Humanitext Reader

普劳图斯 · 斯蒂克斯 §196-276

格拉西姆斯被召与奔走的皮纳基乌姆

第 4 段,共 12 段 · 拉丁语

内容简介

女奴隶克罗科提乌姆奉主人帕内居丽丝之命来请食客格拉西姆斯,而格拉西姆斯则自嘲地讲述自己的贫困。在他答应前往后,小奴隶皮纳基乌姆出场,急于向女主人报告好消息。

§196Hic illést parasitus, quem arcessitum missa sum.
这就是我被派来召唤的那位食客。
§197quae loquitur auscultabo prius quam conloquar.
在与他交谈之前,我要先听听他在说什么。
§198Sed curiosi sunt hic complures mali, §199alienas res qui curant studio maximo, §200quibus ipsis nullast res, quam procurent, sua: §201ei quando quem auctionem facturum sciunt, §202adeunt, perquirunt quid sit causae ilico: §203alienum aes cogat an pararit praedium, §204uxorin sit reddenda dos divortio.
但这里有许多心术不正的爱管闲事之人,他们以极大的热情去管别人的闲事,而他们自己却没有任何属于自己的正经事需要操持:当他们知道有人要举行拍卖时,就会立刻凑过去,探听究竟是什么原因:是因为债务逼迫,还是因为置办了地产,还是因为离婚而不得不退还妻子的嫁妆。
§205eos ómnis tametsi hercle haud indignos iudico §206qui multum miseri sint, laborent, nil moror: §207dicam auctionis causam, ut damno gaudeant; §208nam curiosus nemo est quin sit malevolus.
凭赫拉克勒斯发誓,虽然我认为他们所有人都不配得到同情,活该落得极其悲惨、备受煎熬,但我并不在乎:我要说出拍卖的原因,好让他们为我的损失而幸灾乐祸;因为凡是爱管闲事的人,没有一个不是心怀恶意的。
§209damna evenerunt maxuma misero mihi, §210ita me mancupia miserum adfecerunt male, §211potationes plurumae demortuae, §212quot adeo cenae, quas deflevi, mortuae, §213quot potiones mulsi, quae autem prandia, §214quae inter continuom perdidi triennium.
极其重大的损失降临到了我这可怜人的头上,我的财产把我这可怜的人折磨得如此凄惨,无数次豪饮的欢宴已经死绝,我曾为之痛哭的多少顿晚饭已经夭折,多少杯蜜酒,还有多少顿午饭,在这连续三年之中都被我失去了。
§215prae maerore adeo miser atque aegritudine §216consenui; paene sum famé emortuos.
因为极度的悲伤与痛苦,我变得如此凄惨,衰老了;我几乎要饿死了。
§217Ridiculus aeque nullus est quando esurit.
当一个人挨饿时,绝无人在滑稽上能与他匹敌。
§218Nunc auctionem facere decretumst mihi: §219foras necessumst quidquid habeo vendere.
如今,我已决定举行一场拍卖:必须把我所拥有的一切都拿到外面卖掉。
§220adeste sultis, praeda erit praesentium.
如果你们愿意,请过来吧,这会是到场之人的猎物。
§221logos ridiculos vendo.
我出售有趣的笑话。
áge licemini.
来吧,出价吧!
§222qui cena poscit? ecqui poscit prandio?
谁用一顿晚饭来求? 有人用一顿午饭来求吗?
§223hercle aestumavi prandio, cena tibi.
凭赫拉克勒斯发誓,我估价它对你值一顿午饭,对你值一顿晚饭。
§224ehem, adnuistin? nemo meliores dabit.
诶,你点头了吗? 谁也不会给你更好的。
§226vel unctiones Graecas sudatorias §227vendo vel alias malacas, crapularias; §228cavillátiones, adsentatiunculas §229ac perieratiunculas parasiticas; §230robiginosam strigilem, ampullam rubidam, §231parasitum inanem quo recondas reliquias.
我还要出售希腊式的排汗涂油,或者其他舒缓的、缓解宿醉的涂油;俏皮话、奉承谄媚,以及食客特有的虚假小发誓;一把生锈的刮身板,一个暗红色的油瓶,以及一个空肚子的食客,供你用来塞进剩饭。
§232haec veniisse iám opus est quantum potest, §233ut decumam partem Hérculi polluceam.
这些东西必须尽快卖掉,好让我能向赫拉克勒斯奉献十分之一。
§234_235Ecastor auctionem haúd magni preti.
哎呀呀,真是一场不值钱的拍卖!
§236adhaesit homini ad infimum ventrem fames.
饥饿已经死死贴在这人的肚子深处了。
§237adibo ad hominem.
我要走过去找他。
§237bQuis haec est quae advorsum it mihi?
朝我走过来的这个女人是谁?
§238Epignómi ancilla haéc quidem est Crocotium.
这确实是埃皮格诺穆斯的婢女克罗科提乌姆。
§239Gelasime, salve.
格拉西姆斯,你好。
§239bNon id est nomen mihi.
那不是我的名字。
§240Certo mecastor id fuit nomen tibi.
哎呀,那确实曾是你的名字呀。
§241Fuit disertim, verum id usu perdidi: §242nunc Miccotrogus nomine e vero vocor.
确实曾是,但我因为不用它而失去了它:如今,根据实际情况,我被叫做米克托罗古斯。
§243† Eu ecastor, risi te hodie multum.
哎呀呀,我今天被你逗得大笑了好一通。
§243bQuando aut quo in loco?
什么时候,在什么地方?
§244_245Hic quom auctionem praedicabas,
就在这里,当你宣布要举行拍卖的时候。
§244_245bPessuma, §246eho an audivisti?
你这个坏丫头,哎,你听见了吗?
§246bTe quidem dignissumam.
你确实最配得上面对它。
§247Quo nunc is?
你现在要去哪儿?
§247bAd te.
来找你。
§247cQuid venis?
你来做什么?
§247dPanegyris §248rogare iussit ted ut opere maximo, §249mecum simitu ut ires ad sese domum.
帕内居丽丝吩咐我极其恳切地请求你,让你立刻和我一起去她家里。
§250Ego illo mehercle vero eo quantum potest.
凭赫拉克勒斯发誓,我确实会尽快去那里的。
§251iamne exta cocta sunt? quot agnis fecerat?
内脏已经煮好了吗? 她祭祀了几只羔羊?
§252Illa quidem nullum sacrificavit.
她可是一只羔羊也没祭祀。
§252bQuo modo?
怎么会?
§253quid igitur me volt?
那她要我做什么?
§253bTritici modios decem §254rogare, opinor.
十摩狄乌斯小麦,我想,是要向你请求。
§254bMene, ut ab sese petam?
我吗? 要我向她去索要?
§255Immo ut a vobis mutuom nobis dares.
不,是让你把你的借给我们。
§256Nega esse quod dem nec mihi nec mutuom, §257neque aliud quicquam nisi hoc quod habeo pallium; §258linguam quoque etiam vendidi datariam.
你就说我没有什么可给的,既没有自用的,也没有可借出的,除了我身上这件斗篷之外,没有任何别的东西;甚至连我的舌头,我也已经为了酬劳给出租出去了。
啊!
§259_260nullan tibi lingua est?
你难道没有舌头吗?
§259_260bQuae quidem dicat dabo ;
那是一根会说“我会给”的舌头。
§261ventri reliqui eccam aliam quae dicat cedo .
瞧,为了我的肚子,我还留着另一根,专门用来说“拿来”。
§262Malum quidem sí vis— §262bHaec eadem dicit tibi.
如果你想要一顿揍的话—— 这根舌头也对你说了同样的话。
§263Quid nunc? ituru's an non?
现在怎么办? 你去还是不去?
§263bAbi sane domum, §264_265iam illo venturum dicito.
你先回家去吧,告诉她我马上就过去。
propera atque abi.
快走吧。
§266demiror quid illaec me ad se arcessi iusserit, §267quae numquam iussit me ad se arcessi ante hunc diem, §268postquam vir abiit eius.
—— 我实在纳闷,她为什么要派人来叫我,在今天之前,她从未派人来叫过我,自从她的丈夫离开后。
miror quid siet, §269nisi ut periclum fiat: visam quid velit.
我纳闷这是怎么回事,除非是为了考验我:我去看看她想要什么。
§270sed eccum Pinacium eius puerum.
不过,瞧啊,那是她的小奴隶皮纳基乌姆。
hoc vide, §271satin ut facete, aeque atque ex pictura, astitit?
看这个,他站立的姿势是多么风趣滑稽,简直就像画里走出来的一样。
§272ne iste edepol vinum poculo pauxillulo §273saepe exanclavit submerum scitissume.
凭波吕克斯发誓,这家伙经常用极小的杯子,极其熟练地把几乎不加水的烈酒一饮而尽。
§274Mercúrius, Iovis qui núntius perhibétur, numquam aequé patri §275suo núntium lepidum áttulit quam égo nunc meae erae núntiabo: §276ítaque onustum péctus porto laétitia lubéntiaque
被称为朱庇特使者的墨丘利,也绝不曾像我现在要向我的女主人宣布的那样,给他的父亲带去过如此美妙的消息:因此,我的胸中装满了喜悦和惬意。

