§742τάδε μὲν δή τις, ὡς ἐθέλοι, συγκρίνειν ἔχει·
凡此种种,人人皆可凭己意进行比较。
Μάλλιος δὲ ὁ τοῦ Σκιπίωνος διάδοχος τὴν ἀφαιρεθεῖσαν Ἀντιόχου γῆν ἐπιὼν καθίστατο, καὶ Γαλατῶν τῶν Ἀντιόχῳ συμμαχησάντων Τολιστοβοίους, ἀναφυγόντας ἐς τὸν Μύσιον Ὄλυμπον, ἐπιμόχθως τοῦ ὄρους ἐπιβὰς ἐτρέπετο φεύγοντας, ἕως ἔκτεινε καὶ κατεκρήμνισεν ὅσους ἀριθμήσασθαι διὰ τὸ πλῆθος οὐκ ἐγένετο, αἰχμαλώτους δʼ ἔλαβεν ἐς τετρακισμυρίους, ὧν τὰ μὲν ὅπλα κατέκαυσε, τὰ δὲ σώματα, οὐ δυνάμενος τοσόνδε πλῆθος ἐν πολέμοις περιάγεσθαι, τοῖς ἐγγὺς βαρβάροις ἀπέδοτο.
然而,西庇阿的继承者马利乌斯巡视并整顿了从安条克那里剥夺的土地;在曾与安条克结盟的加拉太人中,他攻打了逃往妙细亚奥林匹斯山的托利斯托博伊人,在艰难地登上该山后,他击溃了逃跑的敌人,杀害并推下悬崖的人数之多,因其数量庞大而无法估量。 他俘获了大约四万名俘虏,将他们的武器烧毁,并因无法在战争中随军携带如此多的人,而将他们卖给了附近的异族。
ἐν δὲ Τεκτοσάγαις τε καὶ Τρόκμοις ἐκινδύνευσε μὲν ἐξ ἐνέδρας, καὶ ἔφυγεν· ἐπανελθὼν δὲ ἐς αὐλιζομένους τε καὶ βεβυσμένους ὑπὸ πλήθους περιέστησε τοὺς ψιλοὺς αὐτοῖς, καὶ περιτρέχων ἐκέλευεν ἐσακοντίζειν μήτε προσπλεκομένους μήτε πλησιάζοντας.
在特克托萨格人和特罗克米人那里,他因遭遇埋伏而面临危险并撤退;但他返回到因人数众多而密集扎营的敌人那里,用轻装兵将他们包围,并来回奔跑,命令士兵在不交手、不靠近的情况下投掷标枪。
οὐδενὸς δὲ βέλους ἀτυχοῦντος διὰ τὴν πυκνότητα τῶν πολεμίων, ἔκτεινεν ἐς ὀκτακισχιλίους, καὶ ἐδίωξε τοὺς λοιποὺς ὑπὲρ Ἅλυν ποταμόν.
由于敌人极为密集,无一标枪落空,他击杀了约八千人,并将余部追击至哈里斯河彼岸。
Ἀριαράθου δὲ τοῦ Καππαδοκῶν βασιλέως, καὶ τοῦδε συμμάχους πέμψαντος Ἀντιόχῳ, δεδιότος τε καὶ δεομένου καὶ διακόσια τάλαντα πέμψαντος ἐπὶ τῇ δεήσει τὴν χώραν οὐκ ἐπέδραμεν, ἀλλʼ ἐς τὸν Ἑλλήσποντον ἐπανῆλθε σὺν γάζῃ τε πολλῇ καὶ χρήμασιν ἀπείροις καὶ λείᾳ βαρυτάτῃ καὶ στρατῷ καταγόμῳ.
由于曾向安条克派遣盟军的卡帕多奇亚国王阿里亚拉塞斯感到恐惧并进行乞和,并在提出请求时送去了两百塔兰同,马利乌斯便没有侵略他的国土,而是带着大量财宝、无数金钱、极为沉重的战利品以及满载的军队返回了赫勒斯滂。
§743τάδε μὲν καλῶς ἐπέπρακτο τῷ Μαλλίῳ·
这些事情确实由马利乌斯圆满完成。
τὸ δʼ ἐντεῦθεν ἀλόγως πάμπαν ὥρᾳ θέρους πλεῦσαι μὲν ὑπερεῖδεν, οὔτε τὸ βάρος ὧν ἐπήγετο ποιησάμενος ἐνθύμιον, οὔτʼ ἐπειγόμενος διαπονεῖν ἢ γυμνάζειν ὁδοιπορίαις ἔτι στρατὸν οὐκ ἐς πόλεμον ὁρμῶντα ἀλλʼ ἐς οἰκείαν μετὰ λαφύρων ἐπανιόντα, διὰ δὲ Θρᾴκης ὥδευε, στενὴν καὶ μακρὰν καὶ δύσβατον ὁδόν, πνίγους ὥρᾳ, οὔτʼ ἐς Μακεδονίαν Φιλίππῳ προεπιστείλας ἀπαντᾶν, ἵνα παραπέμψειεν αὐτόν, οὔτε τὸν στρατὸν ἐς μέρη πολλὰ διελών, ἵνα κουφότερον βαδίζοι καὶ τὰ χρήσιμα εὐμαρέστερα ἔχοι, οὔτε τὰ σκευοφόρα συντάξας ἐς λόχους ὀρθίους, ἵνʼ εὐφυλακτότερα ᾖ.
