Humanitext Reader

纳齐安的贵格利 · 受难的基督 §1.2356-1.2437

向马利亚报告复活与门徒奔向空墓

第 30 段,共 32 段 · 希腊语

内容简介

祭司长与卫兵争论之后,使者向圣母马利亚报告了基督复活的消息。马利亚歌颂圣子的神圣权能,并讲述了彼得、约翰等门徒奔向空墓的经过。

§1.2356Οὐκ οἶδα τοὺς σοὺς οὓς νεκροῦ φῶρας λέγεις, §1.2357οὐκ οἶδ᾿· ὕποπτόν ἐστιν, ὕποπτόν γ’
我不认识你口中那些偷窃尸体的、你的人马;我不认识;这很可疑,确实很可疑。
§1.2358Πῶς γὰρ ἂν οἱ φεύγοντες ἔκλεψαν νέκυν, §1.2359ὃν ζῶντα κατέλιπον ἐν πολλῷ φόβῳ;
因为那些正在逃亡的人,又怎能偷走尸体,明明在他活着时,他们就在极大的恐惧中抛弃了他?
§1.2360Οὔτ’ οὐν φάλαγξ ὕπνωσεν ὕπνον ἐς τόσον §1.2361καὶ τῆς φυλακῆς τοῦ τάφου κατεφρόνει, §1.2362οὔθ’ οἵδε γ’ ἐξήμαρτον ἀτόλμῳ θράσει, §1.2363οὓς κατασεῖσαι καὶ θεραπαίνης ὄπα §1.2364ἔκλυον, ὥς μιν ἀπανήνασθαι φόβῳ.
因而,军队既未陷入如此沉睡以至于疏忽了对坟墓的看守,这些人也并未凭着怯懦的胆量犯下过错,他们听闻,甚至一个婢女的声音都能令他们惊恐,以至于他因恐惧而否认了他。
§1.2365Ο πάνθ’ ἑδραῖος, νῦν κλονῇ τῇ καρδία §1.2366καὶ ταῦτα κλύων πάνθ’ ὑποπτεύεις μάτην.
始终坚定不移的人啊,如今你却心神不宁,听闻这一切,你在徒然怀疑。
§1.2367Εἴθ’ ἦσθ’ ἀνὴρ πρόβουλος, ὡς δράσαι χερί· §1.2368ἀλλ’ οὐ γὰρ αὐτὸς πάντα δύνασθαι βροτῶν §1.2369πέφυκεν, ἄλλῳ δ’ ἄλλο δίδοται γέρας, §1.2370σοὶ μὲν μάχεσθαι, τοῖσδε δ’ αὖ κρύπτ’ εἰδέναι· §1.2371ὃς νῦν πυρὸς λαμπτῆρας ἐξήρθης κλύων §1.2372κλέψαι τ’ ἀπιστεῖς τοὺς ὀπαδοὺς τὸν πλάνον.
但原你是个有先见之明的人,能亲手付诸行动;然而,凡人中并无一人天生能靠自己做到一切,而是各有不同的禀赋,给你的是战斗,给他们的则是探知奥秘;如今你听闻火把的光芒便勃然大怒,且不信徒众们偷走了那个迷惑人的人。
§1.2373Ἁπλοῦς ἐπ’ ἐχθροῖς μῦθος ὁπλίζειν χέρα.
针对敌人的简单说辞,便是武装双手。
§1.2374Στράτον σὺ κλέψας κἀμὲ πειρᾷ συστρέφειν.
你收买(盗取)了军队,还企图将我也牵连进去。
§1.2375Σὺ πάντ’ ἔδρασας· καὶ τὰ λοιπὰ σὺ σκόπει.
一切都是你干的,剩下的事由你自己考虑。
§1.2376Σὺ γοῦν νόμιζε ταῦτ’, ἐπείπερ σοι δοκεῖ, §1.2377πράττειν ἔχοντι καὶ λέγειν μέγα σθένος.
既然你这么认为,你便如此相信吧,因为你拥有极大的权能去行事和说话。
§1.2378Τοιαῦτα μαθὼν ἀνόμων τολμήματα, §1.2379τὴν νεχρέγερσιν κατορυσσόντων δόλῳ, §1.2380ἔδραμον, ὦ δέσποινα, νῦν σοι μηνῦσαι.
得知不法之徒如此大胆的行径,他们企图用计谋掩盖(埋葬)死者的复活,女主人啊,我如今奔跑前来向你禀报。
§1.2381Μὴ γοῦν ἀπίστει· πάντ’ ἀληθῶς γὰρ κλύεις, §1.2382καὶ πᾶσαν οἶμαι τὴν πόλιν φάμαν φέρειν.
请切莫不信;因为你所听到的皆是实情,我想全城都在传扬这一消息。
§1.2383κουστωδίας γάρ τινες ἐκφέρουσι που §1.2384καὶ θαῦμα κηρύττουσιν ἐν μυστηρίοις· §1.2385ἥξουσί σοι πολλοὶ δὲ, καὶ τὸ πᾶν μάθῃς· §1.2386θᾶττον γὰρ αὐτὸς ἄγγελος μηνυμάτων §1.2387ἔδραμον ἐλθεῖν γηθοσύνῃ καρδίας §1.2388καί σοι κομίσαι χάρμα καὶ θυμηδίαν.
因为有几个卫兵在某处泄露了消息,并在奥秘中宣告这一奇迹;许多人将来到你这里,你便会知晓一切;因为我作为传达消息的使者,怀着满心喜悦,最先奔跑前来,是为了给你带来欢欣与喜悦。
§1.2389Εἰς καιρὸν ἥκεις, καὶ χάρις σοι κείσεται· §1.2390εἰς καιρὸν ἥκεις, καίπερ ἀγγέλων ἄτην §1.2391αὐτῶν γε μᾶλλον ἀνόμων πρεσβυτέρων, §1.2392ψευδῆ τε καὶ μάταιά τ’ ἐννοουμένων.
你来得正是时候,必会对你心怀感激;你来得正是时候,尽管这涉及使者们自身的,或者说更是那些心怀虚假与虚无之念的不法长老们的迷妄。
§1.2393Πῶς γὰρ ἂν εἶρξε τάφος ἢ σφραγὶς λίθου §1.2394ἢ φυλάκων φάλαγξ τις ἀλήπτου Λόγου §1.2395εἰς συγγένειαν Πατρός ἀμειφθὲν δέμας;
