§15.355ἐκπάγλως γὰρ παιδὸς ὀδύρεται οἰχομένοιο §15.356κουριδίης τʼ ἀλόχοιο δαΐφρονος, ἥ ἑ μάλιστα §15.357ἤκαχʼ ἀποφθιμένη καὶ ἐν ὠμῷ γήραϊ θῆκεν.
因为他正为那离去的儿子、以及他那贤惠的结发妻子而极度哀伤，后者的离世最令他痛苦，并将他推入了无情的垂暮之年。
§15.358ἡ δʼ ἄχεϊ οὗ παιδὸς ἀπέφθιτο κυδαλίμοιο,
而她自己，也因对那荣耀之子的无尽悲伤，而悲惨地死去。
愿任何留在此地、对我友善并待我以诚的人，都不要遭遇那样的死难。
§15.361ὄφρα μὲν οὖν δὴ κείνη ἔην, ἀχέουσά περ ἔμπης, §15.362τόφρα τί μοι φίλον ἔσκε μεταλλῆσαι καὶ ἐρέσθαι, §15.363οὕνεκά μʼ αὐτὴ θρέψεν ἅμα Κτιμένῃ τανυπέπλῳ, §15.364θυγατέρʼ ἰφθίμῃ, τὴν ὁπλοτάτην τέκε παίδων·
因此，只要她还活着，尽管她总是满怀哀伤，我依然觉得前去向她探询和请教是件贴心的事情，因为她亲手将我养大，和我一起长大的还有她那身着长袍的、高贵的小女儿克提墨涅，那是她最小的孩子。
§15.365τῇ ὁμοῦ ἐτρεφόμην, ὀλίγον δέ τί μʼ ἧσσον ἐτίμα.
我和这位小姐一起长大，她对待我的情分，也仅仅比对待自己的女儿少那么一点点，依然十分看重。
§15.366αὐτὰρ ἐπεί ῥʼ ἥβην πολυήρατον ἱκόμεθʼ ἄμφω, §15.367τὴν μὲν ἔπειτα Σάμηνδʼ ἔδοσαν καὶ μυρίʼ ἕλοντο, §15.368αὐτὰρ ἐμὲ χλαῖνάν τε χιτῶνά τε εἵματʼ ἐκείνη §15.369καλὰ μάλʼ ἀμφιέσασα, ποσὶν δʼ ὑποδήματα δοῦσα §15.370ἀγρόνδε προΐαλλε· φίλει δέ με κηρόθι μᾶλλον.
但当我们两个都到了人人爱慕的青春年华，人们便把她嫁去了萨美，并收取了无数的聘礼；而至于我，奥德修斯的母亲给我穿上了非常漂亮的斗篷和内衣，在脚上配上鞋子，送我到田野里去，且在心底里更加疼爱我。
§15.371νῦν δʼ ἤδη τούτων ἐπιδεύομαι·
但如今，我已经失去了这一切。
ἀλλά μοι αὐτῷ §15.372ἔργον ἀέξουσιν μάκαρες θεοὶ ᾧ ἐπιμίμνω·
然而，在我一直坚守的这份差事上，福乐的诸神亲自为我增添了成效。
§15.373τῶν ἔφαγόν τʼ ἔπιόν τε καὶ αἰδοίοισιν ἔδωκα.
凭此我也能吃能喝，还能周济那些值得尊敬的人。
§15.374ἐκ δʼ ἄρα δεσποίνης οὐ μείλιχον ἔστιν ἀκοῦσαι §15.375οὔτʼ ἔπος οὔτε τι ἔργον, ἐπεὶ κακὸν ἔμπεσεν οἴκῳ, §15.376ἄνδρες ὑπερφίαλοι·
可是，从现在的那位女主人那里，再也听不到一句温和的话，也见不到一件温和的事，因为家宅中已经降临了灾殃，也就是那些傲慢的男人。
μέγα δὲ δμῶες χατέουσιν §15.377ἀντία δεσποίνης φάσθαι καὶ ἕκαστα πυθέσθαι §15.378καὶ φαγέμεν πιέμεν τε, ἔπειτα δὲ καί τι φέρεσθαι §15.379ἀγρόνδʼ, οἷά τε θυμὸν ἀεὶ δμώεσσιν ἰαίνει.
而仆人们总是极想当着女主人的面说话，探问各种事情，吃喝一顿，然后再带些东西回到田里去，这些事总是能让仆从们的心里感到温暖。
§15.380τὸν δʼ ἀπαμειβόμενος προσέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς· §15.381ὢ πόποι, ὡς ἄρα τυτθὸς ἐών, Εὔμαιε συβῶτα, §15.382πολλὸν ἀπεπλάγχθης σῆς πατρίδος ἠδὲ τοκήων.
足智多谋的奥德修斯回答他说： “啊，牧猪奴尤麦俄斯，原来你竟是在如此年幼的时候，就远远地被迫离开了你的祖国和父母啊！
§15.383ἀλλʼ ἄγε μοι τόδε εἰπὲ καὶ ἀτρεκέως κατάλεξον, §15.384ἠὲ διεπράθετο πτόλις ἀνδρῶν εὐρυάγυια, §15.385ᾗ ἔνι ναιετάασκε πατὴρ καὶ πότνια μήτηρ, §15.386ἦ σέ γε μουνωθέντα παρʼ οἴεσιν ἢ παρὰ βουσὶν §15.387ἄνδρες δυσμενέες νηυσὶν λάβον ἠδʼ ἐπέρασσαν §15.388τοῦδʼ ἀνδρὸς πρὸς δώμαθʼ, ὁ δʼ ἄξιον ὦνον ἔδωκε.
