§255ΞΕ. τί ποτʼ αὖ νῦν οὕτως εἰρήκαμεν τό τε ταὐτὸν καὶ θάτερον;
异乡人：那么我们刚才说“同一”和“差异”又是指什么呢？
πότερα δύο γένη τινὲ αὐτώ, τῶν μὲν τριῶν ἄλλω, συμμειγνυμένω μὴν ἐκείνοις ἐξ ἀνάγκης ἀεί, καὶ περὶ πέντε ἀλλʼ οὐ περὶ τριῶν ὡς ὄντων αὐτῶν σκεπτέον, ἢ τό τε ταὐτὸν τοῦτο καὶ θάτερον ὡς ἐκείνων τι προσαγορεύοντες λανθάνομεν ἡμᾶς αὐτούς;
它们是两个属，与那三个属不同，但必然总是与它们混合，而且我们应当将它们作为五个而不是三个存在者来进行考察吗？ 或者，我们在称呼这“同一” 和“差异”时，只是在不知不觉中指代了那三个属中的某一个？
ΘΕΑΙ. ἴσως.
泰阿泰德：也许。
ΞΕ. ἀλλʼ οὔ τι μὴν κίνησίς γε καὶ στάσις οὔθʼ ἕτερον οὔτε ταὐτόν ἐστι.
异乡人：但运动和静止显然既不是“差异”也不是“同一”。
ΘΕΑΙ. πῶς;
泰阿泰德：怎么会呢？
ΞΕ. ὅτιπερ ἂν κοινῇ προσείπωμεν κίνησιν καὶ στάσιν, τοῦτο οὐδέτερον αὐτοῖν οἷόν τε εἶναι.
异乡人：因为凡是我们共同称呼运动和静止的，都不可能是它们中的任何一个。
ΘΕΑΙ. τί δή;
泰阿泰德：为什么呢？
ΞΕ. κίνησίς τε στήσεται καὶ στάσις αὖ κινηθήσεται· περὶ γὰρ ἀμφότερα θάτερον ὁποτερονοῦν γιγνόμενον αὐτοῖν ἀναγκάσει μεταβάλλειν αὖ θάτερον ἐπὶ τοὐναντίον τῆς αὑτοῦ φύσεως, ἅτε μετασχὸν τοῦ ἐναντίου.
异乡人：运动就会静止，而静止又会运动；因为对于这两者而言，无论它们中的哪一个成为“差异”，都会强迫另一个向其自身本性的对立面转化，因为它分有了对立面。
ΘΕΑΙ. κομιδῇ γε.
泰阿泰德：完全如此。
ΞΕ. μετέχετον μὴν ἄμφω ταὐτοῦ καὶ θατέρου.
异乡人：然而这两者都分有“同一”和“差异”。
ΘΕΑΙ. ναί.
泰阿泰德：是的。
ΞΕ. μὴ τοίνυν λέγωμεν κίνησίν γʼ εἶναι ταὐτὸν ἢ θάτερον, μηδʼ αὖ στάσιν.
异乡人：那么我们不要说运动是“同一”或“差异”，也不要这样说静止。
ΘΕΑΙ. μὴ γάρ.
泰阿泰德：确实不要。
ΞΕ. ἀλλʼ ἆρα τὸ ὂν καὶ τὸ ταὐτὸν ὡς ἕν τι διανοητέον ἡμῖν;
异乡人：但是，我们是否应当把“存在”和“同一”视为同一个东西？
ΘΕΑΙ. ἴσως.
泰阿泰德：也许。
ΞΕ. ἀλλʼ εἰ τὸ ὂν καὶ τὸ ταὐτὸν μηδὲν διάφορον σημαίνετον, κίνησιν αὖ πάλιν καὶ στάσιν ἀμφότερα εἶναι λέγοντες ἀμφότερα οὕτως αὐτὰ ταὐτὸν ὡς ὄντα προσεροῦμεν.
异乡人：但如果“存在”和“同一”并不表示任何区别，那么当我们在说运动和静止这两者都“存在”时，我们就会因为它们存在而称这两者为“同一”。
ΘΕΑΙ. ἀλλὰ μὴν τοῦτό γε ἀδύνατον.
泰阿泰德：但这确实是不可能的。
ΞΕ. ἀδύνατον ἄρα ταὐτὸν καὶ τὸ ὂν ἓν εἶναι.
异乡人：那么，“同一”和“存在”就不可能是同一个东西。
ΘΕΑΙ. σχεδόν.