因为,坟墓、石上的封印、或是卫兵的队伍,又怎能禁锢那无法捉摸的道的、已转化为与父同质的身体?
§1.2396ὃ καὶ πρὶν ὦπτο βαῖνον ὑγρὰν ὡς πέδον, §1.2397τὸν αὐτόριζον, αὐτοπλάστην Δεσπότην §1.2398φέρον φέροντα τὸν φέροντα πᾶν κράτει, §1.2399ὃς κλεῖθρα παρθένια μηδαμῶς λύσας §1.2400ἐξῆλθεν, ἀνέτειλεν ἐνθέω σθένει· §1.2401οὐ γὰρ κορείης ἅμμα διέλυσε πως.
那身体甚至在此前便曾被看见,如行平地般在水面上行走,承载着那自为根源、自我塑造的主,承载着那以权能维系万有、又维系(承载)着它者的一位,他绝未损毁童贞的门户,走了出来,并以神圣的力量升起;因为他绝没有解开贞洁的结。
§1.2402Ἔτικτον αὐτὸν, οἶδα δ’, ὡς ἐγεινάμην.
我生育了他,我知晓我是如何生产的。
§1.2403Η φυλάκων φάλαγξ δὲ πῶς ἂν ᾔσθετο §1.2404τὴν ἐξέγερσιν τοῦ λαθόντος ἀγγέλους;
那么卫兵的队伍,又怎能察觉到那甚至避开了天使的、他的复活?
§1.2405πῶς ἐκ βροτείων αἱμάτων πλάττει δέμας;
他是如何由凡人的血肉塑造出身体的?
§1.2406πῶς σὰρξ πέφηνεν ὢν ἄσαρκος πρὶν Λόγος;
昔日无肉身的道,又是如何以肉身显现的?
§1.2407πῶς καὶ μένων ὅλος δὲ Πατρὶ πρὸς πόλον, §1.2408ὅλος τε παντὶ πρός τ’ ἐμὴν ἦν γαστέρα;
他又是如何在全然留在天父那里的同时,又全然存在于万有之中、以及我的腹中?
§1.2409Ταῦτ’ ἐφρύαξαν ἱερεῖς μάτην φθόνῳ.
祭司们因嫉妒而徒然对这些事愤怒狂吠。
§1.2410Ἡμεῖς δὲ, φίλαι, νῦν δράμωμεν πρὸς τάφον, §1.2411στείχωμεν ὡς τάχιστα πρὸς τύμβον πάλιν· §1.2412πάντ’ ἐξακριβώσωμεν ἀσφαλῶς ἔτι §1.2413καὶ πάντα δηλώσωμεν, ὡς ἔχει, φίλοις· §1.2414αὐτοί τε συνδραμόντες ὄψονται μάλα.
而我们,朋友们,现在让我们奔向坟墓,让我们尽快再次走向坟墓;让我们再次确凿地核实一切,并将一切如实向朋友们说明;他们自己一同跑来,定能亲眼看见。
§1.2415Καὶ μὴν ὁ Πέτρος σὺν Ἰωάννῃ φίλῳ, §1.2416θᾶττον δραμόντες πρὸς τάφον ζωηφόρον §1.2417καὶ πάντ’ ἀκριβώσαντες, εἶπον τοῖς φίλοις, §1.2418ὡς Μαγδάλ’ εἶπε Μαρία πιστουμένη, §1.2419πρώτη δραμοῦσα, πάντ’ ἀπριβωσαμένη §1.2420καὶ τὴν κένωσιν μηνύσασα τοῦ τάφου.
瞧啊,彼得与挚友约翰,飞快地奔向赐予生命的坟墓,在确证了一切后,对朋友们说,正如抹大拉的马利亚确信地所说,她最先奔跑,确证了一切,并通报了坟墓已空。
§1.2421Ναὶ ναὶ πρὸ πασῶν ἥδ’ ἔδραμεν ἐς τάφον, §1.2422ἐγώ τε ταύτῃ ξυνέδραμον αὐτίκα, §1.2423καὶ τὴν κένωσιν εἴδομεν πρὶν τοῦ τάφου, §1.2424ἄρσιν τ’ ἔδοξε τήνδε νεκροῦ φιλτάτου §1.2425καὶ πρὸς τόπον σώματος ἄλλον που θέσιν.
是的,是的,她赶在所有人之前奔向坟墓,我也立刻与她一同奔跑,我们在先前已见到了坟墓的空无,且这最亲爱死者的遗体像是被移走了,安置在了别处的某个地方。
§1.2426Ἀλλ’ εὐθέως ἔγνωμεν, ὡς τὸ πρᾶγμ’ ἔχει, §1.2427καὶ τοῦτο μύσταις Μαρία δραμοῦσ’ ἔφη· §1.2428Πέτρος δ’ ἀναστὰς ἔδραμε πρὸς τὸν τάφον, §1.2429ξυνέδραμ’ αὐτίκα τε μύστης παρθένος §1.2430εἶδόν θ’, ἅτιν’ εἴρηκε Μαρία σφισιν.
但我们立刻知晓了事情的实情,马利亚奔跑着去,将这事告诉了门徒;彼得便起来奔向坟墓,那童贞的门徒也立刻与他一同奔跑;他们看见了马利亚对他们所说的一切。
§1.2431Αὖ δ’ ἄμμες ἐλθεῖν κατόπιν γ’ ἐδράμομεν.
随后我们也跟在后面奔跑。
§1.2432Ἐγγὺς δ’ ὅμως πάρεστιν ἥδ̓ ἡ Μαγδάλα, §1.2433φήσειέ τ’ αὐτὴ πᾶν ὅραμα δρᾶμα τε.
尽管如此,抹大拉的马利亚就在附近,她自己会说出所有的景象和所见所闻。
§1.2434Τί φὴς, κόρη δέσποινα, χάρμα τοῦ γένους;
说什么,女主人、少女,我们一族的喜悦?
§1.2435Ἅττα προϊδεῖν καὶ προειπεῖν τοῖς φίλοις §1.2436εἴρηκας αὐτὴ, ταῦτ’ ἀπαγγέλλω κόραις.
正如你亲自说过,要向朋友们预见并预言的那样,我将这些事向少女们宣告。
§1.2437Οὕτως ἔχει, δέσποινα, καθάπερ λέγεις.
确实如此,女主人,正如你所说。

