patriaque iacent; §3.107Perque tuum nostrumque caput, quae iunximus una, §3.108Perque tuos enses, cognita tela meis — §3.109Nulla Mycenaeum sociasse cubilia mecum §3.110Iuro; fallentem deseruisse velis!
” 然而,凭着我那被仓促草率掩埋的丈夫的遗骨—— 在我的评判中永远值得敬畏的遗骨;凭着我那三位兄弟的英魂——他们是我的守护神,他们为了祖国、也与祖国一同光荣地长眠;凭着您和我的头颅——我们曾将它们贴在一起,凭着您的刀剑——那是我亲人们所深知的兵器—— 我起誓,迈锡尼人从未与我共度床笫;我发誓;若我欺骗,愿您将我遗弃!
§3.111Si tibi nunc dicam, fortissime: 'tu quoque iura
如果现在我对您说,最勇敢的人啊:“您也起誓吧,誓言没有我您便未曾享有任何欢乐!
§3.112Nulla tibi sine me gaudia capta!' neges.
”您一定会拒绝。
§3.113At Danai maerere putant — tibi plectra moventur, §3.114Te tenet in tepido mollis amica sinu!
达那奥斯人还以为您在哀悼——可您的琴拨正拨动着,温柔的情妇正把您搂在温暖的怀抱中!
§3.115Et quisquam quaerit, quare pugnare recuses?
难道还有人要问,您为何拒绝参战?
§3.116Pugna nocet, citharae voxque Venusque iuvant.
战斗有害,而琴瑟、歌声与维纳斯才使人怡悦。
§3.117Tutius est iacuisse toro, tenuisse puellam, §3.118Threiciam digitis increpuisse lyram, §3.119Quam manibus clipeos et acutae cuspidis hastam, §3.120Et galeam pressa sustinuisse coma.
躺在床上、搂着姑娘、用手指弹响色雷斯的里拉琴,这要安全得多,相比于双手执盾、平端锐利的尖枪、用被压紧的头发顶着头盔。
§3.121Sed tibi pro tutis insignia facta placebant, §3.122Partaque bellando gloria dulcis erat.
但对您而言,比起安全,辉煌的功绩更合心意,通过战斗赢得的名声曾是那般甘美。
§3.123An tantum dum me caperes, fera bella probabas, §3.124Cumque mea patria laus tua victa iacet?
难道您赞同残酷的战争,仅仅是为了夺得我,而您的名望,已随着我的祖国一同战败倒下?
§3.125Di melius! validoque, precor, vibrata lacerto
愿神明保佑不会如此!
§3.126Transeat Hectoreum Pelias hasta latus!
我祈求,由您强健臂膀挥舞出的佩利翁山之矛,能贯穿赫克托尔的侧肋!
§3.127Mittite me, Danai! dominum legata rogabo
派我去吧,达那奥斯人!
§3.128Multaque mandatis oscula mixta feram.
我将作为使者去恳求我的主人,并带去夹杂在口信中的无数温存之吻。
§3.129Plus ego quam Phoenix, plus quam facundus Ulixes, §3.130Plus ego quam Teucri, credite, frater agam.
相信我,我所能达成的,比斐尼克斯多,比能言善辩的尤利西斯多,比特夫克罗斯的兄弟还要多。
§3.131Est aliquid collum solitis tetigisse lacertis, §3.132Praesentisque oculos admonuisse sui.
用习惯了的臂膀抚摸他的颈项,让眼前的他亲眼记起自己的存在,这绝非微不足道。
§3.133Sis licet inmitis matrisque ferocior undis, §3.134Ut taceam, lacrimis conminuere meis.
纵然您冷酷无情,比您母亲的海浪还要狂暴,哪怕我默不作声,您也会在我的泪水前软化下来。
§3.135Nunc quoque — sic omnes Peleus pater inpleat annos, §3.136Sic eat auspiciis Pyrrhus ad arma tuis! —
如今亦然——愿您的父亲珀琉斯度过他所有的年岁,愿皮鲁斯在您的庇佑下奔赴沙场!
§3.137Respice sollicitam Briseida, fortis Achille, §3.138Nec miseram lenta ferreus ure mora!
—— 眷顾这焦虑的布里塞伊丝吧,勇敢的阿基琉斯,莫要心如铁石,用迟缓的拖延来折磨可怜的我!
§3.139Aut, si versus amor tuus est in taedia nostri, §3.140Quam sine te cogis vivere, coge mori!
或者,若您的爱已化作对我的厌恶,那就逼迫这被您强求在没有您的世界中苟活的人去死吧!
§3.141Utque facis, coges.
正如您现在所做的,您将会逼死我。
abiit corpusque colorque; §3.142Sustinet hoc animae spes tamen una tui.
我的身体与血色皆已消逝;然而,对您的唯一希望,依然维系着这残存的生命。
§3.143Qua si destituor, repetam fratresque virumque — §3.144Nec tibi magnificum femina iussa mori.
若连这也失去,我将重新去寻我的兄弟们和丈夫—— 逼死一个女人,对您而言可不是什么光彩的事。
§3.145Cur autem iubeas? stricto pete corpora ferro;
然而为何还要下令?
§3.146Est mihi qui fosso pectore sanguis eat.
用出鞘的利刃刺向我的身躯吧;我有热血,可以从被刺穿的胸膛里流淌出来。
§3.147Me petat ille tuus, qui, si dea passa fuisset, §3.148Ensis in Atridae pectus iturus erat!
让您的那把宝剑来刺我吧,如果那女神曾允许,它本是要刺入阿特柔斯之子胸膛的!
§3.149A, potius serves nostram, tua munera, vitam!
啊,还是请您保全我的生命吧,这本是您的赏赐!
§3.150Quod dederas hosti victor, amica rogo.
您作为胜利者曾给予敌人的宽恕,如今我作为您的爱人来祈求。
§3.151Perdere quos melius possis, Neptunia praebent §3.152Pergama; materiam caedis ab hoste pete.
尼普顿建造的特洛伊,提供了更适合让您去毁灭的人;请去向敌人寻求杀戮的对象。
§3.153Me modo, sive paras inpellere remige classem, §3.154Sive manes, domini iure venire iube!
只要,无论您是准备用桨手驱策您的船队,还是继续留在这里,都请以主人的权力,命令我随行吧!

词汇与语法注释

  1. 3.81patiare licet — 无人称动词 licet(可以、允许)直接与第二人称单数现在时虚拟语气 patiare(patior 的古风虚拟语气形式,通常写作 patiaris)连用,省略了连接词 ut。
  2. 3.132admonuisse sui — 动词 admonere(使想起、提醒)采用“使[宾格]想起[属格]”的句式。在此处,宾格是 oculos(他的双眼,即阿基琉斯的眼睛),而反身代词属格形式 sui(她自己,即布里塞伊丝自身)作为被想起来的对象。
  3. 3.142hoc animae — 指示代名词中性单数主格 hoc(这)后面接名词 anima(生命、气息)的属格形式 animae,作部分属格,表示“生命的这一部分”或“这残存的生命”。

引用这一段

奥维德, 女杰书简 §3.78-3.154. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi002.humanitext-lat2:3.78-3.154

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。