Humanitext Reader

亚里士多德 · 前分析篇 §2.2.12#2

非同时因果链条与循环生成中的中项

第 117 段,共 123 段 · 希腊语

内容简介

讨论了在过去和未来非同时发生之因果关系中媒项的作用,阐明了生成的循环过程以及在“大多数情况下如此”的事件中媒项的存在状态。

§2.2.12#2Περὶ μὲν οὖν τοῦ πῶς ἄν ἐφεξῆς γινομένης τῆς γενέσεως ἔχοι τὸ μέσον τὸ αἴτιον ἐπὶ τοσοῦτον ελήφθω.
因此,关于在生成相继发生时,作为原因的媒项处于何种状态,就谈到这里。
ἀνάγκη γὰρ καὶ ἐν τούτοις τό μέσον καὶ τὸ πρῶτον ἄμεσα εἶναι.
因为在这些情况下,媒项和第一项也必须是无中介的。
οἷον τὸ Α γέγονεν, ἐπεὶ τὸ Γ γέγονεν (ὕστερον δὲ τὸ Γ γέγονεν, ἔμπροσθεν δὲ τὸ Α· ἀρχὴ δὲ τὸ Γ διὰ τὸ ἐγγύτερονν τοῦ νῦν εἶναι, ὅ ἐστιν ἀρχὴ τοῦ χρόνου).
例如,因为Γ已经生成,所以A已经生成(不过Γ是后来生成的,A是先前生成的;而Γ是起点,因为它更接近“现在”,“现在”则是时间的起点)。
τὸ δὲ Γ γέγονεν, εἰ τὸ Δ γέγονεν.
如果Δ已经生成,那么Γ已经生成。
τοῦ δὴ Δ γενομένου ἀνάγκη τὸ Α γεγονέναι.
因此,当Δ已经生成时,A必定已经生成。
αἴτιον δὲ τὸ τοῦ γὰρ Δ γενομένου τὸ Γ ἀνάγκη γεγονέναι, τοῦ δὲ Γ γεγονότος ἀνάγκη πρότερον τὸ Α γεγονέναι.
而原因是Γ;因为当Δ已经生成时,Γ必定已经生成,而当Γ已经生成时,先前A必定已经生成。
οὕτω δὲ λαμβάνοντι τὸ μέσον στήσεταί που εἰς ἄμεσον, ἢ ἀεὶ παρεμπεσεῖται διὰ τὸ ἄπειρον;
如果以此种方式取得媒项,是否会在某处停留在无中介的项上,还是由于无限而总是会有项插入其间?
οὐ γάρ ἐστιν ἐχόμενον γεγονὸς γεγονότος, ὥσπερ ἐλέχθη.
因为正如已经说过的,已经生成者并不紧挨着已经生成者。
ἀλλʼ ἄρξασθαί γε ὅμως ἀνάγκη ἀπʼ ἀμέσου καὶ ἀπὸ τοῦ νῦν πρώτου.
但无论如何,必须从无中介的项以及从第一个“现在”开始。
ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τοῦ ἔσται.
对于“将要生成”也是如此。
εἰ γὰρ ἀληθές εἰπεῖν ὅτι ἔσται τὸ Δ, ἀνάγκη πρότερον ἀληθὲς εὐπεῖν ὅτι τὸ Α ἔσται.
因为如果说Δ将要生成是真的,那么在此之前说A将要生成也必定是真的。
τούτου δʼ σἴτιον τὸ Γ. εἰ μὲν γὰρ τὸ Δ ἔσται, πρότερον τὸ Γ ἔσται· εἰ δὲ Τὸ Γ ἔσται, πρότερον τὸ ἔσται.
而其原因是Γ;因为如果Δ将要生成,Γ将在此之前生成;如果Γ将要生成,A将在此之前生成。
ὁμοίως δʼ ἄπειρος ἡ τομὴ καὶ ἐν τούτοις· οὐ γὰρ ἔστιν ἐσόμενα χόμενα ἀλλήλων.
在这些情况下,分割同样是无限的;因为将要生成者之间并不相邻。
ἀρχὴ δὲ καὶ ἐν τούτοις ἄμεσος ληπτέα.
但在这些情况下,也必须取得一个无中介的起点。
ἔχει δὲ οὕτως ἐπὶ τῶν ἔργων· εἰ γέγονεν οἰκία, ἀνάγκη τετμῆσθαι λίθους καὶ γεγονέναι.
而在实际事物中也是如此:如果一座房屋已经生成,石头就必定已经切割并已经生成。
τοῦτο διὰ τί;
这是为什么?
ὅτι ἀνάγκη θεμέλιον γεγονέναι, εἴπερ καὶ οἰκία γέγονεν· εἰ δὲ θεμέλιον, πρότερον λίθους γεγονέναι ἀνάγκη.
因为如果房屋确实已经生成,地基就必定已经生成;如果地基已经生成,先前石头就必定已经生成。
πάλιν εἰ ἔσται οἰκία, ὡσαύτως τπρότερον ἔσονται λίθοι, δείκνυται δὲ διὰ τοῦ μέσου ὁμοίως· ἔσται γὰρ θεμέλιος πρότερον.
同样,如果将要有一座房屋,同样先前将要先有石头,而这同样是通过媒项来证明的:因为先前将要先有地基。
Ἐπεὶ δʼ ὁρῶμεν ἐν τοῖς γινομένοις κύκλῳ τινὰ γένεσιν οὐσαν, ἐνδέχεται τοῦτο εἶναι, εἴπερ ἕποιντο ἀλλήλοις τὸ μέσον καὶ οἱ ἄκροι· ἐν γὰρ τούτοις τὸ ἀντιστρέφειν ἐστίν.
既然我们看到在生成的事物中存在着某种循环生成,如果媒项和两端项彼此跟随,这便是可能的;因为在这些事物中存在着换位。
δέδεικται δὲ τοῦτο ἐν τοῖς πρώτοις, ὅτι ἀντιστρέφει τὰ συμτπεράσματα· τὸ δὲ κύκλῳ τοῦτό ἐστιν.
而这已在《前分析篇》中证明过,即结论可以换位;而循环正是指这个。
ἐπὶ δὲ τῶν ἔργων φαίνεται ὧδε· βεβρεγμένης τῆς γῆς ἀνάγκη ἀτμίδα γενέσθαι, τούτου δὲ γενομένου νέφος, τούτου δὲ γενομένου ὕδωρ· τούτου δὲ γενομένου ἀνάγκη βεβρέχθαι τὴν γῆν·
而在实际事物中,情况表现如下:地被淋湿了,就必定产生水蒸气;水蒸气产生了,就产生云;云产生了,就产生雨(水);雨产生了,地就必定被淋湿。
τοῦτο δʼ ἦν τὸ ἐξ ἀρχῆς, ὥστε κύκλῳ περιελήλυθεν· ἑνὸς γὰρ αὐτῶν ὁτουοῦν ὄντος ἕτερον ἔστι, κἀκείνου ἄλλο, καὶ τούτου τὸ πρῶτον.
而这正是起初的状况,因此它循环了一圈;因为它们中只要有任何一个存在,另一个就存在,而那个存在,另一个也存在,这个存在,第一个就存在。
Ἕοτι δʼ ἔνια μὲν γινόμενα καθόλου (ἀεί τε γὰρ καὶ ἐπὶ παντὸς οὕτως ἢ ἔχει ἢ γίνεται), τὰ δὲ ἀεὶ μὲν οὔ, ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ δέ, οἶον οὐ πᾶς ἄνθρωπος ἄρρην τὸ γένειον τριχοῦται, ἀλλʼ ὡς ἐπὶ τὸ πολύ.
在生成的事物中,有些是普遍的(因为它们总是且在一切情况下都是如此存在或生成的),而有些则不总是如此,而是大多数情况下如此,例如并非每个男人都长胡须,但大多数情况下如此。
τῶν δὴ τοιούτων ἀνάγκη καὶ τὸ μέσον ὡς ἐπὶ τὸ τπολὺ εἶναι.
因此,对于此类事物,其媒项也必定是大多数情况下如此的。
εἰ γὰρ τὸ κατὰ τοῦ Β καθόλου κατηγορεῖται, καὶ τοῦτο κατὰ τοῦ Γ καθόλο, ἀνάγκη καὶ τὸ Α κατὰ τοῦ Γ ἀεὶ καὶ ἐπὶ παντὸς κατηγορεῖσθαι· τοῦτο γάρ ἐστι τὸ καθόλου, τὸ ἐπὶ παντὶ καὶ ἀεί, ἀλλʼ ὑπέκειτο ὡς ἐπὶ τὸ τπολύ·
因为如果A普遍地被陈述于B,而B又普遍地被陈述于Γ,那么A也必定总是且在一切情况下都被陈述于Γ;因为这正是普遍者的定义,即在一切情况下且总是如此。
ἀνάγκτη ἄρα καὶ τὸ μέσον ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ εἶναι τὸ ἐφʼ οὗ τὸ Β. ἔσονται τοίνυν καὶ τῶν ὡς ἐπὶ τὸ πολύ ἀρχαὶ ἄμεσοι, ὅσα ὡς ἐπὶ τὸ πολύ οὕτως ἔστιν ἢ γίνεται.
但这里预设的却是 “大多数情况下如此”;因此,作为媒项的B也必定是大多数情况下如此的。 因此,对于那些大多数情况下如此存在或生成的事物,也同样会存在大多数情况下如此的无中介起点。