词汇与语法注释

  1. §196arcessitum — 目的苏皮努姆(第一目的分词,表示目的的阳性单数宾格),用于表示运动的被动语态动词 `missa sum`(我被派来)之后。
  2. §206nil moror — 一种惯用表达,意为“我不在乎”、“我不管”,在这里表示说话人对那些爱管闲事的人落得多么悲惨漠不关心。
  3. §217Ridiculus aeque — 这句话有两种可能的解释:“当一个人挨饿时,绝对无法同样风趣(因为饥饿摧毁了幽默感)”,或者“没有比挨饿的人更滑稽的了(饥饿本身就是喜剧的源泉)”。在出卖笑话的语境下,前一种解释更为贴切。
  4. §248rogare iussit ted — 动词 `iussit` 支配宾格代词 `ted`(古体宾格形式的 `te`)和不定式 `rogare`。随后的 `ut` 从句则作 `rogare` 的宾语,表示请求的具体内容。
  5. §271satin ut — 口语中 `satisne ut` 的缩略形式,后接直说法的完成时动词 `astitit`,用于表示说话者的惊讶或赞叹:“难道不是确实……吗?”或“多么美妙地……!”。

引用这一段

普劳图斯, 斯蒂克斯 §196-276. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0119.phi018.humanitext-lat2:196-276

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。