Humanitext Reader

纳齐安的贵格利 · 受难的基督 §1.2277-1.2355

守卫的伪证与皮拉多的斥责

第 29 段,共 32 段 · 希腊语

内容简介

面对祭司企图隐瞒复活真相的收买,守卫以获得庇护为条件接受了伪证,并在暴君皮拉多面前假称门徒偷走了尸体。皮拉多严厉斥责守卫的失职,并下令立即搜捕潜逃的案犯。

§1.2277Πείθῃ μὲν οὐδὲν τῶν ἐμῶν κλύειν λόγων· §1.2278ἐγὼ δὲ, καίπερ πρὸς σέθεν κακῶς κλύων, §1.2279οὐ φημὶ χρῆναι κατεπαίρεσθαί σ’ ἔτι, §1.2280ἀλλ’ ἡσυχάζειν· οὐ γὰρ ἂν ἀνέξεται.
你全然不愿听从我的言语;但我,尽管被你恶言相向,却说你不应当再如此狂妄,而是应当保持静默;因为他绝不会容忍。
§1.2281Ὡς δ’ οὐδὲν ἐπράσαμεν, ἡ σφραγὶς τάφου §1.2282ἔδειξε σαφῶς, καὶ πρόφασιν οὐκ ἔχεις· §1.2283τηρουμένης γὰρ κειμένου τε τοῦ λίθου, §1.2284ὢ θαῦμα φρικτὸν, ἐξανέστη τοῦ τάφου.
我们未曾做过任何不义之事,坟墓的印记已然昭示得一清二楚,你已无话可说;因为尽管巨石横卧且有守卫防护,噢,可怕的奇迹啊,他已从坟墓中复活。
§1.2285Εα τὰ πολλὰ καὶ δέχου τὰς δωτίνας.
且莫多言,收下这些赏赐吧。
§1.2286Ἐπείπερ οὐ πείθῃ σὺ τοῖς ἐμοῖς λόγοις, §1.2287ἔγωγε τοῖς σοῖς, ὡς λέγεις, πεισθήσομαι.
既然你并不为我的言语所动,我便如你所说,依从你的话。
§1.2288Σὺ δὲ σκόπει τὸ πῶς με τυράννου ῥύσῃ.
但你且看,你将如何把我从暴君手中救出。
§1.2289Μή σοι μέλησις τοῦδέ τις ἔστω πέρι· §1.2290πείσω γὰρ αὐτὸν νῦν φρονεῖν ἀδελφά σοι, §1.2291ὡς ἐγγενῆ σοι καὶ χθονὸς τῶν Αὐσόνων.
对此你无须有任何担忧;因为我自会劝说他,让他如今与你同心,毕竟他是你的同胞,亦是奥索尼亚之地的人。
§1.2292Ἀλλ’ ἀπίωμεν τάχιον· μή σοι δέος.
然则我们快些离去吧;莫要惧怕。
§1.2293Ἐρεῖς δέ· Μύσται τοῦδε νυκτέρῳ ποδὶ, §1.2294λαθόντες ὄμμα τοὐμὸν, ἦραν τὸν νέκυν.
你只要说:“此人的徒众乘着夜色,避过我的眼目,将尸体偷运了去。
§1.2295Ἰώ μοι·
” 呜呼哀哉!
ἰὼ, αἴ αἴ·
呜呼,哀哉,哀哉!
§1.2296Τίς ἐστιν, ὃς θρηνῶν γοῶν τ’ ἔξω στένει;
是谁在外面哀哭呻吟?
§1.2297Φάλαγξ φυλάκων τοῦ κατακρίτου νεκροῦ, §1.2298ἄναξ, πάρεστι καὶ φόβῳ πολλῷ στένει.
那被判罪之死尸的守卫军队,君王啊,已在门外,正怀着极大的恐惧呻吟。
§1.2299Εἰς καιρὸν ἥκει, καίπερ ἐμφαίνουσα τι· §1.2300τί γὰρ, τί θρηνοῦσ’ ἀλαλάζει καὶ στένει;
他们来得正是时候,虽说显露出异样;因为,他们为何如此哀哭、呼喊并呻吟?
§1.2301τίνος θ’ ἕκητι τὸν φόβον φέρει;
又是因为何故而心怀恐惧?
λέγε.
说吧。
§1.2302Αὐτοὶ παρόντες τοὺς λόγους ποιησάτων.
让他们自己上前来陈述吧。
§1.2303Μύσται γὰρ, ἄναξ, τοῦδε νυκτέρῳ ποδὶ, §1.2304λαθόντες ὄμμα τοὐμὸν, ἦραν τὸν νέκυν.
君王啊,因那人的徒众乘着夜色,避过我的眼目,将尸体运了去。
