§14.116.1τῶν δὲ Ῥωμαίων ἐν τοιαύταις ταραχαῖς ὄντων, οἱ παροικοῦντες Τυρρηνοὶ μετὰ δυνάμεως ἁδρᾶς ἐπεπορεύοντο τὴν τῶν Ῥωμαίων χώραν λεηλατοῦντες, καὶ πολλῶν μὲν σωμάτων, οὐκ ὀλίγης δʼ ὠφελείας ἐγκρατεῖς ἐγένοντο.
在罗马人处于如此混乱之中时,邻近居住的泰伦尼亚人率领大军侵入,掠夺罗马人的土地,获得了许多人口和不少战利品。
οἱ δʼ εἰς τοὺς Βηίους τῶν Ῥωμαίων πεφευγότες ἀπροσδοκήτως τοῖς Τυρρηνοῖς ἐπιπεσόντες ἐτρέψαντο, καὶ τήν τε λείαν ἀφείλαντο καὶ τῆς παρεμβολῆς ἐκυρίευσαν.
然而,逃往维哀的罗马人出其不意地袭击了泰伦尼亚人,打败了他们,夺回了战利品,并占领了他们的营地。
§14.116.2ἐγκρατεῖς δὲ γενόμενοι πολλῶν ὅπλων τοῖς τε ἀνόπλοις οὖσι διέδωκαν καὶ τοὺς ἀπὸ τῆς χώρας ἀθροίζοντες καθώπλιζον· ἐβούλοντο γὰρ τοὺς εἰς τὸ Καπετώλιον συμπεφευγότας ἐκ τῆς πολιορκίας ἐξελέσθαι.
他们在获得了大量武器后,分发给那些没有武器的人,并召集来自乡村的人,武装他们;因为他们希望将被围困在卡皮托尔山的人解救出来。
§14.116.3ἀπορούντων δʼ αὐτῶν, ᾧ τρόπῳ δηλώσειαν τοῖς συγκεκλειμένοις διὰ τὸ τοὺς Κελτοὺς μεγάλαις δυνάμεσι περιστρατοπεδεύειν, Κομίνιός τις Πόντιος ὑπέσχετο παραθαρρύνειν τοὺς ἐν τῷ Καπετωλίῳ.
当他们正在为如何让被围困的人知道此事而发愁时——因为凯尔特人正率大军在周围驻扎——一个名叫蓬提乌斯·科米尼乌斯的人承诺去鼓励在卡皮托尔山的人。
§14.116.4ὁρμήσας οὖν μόνος καὶ διανηξάμενος νυκτὸς τὸν ποταμόν, ἔλαθε προσελθών τινα πέτραν τοῦ Καπετωλίου δύσβατον, καὶ ταύτῃ μόγις ἑαυτὸν ἑλκύσας ἐδήλωσε τοῖς ἐν τῷ Καπετωλίῳ περὶ τῶν συνηθροισμένων εἰς Βηίους καὶ διότι καιρὸν τηρήσαντες ἐπιθήσονται τοῖς Κελτοῖς.
于是他独自出发,在夜间游过河,避开人眼接近了卡皮托尔山一处难以攀登的岩石,并艰难地从这里爬了上去,向在卡皮托尔山的人说明了在维哀集结的人们的情况,并告知他们将寻找时机袭击凯尔特人。
οὗτος μὲν οὖν καταβὰς ᾗπερ ἀνέβη καὶ διακολυμβήσας τὸν Τίβεριν, εἰς Βηίους ἀνέστρεψεν·
随后,他沿着上来的原路下去,游过台伯河,回到了维哀。
§14.116.5οἱ δὲ Κελτοὶ κατανοήσαντες τὰ ἴχνη τοῦ προσφάτως ἀναβεβηκότος, συνετάξαντο κατὰ τῆς αὐτῆς πέτρας ἀναβῆναι νυκτός.
而凯尔特人注意到了最近有人攀登过的足迹,便商议在夜间沿着同一处岩石爬上去。
διὸ καὶ περὶ μέσας νύκτας οἱ μὲν φύλακες παρερρᾳθυμηκότες ἦσαν τῆς φυλακῆς διὰ τὴν ὀχυρότητα τοῦ τόπου, τῶν δὲ Κελτῶν τινες κατὰ τῆς πέτρας προσανέβησαν.
