§224ΞΕ. μουσικήν τε τοίνυν συνάπασαν λέγωμεν, ἐκ πόλεως ἑκάστοτε εἰς πόλιν ἔνθεν μὲν ὠνηθεῖσαν, ἑτέρωσε δὲ ἀγομένην, καὶ γραφικὴν καὶ θαυματοποιικὴν καὶ πολλὰ ἕτερα τῆς ψυχῆς, τὰ μὲν παραμυθίας, τὰ δὲ καὶ σπουδῆς χάριν ἀχθέντα καὶ πωλούμενα, τὸν ἄγοντα καὶ πωλοῦντα μηδὲν ἧττον τῆς τῶν σιτίων καὶ ποτῶν πράσεως ἔμπορον ὀρθῶς ἂν λεγόμενον παρασχεῖν.
异乡人：那么，让我们对于所有在不同时候从一个城市买进并运往另一个城市的音乐，以及绘画、奇术以及许多其他关于灵魂的东西——有些是为了消遣，有些也是为了严肃的学习而被携带和贩卖的——说：那个携带并贩卖它们的人，比起贩卖食物和饮料的人，同样不失为可以被正确地称为“商人”的人。
ΘΕΑΙ. ἀληθέστατα λέγεις.
泰阿泰德：你说的极其真实。
ΞΕ. οὐκοῦν καὶ τὸν μαθήματα συνωνούμενον πόλιν τε ἐκ πόλεως νομίσματος ἀμείβοντα ταὐτὸν προσερεῖς ὄνομα;
异乡人：那么，对于那些买进知识，并在城市与城市之间通过货币进行交换的人，你也用同样的名字称呼他吗？
ΘΕΑΙ. σφόδρα γε.
泰阿泰德：非常同意。
ΞΕ. τῆς δὴ ψυχεμπορικῆς ταύτης ἆρʼ οὐ τὸ μὲν ἐπιδεικτικὴ δικαιότατα λέγοιτʼ ἄν, τὸ δὲ γελοίῳ μὲν οὐχ ἧττον τοῦ πρόσθεν, ὅμως δὲ μαθημάτων οὖσαν πρᾶσιν αὐτὴν ἀδελφῷ τινι τῆς πράξεως ὀνόματι προσειπεῖν ἀνάγκη;
异乡人：在这种灵魂贩卖术中，其中一个部分最公正地被称为“展示术”，而另一个部分——虽然不比前一个少些可笑，但既然它确实是知识的贩卖，我们不是必须用一个与该行为相近的兄弟般的名字来称呼它吗？
ΘΕΑΙ. πάνυ μὲν οὖν.
泰阿泰德：完全正确。
ΞΕ. ταύτης τοίνυν τῆς μαθηματοπωλικῆς τὸ μὲν περὶ τὰ τῶν ἄλλων τεχνῶν μαθήματα ἑτέρῳ, τὸ δὲ περὶ τὸ τῆς ἀρετῆς ἄλλῳ προσρητέον.
异乡人：那么，在这种知识贩卖术中，关于其他技术知识的部分应冠以一个名字，而关于美德的部分则应冠以另一个名字。
ΘΕΑΙ. πῶς γὰρ οὔ;
泰阿泰德：怎么会不呢？
ΞΕ. τεχνοπωλικὸν μὴν τό γε περὶ τἆλλα ἂν ἁρμόττοι· τὸ δὲ περὶ ταῦτα σὺ προθυμήθητι λέγειν ὄνομα.
异乡人：关于其他技术的部分，用“技术贩卖术”来配合是很合适的；至于关于美德的部分，请你热心地说出它的名字。
ΘΕΑΙ. καὶ τί τις ἂν ἄλλο ὄνομα εἰπὼν οὐκ ἂν πλημμελοίη πλὴν τὸ νῦν ζητούμενον αὐτὸ εἶναι τὸ σοφιστικὸν γένος;
泰阿泰德：除了说它就是现在正被探求的智者这一类型本身之外，人们还能说出什么别的名字而不犯错呢？
ΞΕ. οὐδὲν ἄλλο.
异乡人：没有别的。
ἴθι δὴ νῦν συναγάγωμεν αὐτὸ λέγοντες ὡς τὸ τῆς κτητικῆς, μεταβλητικῆς, ἀγοραστικῆς, ἐμπορικῆς, ψυχεμπορικῆς περὶ λόγους καὶ μαθήματα ἀρετῆς πωλητικὸν δεύτερον ἀνεφάνη σοφιστική.
来吧，现在让我们把它总结起来说：作为获得术、交换术、购买术、交易术、灵魂交易术的第二部分，关于言论和美德知识的贩卖术，第二次显现出来的就是“智者术”。
ΘΕΑΙ. μάλα γε.