§1.2305Πῶς, ὦ μέγιστα πήματ’ ἐξειργασμένοι, §1.2306μύσται μολόντες εἰς τάφον γ’ εἰσίεσαν, §1.2307ὑμᾶς λαθόντες, καὶ νέκυν ἀφήρπασαν;
怎么会,噢,你们这些犯下滔天大祸的家伙,徒众来到坟墓,竟能潜入其中,避过你们,并将尸体劫掠而去?
§1.2308κοὔτ’ εἰσιόντας πρὸς τάφον συνήκατε, §1.2309οὔτ’ ἐξιόντας;
他们进出墓地,你们竟全然没有察觉?
Τῶνδε τίς δώσει δίκην §1.2310πλὴν σοῦ;
除你之外,还有谁当为此事受罚?
σὲ γὰρ φύλακά φημ’ εἶναι τάφου· §1.2311ὀφλεῖν τ’ ἔθηκας τοῖς βροτοῖς γέλωτά με, §1.2312πρὸς αἰσχύνῃ δὲ καὶ δίκην τίσω φόνου.
因为我说你便是那坟墓的守卫;你使我沦为凡人的笑柄,蒙羞之余,我还将承担这谋杀的罪责。
§1.2313κλέπται σ’ ἔλαθον, ἐγγελῶντες πολλά μοι;
盗贼避过了你,对我大加嘲笑吗?
§1.2314τίς γὰρ πρόφασις τοῦ νεκρὸν κλέψαι δέμας;
毕竟,盗取这具尸身能有什么借口?
§1.2315πῶς δ’ ἂν ἐτόλμων φυλάκων τόσων μέσον, §1.2316οὕς φασι καὶ φῶς λαμπάδων πυρὸς φέρειν,
在如此多传闻携着火把光芒的守卫当中,他们怎敢贸然前来?
§1.2317(καὶ τῶνδ’ ἄνευ δὲ πανσέληνος νὺξ τρέχει,. §1.2318ἐλθεῖν τρέμοντας καὶ κυλῖσαι τὸν λίθον,
(即便没有这些,也有满月之夜当空),他们战战兢兢地前来,并滚开那块巨石?
§1.2319ὃν ἀπονητὶ στρατὸς οὐκ ἐθηχ’ ὅσος
那块即便是整支军队也无法毫不费力安置的巨石。
§1.2320τέθεικέ τε σφραγῖδας ἐκτὸς τοῦ λίθου §1.2321ἰλαδὸν ὑμῖν καὶ χορὸς πρεσβυτέρων
而且长老们的群体,也在巨石之外,与你们一同,密密麻麻地加盖了印记。
§1.2322Οὐκ οἶδα μύστας, οὕς νέκυν κλέψαι λέγεις· §1.2323σὺ τοῦτ’ ἔδρασας· οὐδὲν ἂν δεξαίμεθα·
我不认得你所说盗走尸体的徒众;是你做了此事;我们绝不接受任何借口。
§1.2324γνώμην δ’ ἀφαιρῇ τὴν ἐμὴν, κλέπτων λόγους.
你盗用言辞,剥夺我的心智。
§1.2325Ἀλλ’ οὖν μακροῦ σοι καὶ σφοδροῦ δέει λόγου, §1.2326ὅτῳ με πείσεις μὴ λέγειν ψευδηγόρως.
然则,你需要一番长篇而有力的自辩,好以此说服我,你并非在说谎。
§1.2327Οὐ γὰρ μένουσι τῆς ἀληθείας λόγοι, §1.2328ἀλλὰ τρέπουσι τοὺς λόγους βουλεύματα, §1.2329οὐδ’ ἐμμένουσιν οἱ λόγοι βουλεύμασιν.
因为真理的言语并不停留,诡计反倒歪曲言语,言语亦不存于诡计之中。
§1.2330Ὀρθῶς, ἄναξ, εἴρηκας, ὡς τὸ δρᾶμ’ ἔχει· §1.2331ἐγὼ γὰρ ὄμμ’ ἄγρυπνον εἶχον εὐφρόνῃ §1.2332κοὔτ’ ἔβρισ’ οὔτ’ ἐκοίμισ’, οὐ νὴ σὴν ιάραν, §1.2333εἶδόν τε πάντα καὶ δραμὼν ἦλθον λέγων.
君王啊,关于这桩事,您说得极是;因为我整夜都在睁眼防守,既不曾打盹,也未曾入睡,凭您的王冠起誓;我目睹了一切,且奔跑前来相告。
