Humanitext Reader

奥维德 · 女杰书简 §12.a-12.70

美狄亚回忆对伊阿宋的爱情与在科尔基斯的救助

第 24 段,共 54 段 · 拉丁语

内容简介

美狄亚回忆起自己在科尔基斯爱上伊阿宋,并用魔法帮助他度过致命考验的往事,以此谴责他如今的背叛。

§12.1At tibi Colchorum, memini, regina vacavi, §12.2Ars mea cum peteres ut tibi ferret opem.
然而,我记得,我这位科尔基斯的公主,曾为你腾出了时间(向你施以援手),当时你正祈求着我的法术来为你带来帮助。
§12.3Tunc quae dispensant mortalia fila sorores §12.4Debuerant fusos evoluisse meos.
那时,那些分发凡人生命之线的姐妹们本该已经纺尽了我的纺锤。
§12.5Tum potui Medea mori bene! quidquid ab illo
那时,我美狄亚本可以安然死去!
§12.6Produxi vitam tempore, poena fuit.
自那时起我所延长的一切生命,都只是一场惩罚。
§12.7Ei mihi! cur umquam iuvenalibus acta lacertis §12.8Phrixeam petiit Pelias arbor ovem?
哀哉! 为何那被年轻手臂摇橹驱策的、佩利翁山的木舟,竟会去寻求弗里索斯的绵羊?
§12.9Cur umquam Colchi Magnetida vidimus Argo, §12.10Turbaque Phasiacam Graia bibistis aquam?
为何我们科尔基斯人竟看见了玛格内西亚的阿尔戈号,而你们,希腊的人群,又为何饮下了法希斯河的水?
§12.11Cur mihi plus aequo flavi placuere capilli §12.12Et decor et linguae gratia ficta tuae?
为何你金色的发丝、你的美貌,以及你舌尖上虚伪的妩媚,竟会过分地取悦了我?
§12.13Aut, semel in nostras quoniam nova puppis harenas §12.14Venerat audacis attuleratque viros, §12.15Isset anhelatos non praemedicatus in ignes §12.16Inmemor Aesonides oraque adusta boum; §12.17Semina iecisset totidem quot semina et hostes, §12.18Ut caderet cultu cultor ab ipse suo!
抑或,既然那艘新来的船只已经一次抵达了我们的沙滩并带来了胆大妄为的男人们,那未曾预先涂抹药油、忘恩负义的埃松之子,本该就这样走向那喷吐的火焰和公牛灼热的巨口;他本该撒下那些种子,并播下同等数量的敌人,好让这耕作者自己倒在他自己的耕作之下!
§12.19Quantum perfidiae tecum, scelerate, perisset,
恶徒啊,有多少背信义会与你一同毁灭!
§12.20Dempta forent capiti quam mala multa meo!
我的头上又会免去多少深重的灾难!
§12.21Est aliqua ingrato meritum exprobrare voluptas.
向忘恩负义之人指责自己的恩德,也是一种乐趣。
§12.22Hac fruar; haec de te gaudia sola feram.
我要享受这一乐趣;这是我能从你身上获得的唯一欢乐。
§12.23Iussus inexpertam Colchos advertere puppim §12.24Intrasti patriae regna beata meae.
你奉命将那未经考验的船只驶向科尔基斯,踏入了我祖国富庶的国土。
§12.25Hoc illic Medea fui, nova nupta quod hic est; §12.26Quam pater est illi, tam mihi dives erat.
在彼处,我美狄亚拥有的地位,一如你在此处的新妇;她的父亲有多富有,我的父亲也同样有多富有。
§12.27Hic Ephyren bimarem, Scythia tenus ille nivosa §12.28Omne tenet, Ponti qua plaga laeva iacet.
这位控制着坐拥两海的埃菲拉,而那位则统治着直到冰雪覆盖的斯基泰、黑海左侧所延伸的全部领土。
§12.29Accipis hospitio iuvenes, Aeeta, Pelasgos, §12.30Et premitis pictos, corpora Graia, toros.
埃阿忒斯啊,你以好客之道接纳了这些皮拉斯基的青年,而你们将希腊人的身躯,压在饰有刺绣的卧榻之上。
§12.31Tunc ego te vidi, tunc coepi scire, quid esses; §12.32Illa fuit mentis prima ruina meae.
那时我看见了你,那时我开始知晓你是怎样的人;那便是我心灵的最初毁灭。
§12.33Et vidi et perii; nec notis ignibus arsi, §12.34Ardet ut ad magnos pinea taeda deos.
我看见了,我也沦陷了;我燃起了非同寻常的烈火,犹如松木火炬在伟大的诸神面前熊熊燃烧。
§12.35Et formosus eras, et me mea fata trahebant; §12.36Abstulerant oculi lumina nostra tui.
而你是如此俊美,我的命运又在拉扯着我;你的双眼夺走了我的光明。
§12.37Perfide, sensisti — quis enim bene celat amorem?
背信之人,你觉察到了——因为谁能把爱意隐藏得天衣无缝?
§12.38Eminet indicio prodita flamma suo.
那火焰因其自身的形迹败露,显得格外扎眼。