泰阿泰德：几乎是这样。
ΞΕ. τέταρτον δὴ πρὸς τοῖς τρισὶν εἴδεσιν τὸ ταὐτὸν τιθῶμεν;
异乡人：那么我们是否应该在三个形相之外，把“同一”作为第四个放进去？
ΘΕΑΙ. πάνυ μὲν οὖν.
泰阿泰德：当然。
ΞΕ. τί δέ;
异乡人：那么“差异”呢？
τὸ θάτερον ἆρα ἡμῖν λεκτέον πέμπτον;
我们是否应该把“差异”称为第五个？
ἢ τοῦτο καὶ τὸ ὂν ὡς δύʼ ἄττα ὀνόματα ἐφʼ ἑνὶ γένει διανοεῖσθαι δεῖ;
或者，我们应该把这个和“存在”视为一个属的两个名称？
ΘΕΑΙ. τάχʼ ἄν.
泰阿泰德：也许。
ΞΕ. ἀλλʼ οἶμαί σε συγχωρεῖν τῶν ὄντων τὰ μὲν αὐτὰ καθʼ αὑτά, τὰ δὲ πρὸς ἄλλα ἀεὶ λέγεσθαι.
异乡人：但我认为你会同意，在存在者中，有些是就其自身而言的，而有些则总是相对于其他事物而言的。
ΘΕΑΙ. τί δʼ οὔ;
泰阿泰德：怎么会不同意呢？
ΞΕ. τὸ δέ γʼ ἕτερον ἀεὶ πρὸς ἕτερον·
异乡人：而“差异”总是相对于另一个而言的，不是吗？
ἦ γάρ; ΘΕΑΙ. οὕτως.
泰阿泰德：正是如此。
ΞΕ. οὐκ ἄν, εἴ γε τὸ ὂν καὶ τὸ θάτερον μὴ πάμπολυ διεφερέτην·
异乡人：如果“存在”和“差异”没有极大的不同，情况就不会是这样。
ἀλλʼ εἴπερ θάτερον ἀμφοῖν μετεῖχε τοῖν εἰδοῖν ὥσπερ τὸ ὄν, ἦν ἄν ποτέ τι καὶ τῶν ἑτέρων ἕτερον οὐ πρὸς ἕτερον·
但如果“差异”像“存在”一样分有了这两种形相，那么有时“差异者”中的某物就可能并不是相对于另一个而成为差异者的。
νῦν δὲ ἀτεχνῶς ἡμῖν ὅτιπερ ἂν ἕτερον ᾖ, συμβέβηκεν ἐξ ἀνάγκης ἑτέρου τοῦτο ὅπερ ἐστὶν εἶναι.
然而现在，对我们来说极其简单的是：凡是差异的东西，必然是因为“相对于另一个”才成为它所是的那个东西。
ΘΕΑΙ. λέγεις καθάπερ ἔχει.
泰阿泰德：您说得正是实际情况。
ΞΕ. πέμπτον δὴ τὴν θατέρου φύσιν λεκτέον ἐν τοῖς εἴδεσιν οὖσαν, ἐν οἷς προαιρούμεθα.
异乡人：因此，在我们所挑选的形相中，“差异”的本性应当被称为第五个。
ΘΕΑΙ. ναί.
泰阿泰德：是的。
ΞΕ. καὶ διὰ πάντων γε αὐτὴν αὐτῶν φήσομεν εἶναι διεληλυθυῖαν· ἓν ἕκαστον γὰρ ἕτερον εἶναι τῶν ἄλλων οὐ διὰ τὴν αὑτοῦ φύσιν, ἀλλὰ διὰ τὸ μετέχειν τῆς ἰδέας τῆς θατέρου.
异乡人：而且我们会说它贯穿了所有这些形相；因为每一个之所以与其他不同，不是因为其自身的本性，而是因为分有了“差异”的理念。
ΘΕΑΙ. κομιδῇ μὲν οὖν.
泰阿泰德：确实完全如此。
ΞΕ. ὧδε δὴ λέγωμεν ἐπὶ τῶν πέντε καθʼ ἓν ἀναλαμβάνοντες.
异乡人：那么，让我们针对这五个属，逐一提起并进行说明。
ΘΕΑΙ. πῶς;
泰阿泰德：怎么说？
ΞΕ. πρῶτον μὲν κίνησιν, ὡς ἔστι παντάπασιν ἕτερον στάσεως.
异乡人：首先是关于运动，说它完全不同于静止。
ἢ πῶς λέγομεν;
或者我们该怎么说？
ΘΕΑΙ. οὕτως.
泰阿泰德：正是如此。
ΞΕ. οὐ στάσις ἄρʼ ἐστίν.
异乡人：因此，它不是静止。
ΘΕΑΙ. οὐδαμῶς.
泰阿泰德：绝不是。