§1.2334Κἀγὼ μὲν ἦν πρόθυμος ἔννυχος δραμεῖν §1.2335καὶ σοὶ τὸ πᾶν εἰπεῖν τε καὶ φυγεῖν δίκην· §1.2336ἀλλ’ οἱ σοφοί γε καὶ τὸ θεῖον εἰδότες §1.2337μεῖναί μ’ ἔπεισαν ἡμέρας λαμπρὸν φάος· §1.2338οὐ γὰρ φαεννοὶ με ξυνέσχον ἡλίου §1.2339λαμπτῆρες, ἀλλ’ ἔδραμον ἐς σφᾶς αὐτίκα §1.2340καὶ σφίσιν εἷπον πᾶν ὅραμ’ ἄκουσμά τε· §1.2341οἵδ’ οὐ μένουσι τοῖς ἐμοῖς ὀρθῶς λόγοις.
我原本热切渴望在夜里奔跑前来,向您说明一切并免受刑罚;只是那些智慧且通晓神圣事务之人,劝说我留守,直等到白日显现;因为留住我的并非太阳那明亮的灯火,我向他们奔去,向他们陈述了所见所闻的一切;然则,他们并不依从我真实的陈述。
§1.2342Δέδοικα, φάλαγξ, μὴ μάτην ψευδηγορῇς· §1.2343μύσται γὰρ ἢν ἔκλεψαν, οὐκ ἴσμεν τορῶς· §1.2344καὶ γὰρ ὕποπτόν ἐστι κάρτ’ ἐμῇ φρενί·
军队啊,我唯恐你是在白白说谎;至于徒众是否盗取了尸体,我们并不十分清楚;因为这在我心中实在是疑点重重。
§1.2345τί γὰρ ἐναργὲς τοῦδ’ ἐρεῖς τεκμήριον;
关于此事,你能说出什么显明的证据?
§1.2346Ἄναξ, ταχύνεις, πρὶν μαθεῖν τὸ δρώμενον.
君王啊,在查明所发生的事之前,您太操之过急了。
§1.2347Ὁ κλὼψ ἐν ὄρφνῃ παντὶ πάμμεγα σθένει.
黑暗中的盗贼对任何人而言都拥有极大的力量。
§1.2348Ἀλλ’ ὡς τάχιστα χρὴ παραγγέλλειν στρατῷ, §1.2349ὡς ἄν τις αὐτῶν καὶ ταχύπους τυγχάνων §1.2350φάλαγγ’ ὑπερβὰς νυκτὸς ἐν καταστάσει, §1.2351ὡς ἐν βρόχοισι δέσμιος λελημμένος, §1.2352πληγαῖς χαραχθεὶς, ἐκμάθῃ τὸ πρακτέον.
但必须尽速向下属的军队下令,好让他们当中任何步履快捷之人,在深夜的沉静中追上那伙人,犹如落入罗网被缚的囚徒一般将其擒获,严刑拷打之下,彻底查明该当如何处置。
§1.2353Ἀἰσχρὸν γὰρ ἡμῖν καὶ πρὸς αἰσχύνῃ κακὸν, §1.2354Θεοῦ διδόντος, ἀνιῶντας ἀπόνως §1.2355λαθεῖν ἐᾶσαι δρᾶμα δράσαντας τόσον.
因为这对我们而言是耻辱,是在羞辱之外的祸害,在神赐予机会时,若毫无劳苦与痛苦地,放任那些犯下如此大罪的人悄然遁形。

词汇与语法注释

  1. 1.2278κακῶς κλύων — 悲剧中的常见固定表达,意为“被恶言相向”或“名声败坏”。听觉动词(κλύω)在此被用作“说坏话(κακῶς λέγω)”的被动对应表达。
  2. 1.2290ἀδελφά σοι — 形容词 ἀδελφός(兄弟的、同源的)的中性复数宾格形式在此作副词性使用,与与格 σοι 连用,表示“与你一致”或“对你有利”。
  3. 1.2299ἐμφαίνουσα — 阴性单数主格的现在分词。在语法上与前文 §1.2297 中的阴性名词 φάλαγξ(军队,此处指守卫一伙人)相呼应,将守卫个人的哀叹描绘为整个群体的表现。
  4. 1.2312δίκην τίσω — 悲剧惯用表达 δίκην τίνω(遭受惩罚、赎罪)的将来时形式。主语为第一人称单数(皮拉多本人),展现了皮拉多因守卫的玩忽职守而将被追究杀人责任(即执行死刑的后果)的焦虑。

引用这一段

纳齐安的贵格利, 受难的基督 §1.2277-1.2355. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg2022.tlg003.humanitext-grc1:1.2277-1.2355

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。