§12.39Dicitur interea tibi lex ut dura ferorum §12.40Insolito premeres vomere colla boum.
与此同时,一项残酷的条令向你宣布:你必须用不曾习惯的犁,去压制那些狂暴公牛的颈项。
§12.41Martis erant tauri plus quam per cornua saevi, §12.42Quorum terribilis spiritus ignis erat; §12.43Aere pedes solidi praetentaque naribus aera, §12.44Nigra per adflatus haec quoque facta suos.
那些公牛属于战神玛尔斯,比它们的双角还要凶残,它们那可怕的呼吸便是熊熊烈火;它们的蹄子是坚硬的青铜,鼻孔前也覆着青铜,因它们自己的吐息,这些青铜也被熏得漆黑。
§12.45Semina praeterea populos genitura iuberis §12.46Spargere devota lata per arva manu, §12.47Qui peterent natis secum tua corpora telis; §12.48Illa est agricolae messis iniqua suo.
此外,你被命令用注定遭殃的手在宽阔的田野上撒下注定会繁衍出人类的种子,他们会用随身而生的武器袭击你的身体;那对耕作者自己而言,是一场多么残酷的收割。
§12.49Lumina custodis succumbere nescia somno, §12.50Ultimus est aliqua decipere arte labor.
而用某种法术去欺骗那不知如何屈服于睡眠的看守者的双眼,则是最后一项艰难的任务。
§12.51Dixerat Aeetes; maesti consurgitis omnes, §12.52Mensaque purpureos deserit alta toros.
埃阿忒斯话音方落;你们全都忧伤地起立,高高的餐桌也撤离了紫色的卧榻。
§12.53Quam tibi tunc longe regnum dotale Creusae §12.54Et socer et magni nata Creontis erat!
那时,克瑞乌萨作为嫁妆的王国、你的岳父,以及伟大的克瑞翁之女,离你是多么的遥远!
§12.55Tristis abis; oculis abeuntem prosequor udis, §12.56Et dixit tenui murmure lingua: 'vale!'
你忧伤地离去;我用湿润的双眼目送你走远,我的舌头发出细微的低语:‘珍重!
§12.57Ut positum tetigi thalamo male saucia lectum, §12.58Acta est per lacrimas nox mihi, quanta fuit; §12.59Ante oculos taurique meos segetesque nefandae, §12.60Ante meos oculos pervigil anguis erat.
’ 当我拖着备受重创的身躯,触碰到卧房里安设的床榻,整整一夜,无论有多长,我都在泪水中度过;我的眼前既有那些公牛,也有那些邪恶的庄稼,我的眼前还有那彻夜不眠的巨蛇。
§12.61Hinc amor, hinc timor est; ipsum timor auget amorem.
此岸是爱,彼岸是怕;而惧怕恰恰放大了爱意。
§12.62Mane erat, et thalamo cara recepta soror §12.63Disiectamque comas adversaque in ora iacentem §12.64Invenit, et lacrimis omnia plena meis.
清晨来临,我亲爱的姐姐被引入闺房,发现我头发散乱、面朝下趴着,而周围的一切都浸满了我的泪水。
§12.65Orat opem Minyis.
她为米尼安人祈求援助。
alter petit, impetrat alter: §12.66Aesonio iuveni quod rogat illa, damus.
一方请求,另一方获允:她所祈求的,我们便给予了那位埃松家的青年。
§12.67Est nemus et piceis et frondibus ilicis atrum; §12.68Vix illuc radiis solis adire licet.
有一片森林,因松树和冬青橡树的枝叶而显得阴暗;太阳的光芒几乎无法照进那里。
§12.69Sunt in eo — fuerant certe — delubra Dianae; §12.70Aurea barbarica stat dea facta manu.
林中有着——至少曾经有过——狄安娜的神庙;由蛮族之手雕琢而成的黄金女神像伫立其中。

词汇与语法注释

  1. 12.4Debuerant fusos evoluisse — 直陈式过去完成时 `debuerant` 与完成不定式 `evoluisse` 的结合是一种反事实表达,表示过去应当履行但实际上未实现的义务(“本应当已经纺尽”)。
  2. 12.15Isset — 动词 `eo` 的虚拟式过去完成时(单数第三人称)。它表示对过去未实现之事的愿望(“要是他走入……就好了”)或反事实的让步,传递了美狄亚因伊阿宋未能在没有魔法保护的情况下死去而产生的懊悔与谴责之情。
  3. 12.25quod — 中性单数主格关系代词。其先行词是前半句中 `Medea` 所暗示的身份或地位,并在关系从句中充当 `est` 的表语(“一如你在此处的新妇”)。
  4. 12.53Quam — 感叹副词,修饰紧随其后的 `longe`(“遥远”),构成了感叹句的骨架:“那时,克瑞乌萨作为嫁妆的王国离你是多么遥远!”。

引用这一段

奥维德, 女杰书简 §12.a-12.70. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0959.phi002.humanitext-lat2:12.a-12.70

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。