泰阿泰德：正是如此。
ΞΕ. τρίτον δέ γʼ οἶμαί σε, κἂν εἴ τις αὐτοῦ καθιδρυμένος ἐν πόλει, τὰ μὲν ὠνούμενος, τὰ δὲ καὶ τεκταινόμενος αὐτὸς μαθήματα περὶ τὰ αὐτὰ ταῦτα καὶ πωλῶν, ἐκ τούτου τὸ ζῆν προυτάξατο, καλεῖν οὐδὲν ἄλλο πλὴν ὅπερ νυνδή.
异乡人：第三，我想，即使有人定居在城市里，购买这些相同的知识，或者自己制作它们并售卖，并以此作为生活来源，你也不会称他为别的，只能称他为刚才所说的那个名字。
ΘΕΑΙ. τί δʼ οὐ μέλλω;
泰阿泰德：我怎能不这样称呼呢？
ΞΕ. καὶ τὸ κτητικῆς ἄρα μεταβλητικόν, ἀγοραστικόν, καπηλικὸν εἴτε αὐτοπωλικόν, ἀμφοτέρως, ὅτιπερ ἂν ᾖ περὶ τὰ τοιαῦτα μαθηματοπωλικὸν γένος, ἀεὶ σὺ προσερεῖς, ὡς φαίνῃ, σοφιστικόν.
异乡人：因此，无论是获得术中的交换、购买、零售还是自产自销，在这两种方式中，只要是关于此类东西的知识贩卖的类型，看来你将永远称其为“智者术”。
ΘΕΑΙ. ἀνάγκη· τῷ γὰρ λόγῳ δεῖ συνακολουθεῖν.
泰阿泰德：那是必然的；因为我们必须遵循这一讨论。
ΞΕ. ἔτι δὴ σκοπῶμεν εἴ τινι τοιῷδε προσέοικεν ἄρα τὸ νῦν μεταδιωκόμενον γένος.
异乡人：那么，让我们再看看，现在正被追踪的类型是否与以下这种东西相类似。
§225ΘΕΑΙ. ποίῳ δή;
泰阿泰德：哪一种呢？
ΞΕ. τῆς κτητικῆς ἀγωνιστική τι μέρος ἡμῖν ἦν.
异乡人：对我们来说，竞技（斗争）是获得术的一个部分。
ΘΕΑΙ. ἦν γὰρ οὖν.
泰阿泰德：确实如此。
ΞΕ. οὐκ ἀπὸ τρόπου τοίνυν ἐστὶ διαιρεῖν αὐτὴν δίχα.
异乡人：那么，将它一分为二也并非不合时宜。
ΘΕΑΙ. καθʼ ὁποῖα λέγε.
泰阿泰德：请说说说怎么分的。
ΞΕ. τὸ μὲν ἁμιλλητικὸν αὐτῆς τιθέντας, τὸ δὲ μαχητικόν.
异乡人：将其一个部分设定为竞争性的，另一个部分设定为战斗性的。
ΘΕΑΙ. ἔστιν.
泰阿泰德：确实有这样的划分。
ΞΕ. τῆς τοίνυν μαχητικῆς τῷ μὲν σώματι πρὸς σώματα γιγνομένῳ σχεδὸν εἰκὸς καὶ πρέπον ὄνομα λέγειν τι τοιοῦτον τιθεμένους οἷον βιαστικόν.
异乡人：那么在战斗术中，对于以身体对抗身体来进行的部分，我们设定并说出诸如“暴力的”这样相近而贴切的名字想必是合适的。
ΘΕΑΙ. ναί.
泰阿泰德：是的。
ΞΕ. τῷ δὲ λόγοις πρὸς λόγους τί τις, ὦ Θεαίτητε, ἄλλο εἴπῃ πλὴν ἀμφισβητητικόν;
异乡人：但是对于以言论对抗言论的部分，泰阿泰德，人们除了“辩论术”之外还能说出别的什么呢？
ΘΕΑΙ. οὐδέν.
泰阿泰德：不能说别的。
ΞΕ. τὸ δέ γε περὶ τὰς ἀμφισβητήσεις θετέον διττόν.
异乡人：不过，辩论术必须被设定为双重的。
ΘΕΑΙ. πῇ;
泰阿泰德：怎么分？
ΞΕ. καθʼ ὅσον μὲν γὰρ γίγνεται μήκεσί τε πρὸς ἐναντία μήκη λόγων καὶ περὶ δίκαια καὶ ἄδικα δημοσίᾳ, δικανικόν.
异乡人：因为在公共场合中以长篇言论对抗相反的长篇言论、关乎正义与非正义而进行的部分，是“司法辩论术”。
ΘΕΑΙ. ναί.
