Humanitext Reader

哈利卡纳苏斯的狄奥尼修斯 · 罗马古事记 §5.76.1-5.76.4

拉尔基乌斯的宽大外交与拉丁人的一年休战

第 405 段,共 962 段 · 希腊语

内容简介

独裁官拉尔基乌斯在组织军事力量防备拉丁人入侵的同时,通过外交途径展开和平斡旋,并凭借对俘虏的宽大处理成功促成了双方为期一年的停战协定。

§5.76.1ὡς δʼ ἦν αὐτῷ πάντα τὰ εἰς τὸν πόλεμον ἐπιτήδεια εὐτρεπῆ, προήγαγε τὰς δυνάμεις εἰς ὕπαιθρον, καὶ τίθεται στρατόπεδα τρία καθʼ οὓς μάλιστα ὑπελάμβανε τόπους ποιήσεσθαι τοὺς Λατίνους τὴν ἔφοδον.
当战争所需的一切准备就绪时,他将军队带到户外,并在他预料拉丁人最有可能入侵的地方建立了三个营地。
ἐνθυμούμενος δʼ, ὅτι φρονίμων στρατηγῶν ἐστιν, οὐ μόνον τὰ ἑαυτῶν πράγματα ποιεῖν ἰσχυρά, ἀλλὰ καὶ τὰ τῶν πολεμίων ἀσθενῆ, καὶ μάλιστα μὲν ἄνευ μάχης καὶ πόνου καταλύεσθαι τοὺς πολέμους, εἰ δὲ μή γε σὺν ἐλαχίστῃ τοῦ στρατιωτικοῦ πλήθους δαπάνῃ, πολέμων θʼ ἁπάντων κακίστους ἡγούμενος καὶ πλεῖστα τὰ λυπηρὰ ἔχοντας, οὓς πρὸς συγγενεῖς καὶ φίλους ἀναγκαζόμενοί τινες ἀναιροῦνται, ἐπιεικεστέρων μᾶλλον ἢ δικαιοτέρων ᾤετο δεῖν αὐτοῖς διαλύσεων.
他考虑到,英明的统帅不仅要使己方强大,还要使敌方削弱,并且最理想的是不经战斗与辛劳便平息战争,否则也应以最小的军队损耗为代价,并认为在所有战争中,最恶劣、带来最多痛苦的是那些被迫与亲友进行的战争,因此他认为他们需要的是更为宽温而非更为严苛的解决办法。
§5.76.2κρύφα τε δὴ πέμπων πρὸς τοὺς ἐπιφανεστάτους τῶν Λατίνων ἀνυπόπτους τινὰς ἔπειθε φιλίαν πράττειν ταῖς πόλεσι, καὶ ἐκ τοῦ φανεροῦ πρεσβευόμενος κατὰ πόλεις τε καὶ πρὸς τὸ κοινὸν οὐ χαλεπῶς ἐξειργάσατο μηκέτι τὴν αὐτὴν ἅπαντας ὁρμὴν ἔχειν πρὸς τὸν πόλεμον· μάλιστα δʼ αὐτοὺς ἐξεθεράπευσε καὶ διαστῆναι πρὸς τοὺς ἡγεμόνας ἐποίησε διὰ τοιαύτης εὐεργεσίας. §5.76.3οἱ γὰρ τὴν αὐτοκράτορα παρειληφότες τῶν Λατίνων στρατηγίαν, Μαμίλιός τε καὶ Σέξτος ἐν Τύσκλῳ πόλει τὰς δυνάμεις συνέχοντες, παρεσκευάζοντο μὲν ὡς ἐλάσοντες ἐπὶ τὴν Ῥώμην, ἐδαπάνων δὲ πολὺν εἰς τὸ μέλλειν χρόνον, εἴτε τὰς ὑστεριζούσας ἀναμένοντες πόλεις, εἴτε τῶν ἱερῶν αὐτοῖς οὐ γινομένων καλῶν.
