§16.93.1τοῦ δὲ θεάτρου πληρωθέντος αὐτὸς ὁ Φίλιππος ᾔει λευκὸν ἔχων ἱμάτιον καὶ προστεταχὼς τοὺς δορυφόρους μακρὰν ἀφεστῶτας ἀφʼ ἑαυτοῦ συνακολουθεῖν· ἐνεδείκνυτο γὰρ πᾶσιν ὅτι τηρούμενος τῇ κοινῇ τῶν Ἑλλήνων εὐνοίᾳ τῆς τῶν δορυφόρων φυλακῆς οὐκ ἔχει χρείαν.
剧场坐满后，腓力本人身穿白衣走了进去，并命令护卫们与他保持遥远的距离跟在后面；因为他向所有人表明，由于受到希腊人共同好意的保护，他不需要护卫的防卫。
§16.93.2τηλικαύτης δʼ οὔσης περὶ αὐτὸν ὑπεροχῆς καὶ πάντων ἐπαινούντων ἅμα καὶ μακαριζόντων τὸν ἄνδρα παράδοξος καὶ παντελῶς ἀνέλπιστος ἐφάνη κατὰ τοῦ βασιλέως ἐπιβουλὴ καὶ θάνατος.
就在他周围环绕着如此巨大的优越地位，且所有人都在赞美并祝福此人时，一场针对国王的、出乎意料且完全无法预料的阴谋与死亡出现了。
§16.93.3ἵνα δὲ σαφὴς ὁ περὶ τούτων γένηται λόγος, προεκθησόμεθα τὰς αἰτίας τῆς ἐπιβουλῆς.
为了使关于这些事情的叙述更加清晰，我们将首先阐明阴谋的原因。
Παυσανίας ἦν τὸ μὲν γένος Μακεδὼν ἐκ τῆς Ὀρεστίδος καλουμένης, τοῦ δὲ βασιλέως σωματοφύλαξ καὶ διὰ τὸ κάλλος φίλος γεγονὼς τοῦ Φιλίππου.
保萨尼亚斯是一个马其顿人，出身于被称为奥雷斯蒂斯的地区，是国王的护卫官，并因其容貌美丽而成为腓力的男宠。
§16.93.4οὗτος ὁρῶν ὑπὸ τοῦ βασιλέως ἀγαπώμενον ἕτερον Παυσανίαν ὁμώνυμον ἑαυτῷ ὀνειδιστικοῖς πρὸς αὐτὸν ἐχρήσατο λόγοις, φήσας ἀνδρόγυνον εἶναι καὶ τοὺς τῶν βουλομένων ἔρωτας ἑτοίμως προσδέχεσθαι.
此人看到另一个与自己同名的保萨尼亚斯受到国王的宠爱，便对他使用了侮辱性的言辞，称他是一个女里女气的人，轻易接受任何有意者的追求。
§16.93.5ὁ δὲ τὴν ἐκ τῆς λοιδορίας ὕβριν οὐκ ἐνέγκας τὸ μὲν παρὸν κατεσιώπησεν, Ἀττάλῳ δέ τινι τῶν φίλων ἐπικοινωσάμενος περὶ τῶν μελλόντων πράττεσθαι ἑκουσίως καὶ παραδόξως ἑαυτὸν ἐκ τοῦ ζῆν μετέστησεν.
另一个保萨尼亚斯无法忍受这种辱骂带来的屈辱，当时保持了沉默，但在将自己将要做的事告知了朋友之一的阿塔罗斯之后，便自愿且出人意料地结束了自己的生命。
§16.93.6μετʼ ὀλίγας γὰρ ἡμέρας τοῦ Φιλίππου πρὸς Πλευρίαν τὸν τῶν Ἰλλυριῶν βασιλέα διαγωνιζομένου πρὸ τοῦ βασιλέως στὰς ἁπάσας τὰς φερομένας ἐπʼ αὐτὸν πληγὰς ἀνεδέξατο τῷ ἰδίῳ σώματι καὶ μετήλλαξεν.
几天后，当腓力与伊利里亚人的国王普鲁里亚斯交战时，他挡在国王面前，用自己的身体挡下了所有向国王袭来的攻击，并因此丧命。
§16.93.7διαβοηθείσης δὲ τῆς πράξεως ὁ μὲν Ἄτταλος, εἷς ὢν τῶν ἐξ αὐλῆς καὶ πολὺ δυναμένων παρὰ τῷ βασιλεῖ, ἐκάλεσεν ἐπὶ δεῖπνον τὸν Παυσανίαν καὶ πολὺν ἐμφορήσας ἄκρατον παρέδωκεν αὐτοῦ τὸ σῶμα τοῖς ὀρεωκόμοις εἰς ὕβριν καὶ παροινίαν ἑταιρικήν.
这一行为传开后，作为朝臣之一且在国王面前拥有极大权势的阿塔罗斯，邀请第一个保萨尼亚斯赴宴，在灌了他大量的烈性生酒后，为了侮辱他以及供同伴们醉酒戏谑，将他的身体交给了骡夫们。
§16.93.8ὁ δὲ ἀνανήψας ἐκ τῆς μέθης καὶ τῇ τοῦ σώματος ὕβρει περιαλγὴς γενόμενος τοῦ Ἀττάλου κατηγόρησεν ἐπὶ τοῦ βασιλέως.
保萨尼亚斯从醉酒中清醒过来后，因身体遭受的屈辱而深感痛苦，在国王面前控告了阿塔罗斯。
ὁ δὲ Φίλιππος παρωξύνθη μὲν ἐπὶ τῇ παρανομίᾳ τῆς πράξεως, διὰ δὲ τὴν πρὸς Ἄτταλον οἰκειότητα καὶ τὴν εἰς τὸ παρὸν αὐτοῦ χρείαν οὐκ ἐβούλετο μισοπονηρεῖν·
腓力虽然对这一行径的无法无天感到愤怒，但由于与阿塔罗斯的亲密关系以及眼下对他的需要，他不愿惩治这一罪恶。
§16.93.9ἦν γὰρ ὁ Ἄτταλος τῆς μὲν ἐπιγαμηθείσης γυναικὸς ὑπὸ τοῦ βασιλέως Κλεοπάτρας ἀδελφιδοῦς, ἐπὶ δὲ τῆς προαπεσταλμένης δυνάμεως εἰς τὴν Ἀσίαν στρατηγὸς προκεχειρισμένος, ἐν δὲ τοῖς πολεμικοῖς ἀγῶσιν ἀνδρεῖος.
因为阿塔罗斯是国王新娶的妻子克娄巴特拉的侄子，并且已被任命为预先派往亚洲的军队的将军，在军事战斗中十分勇敢。
διόπερ ὁ βασιλεὺς πραῧναι βουλόμενος τοῦ Παυσανίου τὴν ἐπὶ τῷ πάθει γεγενημένην δικαίαν ὀργὴν δωρεὰς ἀξιολόγους ἀπένειμεν αὐτῷ καὶ κατὰ τὴν σωματοφυλακίαν προῆγεν αὐτὸν ἐντίμως.
因此，国王希望平息保萨尼亚斯因遭受痛苦而产生的正当愤怒，赐予他丰厚的礼物，并在护卫官的职位上体面地提拔了他。