泰阿泰德：是的。
ΞΕ. τὸ δʼ ἐν ἰδίοις αὖ καὶ κατακεκερματισμένον ἐρωτήσεσι πρὸς ἀποκρίσεις μῶν εἰθίσμεθα καλεῖν ἄλλο πλὴν ἀντιλογικόν;
异乡人：而对于在私下里以问答形式被细碎地进行的部分，难道我们习惯于称之为除了“反驳术”之外的别的什么吗？
ΘΕΑΙ. οὐδέν.
泰阿泰德：没有别的。
ΞΕ. τοῦ δὲ ἀντιλογικοῦ τὸ μὲν ὅσον περὶ τὰ συμβόλαια ἀμφισβητεῖται μέν, εἰκῇ δὲ καὶ ἀτέχνως περὶ αὐτὸ πράττεται, ταῦτα θετέον μὲν εἶδος, ἐπείπερ αὐτὸ διέγνωκεν ὡς ἕτερον ὂν ὁ λόγος, ἀτὰρ ἐπωνυμίας οὔθʼ ὑπὸ τῶν ἔμπροσθεν ἔτυχεν οὔτε νῦν ὑφʼ ἡμῶν τυχεῖν ἄξιον.
异乡人：在反驳术中，那些虽然关乎商业合同而进行辩论，但又是随意且毫无技术地进行的部分，必须被设定为一个类型——因为我们的讨论已经将其识别为不同的东西——尽管它既没有被我们之前的人命名，现在也不值得被我们命名。
ΘΕΑΙ. ἀληθῆ· κατὰ σμικρὰ γὰρ λίαν καὶ παντοδαπὰ διῄρηται.
泰阿泰德：确实；因为它被分成了太细碎且多样的部分。
ΞΕ. τὸ δέ γε ἔντεχνον, καὶ περὶ δικαίων αὐτῶν καὶ ἀδίκων καὶ περὶ τῶν ἄλλων ὅλως ἀμφισβητοῦν, ἆρʼ οὐκ ἐριστικὸν αὖ λέγειν εἰθίσμεθα;
异乡人：而对于那些有技术的，围绕正义与非正义本身以及一般其他事物进行辩论的部分，难道我们不又习惯于称其为“争论术”吗？
ΘΕΑΙ. πῶς γὰρ οὔ;
泰阿泰德：怎么会不是呢？
ΞΕ. τοῦ μὴν ἐριστικοῦ τὸ μὲν χρηματοφθορικόν, τὸ δὲ χρηματιστικὸν ὂν τυγχάνει.
异乡人：在争论术中，一个部分碰巧是浪费钱财的，而另一个部分则是赚钱的。
ΘΕΑΙ. παντάπασί γε.
泰阿泰德：完全如此。
ΞΕ. τὴν ἐπωνυμίαν τοίνυν ἣν ἑκάτερον δεῖ καλεῖν αὐτῶν πειραθῶμεν εἰπεῖν.
异乡人：那么，让我们试着说出每一个部分应该被称呼的名字。
ΘΕΑΙ. οὐκοῦν χρή.
泰阿泰德：确实应该。
ΞΕ. δοκῶ μὴν τό γε διʼ ἡδονὴν τῆς περὶ ταῦτα διατριβῆς ἀμελὲς τῶν οἰκείων γιγνόμενον, περὶ δὲ τὴν λέξιν τοῖς πολλοῖς τῶν ἀκουόντων οὐ μεθʼ ἡδονῆς ἀκουόμενον καλεῖσθαι κατὰ γνώμην τὴν ἐμὴν οὐχ ἕτερον ἀδολεσχικοῦ.
异乡人：我想，那个为了这种消遣的快乐而忽视自己家务的部分，但其说辞对大多数听众来说听起来并不愉快，在我的意见看来，不能被称为除了“闲聊术”之外的别的东西。
ΘΕΑΙ. λέγεται γὰρ οὖν οὕτω πως.
泰阿泰德：人们确实是差不多这样称呼的。
ΞΕ. τούτου τοίνυν τοὐναντίον, ἀπὸ τῶν ἰδιωτικῶν ἐρίδων χρηματιζόμενον, ἐν τῷ μέρει σὺ πειρῶ νῦν εἰπεῖν.
异乡人：那么，对于与此相反的、通过私下争论赚钱的部分，现在轮到你试着说出来了。
ΘΕΑΙ. καὶ τί τις ἂν αὖ εἰπὼν ἕτερον οὐκ ἐξαμάρτοι πλήν γε τὸν θαυμαστὸν πάλιν ἐκεῖνον ἥκειν αὖ νῦν τέταρτον τὸν μεταδιωκόμενον ὑφʼ ἡμῶν σοφιστήν;
泰阿泰德：人们怎么可能说出别的名字而不犯错呢，除了说那个我们正在追踪的、令人惊叹的人物，现在又第四次作为“智者”回到我们这里呢？