因此,大约在半夜,守卫们因为该地地势险要而疏于防范,一些凯尔特人便沿着岩石爬了上来。
§14.116.6τοὺς μὲν οὖν φύλακας ἔλαθον, χῆνες δʼ ἱεροὶ τῆς Ἥρας τρεφόμενοι, καὶ θεωρήσαντες ἀναβαίνοντας κραυγὴν ἐποίουν.
他们没有被守卫发现,但那里饲养着的赫拉的神圣母鹅看见有人爬上来,便大声叫唤起来。
συνδραμόντων δὲ τῶν φυλάκων ἐπὶ τὸν τόπον, οὗτοι μὲν καταπλαγέντες οὐκ ἐτόλμων προσελθεῖν, Μάρκος δέ τις Μάλλιος, ἔνδοξος ἀνήρ, ἐκβοηθήσας ἐπὶ τὸν τόπον τῷ μὲν ξίφει τὴν χεῖρα τοῦ προσαναβαίνοντος ἀπέκοψε, τῷ δὲ θυρεῷ πατάξας εἰς τὸ στῆθος ἀπεκύλισεν αὐτὸν ἀπὸ τῆς πέτρας.
当守卫们纷纷跑到那个地方时,他们惊恐万分,不敢接近;但一位名叫马尔库斯·马尼乌斯的名人赶来救援,用剑砍断了正爬上来的人的手,并用盾牌击打其胸部,使其从岩石上滚落下去。
§14.116.7παραπλησίως δὲ καὶ τοῦ δευτέρου προσαναβαίνοντος ἀπολομένου, οἱ λοιποὶ ταχέως πάντες ἔφυγον· ἀπορρῶγος δὲ τῆς πέτρας οὔσης ἅπαντες κατακρημνισθέντες ἐτελεύτησαν.
当第二个爬上来的人也以同样的方式丧命后,其余的人便迅速全部逃跑;由于岩石陡峭,他们全都坠落悬崖摔死了。
διόπερ πρεσβευομένων τῶν Ῥωμαίων περὶ διαλύσεως, ἐπείσθησαν χιλίας λαβόντες λίτρας χρυσίου τὴν πόλιν ἐκλιπεῖν καὶ ἐκ τῆς Ῥωμαίων χώρας ἀπαλλαγῆναι.
因此,当罗马人派使节讨论休战时,凯尔特人同意在收下千磅黄金后撤出城市,并离开罗马人的领土。
§14.116.8Ῥωμαῖοι δέ, τῶν μὲν οἰκιῶν κατεσκαμμένων, τῶν δὲ πλείστων πολιτῶν ἀπολωλότων, ἔδωκαν ἐξουσίαν τῷ βουλομένῳ καθʼ ὃν προῄρηται τόπον οἰκίαν οἰκοδομεῖν, καὶ δημοσίας κεραμῖδας ἐχορήγουν, αἳ μέχρι τοῦ νῦν πολιτικαὶ καλοῦνται.
罗马人由于房屋被毁,大部分公民丧生,便准许任何想建房的人在自己选择的地方建造房屋,并提供公用的瓦片,这些瓦片直到今天仍被称为“市民瓦”。
§14.116.9ἁπάντων οὖν πρὸς τὴν ἰδίαν προαίρεσιν οἰκοδομούντων, συνέβη τὰς κατὰ πόλιν ὁδοὺς στενὰς γενέσθαι καὶ καμπὰς ἐχούσας· διόπερ ὕστερον αὐξηθέντες οὐκ ἠδυνήθησαν εὐθείας ποιῆσαι τὰς ὁδούς.
因此,由于每个人都按照自己的意愿建造房屋,导致城市里的街道变得狭窄且弯曲;因此后来随着力量的壮大,他们也无法将街道改直。
λέγουσι δέ τινες καὶ διότι τὸν χρυσοῦν κόσμον αἱ γυναῖκες εἰς τὴν κοινὴν σωτηρίαν εἰσενέγκασαι ταύτης ἔτυχον παρὰ τοῦ δήμου τιμῆς, ὥστʼ ἐξουσίαν ἔχειν ἐφʼ ἁρμάτων ὀχεῖσθαι κατὰ τὴν πόλιν.
也有人说,因为妇女们为了共同的安全捐出了她们的金饰,她们获得了来自民众的这项荣誉,即有权在城里乘马车出行。