不过，来告诉我这件事，并如实地讲来：是你们父亲和尊严的母亲所居住的、那座街道宽阔的城池被敌人洗劫了，还是你在羊群或牛群旁落单时，被仇敌用船只掳走，卖到了这户人家的宅邸，而男主人付出了相应的身价？
§15.389τὸν δʼ αὖτε προσέειπε συβώτης, ὄρχαμος ἀνδρῶν· §15.390ξεῖνʼ, ἐπεὶ ἂρ δὴ ταῦτά μʼ ἀνείρεαι ἠδὲ μεταλλᾷς, §15.391σιγῇ νῦν ξυνίει καὶ τέρπεο, πῖνέ τε οἶνον §15.392ἥμενος.
” 众人的领袖、牧猪奴随即又回答他说： “客人，既然你一定要向我询问并探听这些事情，那现在就请静静地听，坐着喝美酒，好生消遣吧。
αἵδε δὲ νύκτες ἀθέσφατοι· ἔστι μὲν εὕδειν, §15.393ἔστι δὲ τερπομένοισιν ἀκούειν·
这些夜晚是漫无边际的；足够人们睡眠，也足够人们尽情聆听。
οὐδέ τί σε χρή, §15.394πρὶν ὥρη, καταλέχθαι· ἀνίη καὶ πολὺς ὕπνος.
在时候未到之前，你无需去睡；过多的睡眠也是一种折磨。
§15.395τῶν δʼ ἄλλων ὅτινα κραδίη καὶ θυμὸς ἀνώγει, §15.396εὑδέτω ἐξελθών· ἅμα δʼ ἠοῖ φαινομένηφι §15.397δειπνήσας ἅμʼ ὕεσσιν ἀνακτορίῃσιν ἑπέσθω.
至于其他人，若他的心神和魂魄想要休息，尽可出去睡觉；到了黎明破晓时分，吃了早饭，就去跟从主人的猪群吧。
§15.398νῶϊ δʼ ἐνὶ κλισίῃ πίνοντέ τε δαινυμένω τε §15.399κήδεσιν ἀλλήλων τερπώμεθα λευγαλέοισι, §15.400μνωομένω·
而我们两个，且在木屋里一边饮酒、一边享用宴席，在彼此那些痛苦的忧患中寻找消遣，并将其一一回忆。
μετὰ γάρ τε καὶ ἄλγεσι τέρπεται ἀνήρ, §15.401ὅς τις δὴ μάλα πολλὰ πάθῃ καὶ πόλλʼ ἐπαληθῇ.
因为对于那些经历了极多苦难、流浪了极多地方的人来说，在事后回忆起那些痛苦，也是一种乐趣。
§15.402τοῦτο δέ τοι ἐρέω ὅ μʼ ἀνείρεαι ἠδὲ μεταλλᾷς.
现在我就把你向我询问和探听的那件事原原本本地告诉你。
有一座叫作叙利亚的岛屿，如果你曾听说过的话，它就在奥尔堤吉亚的上方，那是太阳回转的地方。
那里并非极度拥挤，而是一片富饶的土地，宜于放牧，多产羊群，盛产美酒，小麦丰饶。
§15.407πείνη δʼ οὔ ποτε δῆμον ἐσέρχεται, οὐδέ τις ἄλλη §15.408νοῦσος ἐπὶ στυγερὴ πέλεται δειλοῖσι βροτοῖσιν·
饥荒从不曾降临那个部族，也无任何其他令人厌恶的疾病落在可怜的凡人身上。
§15.409ἀλλʼ ὅτε γηράσκωσι πόλιν κάτα φῦλʼ ἀνθρώπων, §15.410ἐλθὼν ἀργυρότοξος Ἀπόλλων Ἀρτέμιδι ξὺν §15.411οἷς ἀγανοῖς βελέεσσιν ἐποιχόμενος κατέπεφνεν.
只是当城里的各代人渐渐老去，手持银弓的阿波罗便会同阿尔忒弥斯一起，用他们温柔的箭矢射击并夺取人们的性命。
§15.412ἔνθα δύω πόλιες, δίχα δέ σφισι πάντα δέδασται·
那里有两座城，所有的东西都在两城之间平分。
而这两座城都由我的父亲统治，他是奥尔梅诺斯之子克特西奥斯，容貌和神采堪比神明。
§15.415ἔνθα δὲ Φοίνικες ναυσίκλυτοι ἤλυθον ἄνδρες, §15.416τρῶκται, μυρίʼ ἄγοντες ἀθύρματα νηῒ μελαίνῃ.
就在那时，航海闻名的腓尼基人来到了那里，他们是贪婪的商贩，用黑色的船只装载了无数的玩物。
在我父亲的家里，曾有一个腓尼基女人，美丽、高挑，且精于精美的手工艺。
§15.419τὴν δʼ ἄρα Φοίνικες πολυπαίπαλοι ἠπερόπευον.
那群诡计多端的腓尼基人设法诱骗了她。
§15.420πλυνούσῃ τις πρῶτα μίγη κοίλῃ παρὰ νηῒ §15.421εὐνῇ καὶ φιλότητι, τά τε φρένας ἠπεροπεύει §15.422θηλυτέρῃσι γυναιξί, καὶ ἥ κʼ εὐεργὸς ἔῃσιν.
首先，当她在洗濯衣物时，一个男人在凹陷的船只旁，与她同床交欢，这种温存向来会蒙蔽女性的心智，即便她原本是个勤劳善良的人。
§15.423εἰρώτα δὴ ἔπειτα τίς εἴη καὶ πόθεν ἔλθοι·
随后那人便询问她是何人，来自何方。