于是,他暗中派遣一些不引人怀疑的人去见拉丁人中最显赫的领袖,说服他们为自己的城邦谋求友好,并通过公开向各个城邦及联盟派遣使节,轻而易举地使大家不再对战争持有先前那般狂热;他尤其通过如下的恩惠拉拢他们,并使他们与自己的领袖产生分裂:因为已经掌握拉丁人全权统帅权力的马米利乌斯和塞克斯图斯,将军队集中在图斯库鲁姆城,准备向罗马进军,但由于等待迟到的城邦,或是因为祭祀的预兆不佳,他们在拖延中浪费了大量时间。
ἐν τούτῳ δὴ τῷ χρόνῳ τινὲς ἀποσκιδνάμενοι τοῦ στρατοπέδου τὴν χώραν τῶν Ῥωμαίων ἐπόρθουν.
就在这段时间里,一些脱离营地的人开始劫掠罗马人的领土。
§5.76.4τοῦτο μαθὼν ὁ Λάρκιος ἀποστέλλει τὸν Κλοίλιον ἐπʼ αὐτοὺς ἄγοντα τῶν ἱππέων τε καὶ ψιλῶν τοὺς ἀνδρειοτάτους.
拉尔基乌斯得知此事后,派遣克洛伊里乌斯率领骑兵和轻装步兵中最勇敢的士兵去对付他们。
ὃς ἐπιφανεὶς αὐτοῖς ἀπροσδόκητος ὀλίγους μέν τινας ἀποκτείνει μαχόμενος, τοὺς δὲ λοιποὺς αἰχμαλώτους λαμβάνει.
克洛伊里乌斯出其不意地出现在他们面前,在战斗中击杀了一小部分人,并俘虏了其余的人。
τούτους ὁ Λάρκιος ἐκ τῶν τραυμάτων ἀναλαβὼν καὶ ταῖς ἄλλαις ἐκθεραπεύσας φιλανθρωπίαις ἀπέστειλεν εἰς Τύσκλον ἀθρόους ἄνευ λύτρων, πρεσβευτὰς σὺν αὐτοῖς πέμψας Ῥωμαίων τοὺς ἐντιμοτάτους.
拉尔基乌斯为这些人治疗了伤口,并用其他各种友善的态度关照他们,随后派遣罗马人中最受尊崇的人作为使节随行,免收赎金将他们全部送回图斯库鲁姆。
οὗτοι διεπράξαντο διαλυθῆναι τὸ στράτευμα τῶν Λατίνων καὶ γενέσθαι ταῖς πόλεσιν ἐνιαυσίους ἀνοχάς.
这些使节最终促成拉丁人的军队解散,并使各城邦获得了为期一年的停战协定。

词汇与语法注释

  1. 5.76.1φρονίμων στρατηγῶν ἐστιν — 带有系动词(ἐστί)的属性属格,意为“这是英明统帅的职责/特征”。其后的不定式短语(ποιεῖν、καταλύεσθαι)作为此非人称表达的实际主语。
  2. 5.76.1ἐπιεικεστέρων μᾶλλον ἢ δικαιοτέρων ... διαλύσεων — 将副词 μᾶλλον 与比较级形容词结合使用的双重比较强调表达,对比了“更为宽温/妥协的解决办法”(ἐπιεικεστέρων)与“更为严苛/严格公正的解决办法”(δικαιοτέρων)。属格 διαλύσεων 是受无人称动词 δεῖν(δεῖ)支配的补足语。
  3. 5.76.3τῶν ἱερῶν αὐτοῖς οὐ γινομένων καλῶν — 属格独立结构。否定词 οὐ(而非 μή)的使用表明此处陈述的是一个客观事实原因(“因为祭祀预兆确实不佳”),而非假设性条件。

引用这一段

哈利卡纳苏斯的狄奥尼修斯, 罗马古事记 §5.76.1-5.76.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:greekLit:tlg0081.tlg001.humanitext-grc2:5.76.1-5.76.4

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。