但此后他的行为却完全不合常理:他忽视了在夏季走海路乘船,既没有考虑到自己所携带物品的重量,也无需再用行军来磨练或训练一支不再出发去打仗、而是带着战利品返回家园的军队,却在酷暑季节行经色雷斯一条狭窄、漫长且难以通行的道路,既没有预先写信给马其顿的腓力让他前来迎接以便护送,也没有将军队分成若干部分以便更轻便地行军并更容易获得必需品,更没有将行李队整队成纵队以便于防守。
ἀλλʼ ἀθρόως ἦγεν ἅπαντας ἐπὶ μῆκος πολύ, καὶ τὰ σκευοφόρα εἶχεν ἐν μέσῳ, μήτε τῶν πρόσθεν αὐτοῖς δυναμένων ἐπικουρεῖν μήτε τῶν ὄπισθεν ὀξέως διὰ μῆκος ὁμοῦ καὶ στενότητα τῆς ὁδοῦ.
相反,他让所有人挤在一起排成很长的队伍行进,并将行李队放在中间,由于道路既长又窄,前方的士兵无法救援他们,后方的士兵也无法迅速接应。
ὅθεν αὐτῷ πανταχόθεν ἐς τὰ πλάγια τῶν Θρᾳκῶν ἐπικειμένων, πολὺ μέρος ἀπώλεσε τῆς τε λείας καὶ τῶν δημοσίων χρημάτων καὶ αὐτοῦ δὴ τοῦ στρατοῦ.
因此,色雷斯人从四面八方袭击他的侧翼,使他失去了大部分战利品、公款乃至军队本身。
μετὰ δὲ τῶν ὑπολοίπων ἐς Μακεδονίαν διεσώθη.
他带着幸存者逃到了马其顿。
ᾧ δὴ καὶ μάλιστα ἐγένετο καταφανὲς ὅσον ὤνησε παραπέμπων τοὺς Σκιπίωνας ὁ Φίλιππος, καὶ ὅσον ἥμαρτεν Ἀντίοχος ἐκλιπὼν τὴν Χερρόνησον.
通过这件事,腓力护送西庇阿兄弟带来了多么大的益处,以及安条克放弃赫索尼索斯犯下了多么大的错误,变得极其明显。
ὁ δὲ Μάλλιος ἔκ τε Μακεδονίας Θεσσαλίαν διελθὼν καὶ ἐκ Θεσσαλίας Ἤπειρον ἐς Βρεντέσιον ἐπέρα, καὶ τὴν λοιπὴν στρατιὰν ἐς τὰ οἰκεῖα διαφεὶς ἐπανῆλθεν ἐς Ῥώμην.
马利乌斯从马其顿穿过色萨利,又从色萨利穿过伊庇鲁斯,渡海抵达布林迪西,在将剩余的军队解散回乡后,返回了罗马。
§744Ῥόδιοι δὲ καὶ Εὐμένης ὁ Περγάμου βασιλεὺς μέγα φρονοῦντες ἐπὶ τῇ κατʼ Ἀντιόχου συμμαχίᾳ, Εὐμένης μὲν αὐτὸς ἐς Ῥώμην ἐστέλλετο, Ῥόδιοι δὲ πρέσβεις ἔπεμπον.
罗得斯人和比加文国王欧墨尼斯因对抗安条克的同盟而深感自豪,欧墨尼斯亲自前往罗马,罗得斯人则派遣了使者。
ἡ βουλὴ δὲ Ῥοδίοις μὲν ἔδωκε Λυκίους τε καὶ Κᾶρας, οὓς οὐ πολὺ ὕστερον ἀπέστησεν αὐτῶν ὡς Περσεῖ τῷ Μακεδόνι μᾶλλον ἢ σφίσι πολεμοῦσι τῷ Περσεῖ προθυμοτέρων γενομένων, Εὐμένει δὲ παρέσχον ὅσα λοιπὰ ἀφῄρηντο Ἀντίοχον, χωρὶς Ἑλλήνων τῶν ἐν αὐτοῖς.
元老院将吕基亚人和卡里亚人赐予了罗得斯人,但在不久之后又让他们脱离了罗得斯人的统治,因为在对抗马其顿人珀尔修斯时,罗得斯人对珀尔修斯比对罗马人更为热心。 元老院将从安条克那里夺取的其余所有土地都赐予了欧墨尼斯,但其中居住的希腊人除外。
τούτων δὲ ὅσοι μὲν Ἀττάλῳ τῷ πατρὶ Εὐμένους ἐτέλουν φόρους, ἐκέλευσαν Εὐμένει συμφέρειν, ὅσοι δʼ Ἀντιόχῳ πρῶτον ἐτέλουν, ἀπέλυσαν τῶν φόρων καὶ αὐτονόμους ἀφῆκαν.
在这些希腊人中,凡是向欧墨尼斯的父亲阿塔罗斯缴纳贡赋的,元老院命令他们向欧墨尼斯缴纳;凡是起初向安条克缴纳的,元老院免除了他们的贡赋,并让他们保持自治。