词汇与语法注释

  1. 95b16ἐπεὶ — 这里的 ἐπεὶ 并非通常的因果连词“因为”,而是表示时间顺序的“在……之后”或条件性的“在……已成立的情况下”。这是因为亚里士多德正在讨论一种追溯性推论,即根据后发生的事件(Γ)来推导先发生的事件(A)。
  2. 95b21στήσεται — στήσεται ... ἢ ἀεὶ παρεμπεσεῖται 构成了一个二选一的直接疑问句(“是在某处停下……还是总是插入其间”)。短语 διὰ τὸ ἄπειρον(因为无限)修饰后一个动词 παρεμπεσεῖται。
  3. 95b38εἴπερ ἕποιντο ἀλλήλοις — 连词 εἴπερ 后接希求法动词 ἕποιντο 表示一种逻辑上的假设(“如果它们确实彼此跟随的话”),与主节中表示可能性的 ἐνδέχεται 相呼应。
  4. 96a12εἰ γὰρ τὸ Α κατὰ τοῦ Β — 此处在 τὸ 之后补充 Α,以构建第一前提的主语(A被陈述于B)。它与下文结论部分的 ἀνάγκη καὶ τὸ Α κατὰ τοῦ Γ 相呼应,完成了第一格三段论(A-B,B-Γ,因此A-Γ)的结构。

引用这一段

亚里士多德, 前分析篇 §2.2.12#2. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg0086.tlg001.humanitext-grc2:2.2.12%232

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。