词汇与语法注释

  1. 1.2363οὓς κατασεῖσαι καὶ θεραπαίνης ὄπα ἔκλυον — `ἔκλυον` 可以解析为“我听闻”或“他们听闻”。在此处的意思是“他们(祭司们)听闻他们(门徒,即 `οὓς`)甚至被一个婢女的声音(`θεραπαίνης ὄπα`)所惊吓(`κατασεῖσαι`,不定式)”。这指的是彼得因害怕一个婢女而否认基督的事件(`ὥς μιν ἀπανήνασθαι φόβῳ`)。
  2. 1.2370σοὶ μὲν μάχεσθαι, τοῖσδε δ’ αὖ κρύπτ’ εἰδέναι — 在语法上,不定式 `μάχεσθαι` 和 `εἰδέναι` 作为主语,与关系与格 `σοὶ` 和 `τοῖσδε` 连用。此处省略了表示“被赋予”或“适合”的无人称动词(如 `δέδοται`)。
  3. 1.2394ἀλήπτου Λόγου / εἰς συγγένειαν Πατρός ἀμειφθὲν δέμας — `δέμας`(身体,中性单数主格)是主句动词 `εἶρξε` 的主语。`ἀλήπτου Λόγου` 是修饰 `δέμας` 的属格(“无法捉摸的道的身体”)。中性分词 `ἀμειφθὲν` 与 `δέμας` 一致,并带有所带的介词短语 `εἰς συγγένειαν Πατρός`(转化为与父同质/亲缘关系)。
  4. 1.2398φέρον φέροντα τὸν φέροντα πᾶν κράτει — 这是一个包含多个分词的神学文字游戏:中性主格分词 `φέρον` 与前文的 `δέμας`(基督的身体)一致,并以阳性宾格 `φέροντα`(“被承载者”,即主基督)作为其宾语。而这又由 `τὸν φέροντα πᾶν κράτει`(“以权能承载万物者”)作同位语或解释说明。

引用这一段

纳齐安的贵格利, 受难的基督 §1.2356-1.2437. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg2022.tlg003.humanitext-grc1:1.2356-1.2437

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。