§17Sic uidua illa in tertio Regnorum libro cum in siccitate et fame consumptis omnibus de modico farre et oleo quod superfuerat fecisset cinericium panem quo absumpto moritura cum liberis esset, superuenit Helias et petit sibi prius ad edendum dari, tunc quod superfuisset inde illam cum filiis suis uesci.
このようにして、列王記第三の書において、あの未亡人は、干ばつと飢饉ですべてのものが消費され、残されていたわずかな麦粉と油から、灰で焼いたパンを作り、それを食べ尽くした後は子供たちとともに死ぬことになっていたが、エリヤがやって来て、自分にまず食べるものを与えるよう、その後、残ったものを彼女が子供たちとともに食べるよう求めた。
nec obtemperare illa dubitauit aut Heliae filios mater in fame et egestate praeposuit.
そして彼女は従うことを躊躇しなかったし、母として、飢饉と困窮の中で子供たちをエリヤより優先することもなかった。
fit immo in conspectu Dei quod Deo placeat, prompte ac libenter quod petebatur obfertur nec de abundantia portio sed de modico totum datur, et esurientibus liberis alter prius pascitur, neque in penuria et fame cibus ante quam misericordia cogitatur, ut dum in opere salutari carnaliter uita contemnitur spiritaliter anima seruetur.
むしろ、神の御前で神に喜ばれることが行われ、求められたものが速やかにかつ喜んで差し出され、あり余る中からの部分ではなく、わずかなものから全体が与えられ、飢えている子供たちを差し置いて他の者が先に養われ、欠乏と飢えの中で食物よりも先に慈悲が考えられた。 それは、救いをもたらす行いにおいて肉体的な命が軽んじられる一方で、霊的には魂が救われるためである。
Helias itaque typum Christi gerens et quod ille pro misericordia uicem singulis reddat ostendens respondit et dixit: haec dicit Dominus: fidelia farris non deficiet et capsaces olei non minuet usque in diem quo dabit Dominus imbrem super terram.
それゆえエリヤはキリストの予型を担い、キリストが慈悲に対して一人一人に報いを与えてくださることを示しつつ、答えて言言った。 「主はこう言われる。 『麦粉の瓶は尽きず、油の壺は、主が地に雨を降らせる日まで減ることはない。
secundum diuinae pollicitationis fidem multiplicata sunt uiduae et cumulata quae praestitit et operibus iustis ac misericordiae meritis augmenta et incrementa sumentibus farris et olei uasa conpleta sunt.
』」神の約束の誠実さに従って、未亡人が提供したものは増やされ、積み上げられた。 そして、正しい行いと慈悲の功績が増大と成長を遂げるにつれて、麦粉と油の容器は満たされた。
nec filiis abstulit mater quod Heliae dedit, sed magis contulit filiis quod benigne et pie fecit.
そして母はエリヤに与えたものを子供たちから奪ったのではなく、むしろ、親切にかつ敬虔に行ったことが、子供たちに大きな利益をもたらしたのである。
et illa nondum Christum sciebat, nondum praecepta eius audierat, non cruce et passione eius redempta cibum et potum pro sanguine rependebat, ut ex hoc appareat quantum in ecclesia peccet qui se et filios Christo anteponens diuitias suas seruat nec patrimonium copiosum cum indigentium paupertate communicat.
しかも彼女は、まだキリストを知らず、まだその戒めを聞いておらず、キリストの十字架と受難によって贖われておらず、血の代償として食物と飲み物を報いていたわけでもなかった。 これによって、自分自身と子供たちをキリストより優先して自らの富を守り、豊かな遺産を困窮している人々の貧しさと分かち合おうとしない者が、教会の中でいかに大きな罪を犯しているかが明らかになるためである。
§18Sed enim multi sunt in domo liberi et retardat te numerositas filiorum quominus largiter bonis operibus insistas.
しかしながら、「家には多くの子供たちがおり、子供たちの数が多いために、惜しみなく善行に励むことが妨げられている」と言う者がある。
adqui hoc ipso operari amplius debes, quo multorum pignorum pater es.
だが、まさにこの理由によって、お前はより多く善行を行うべきである。 お前は多くの子供たちの父親なのだから。
plures sunt pro quibus Dominum depreceris, multorum delicta redimenda sunt, multorum purgandae conscientiae, multorum animae liberandae.
お前が主に向かって懇願すべき相手はより多く、多くの者の罪が贖われねばならず、多くの者の良心が清められねばならず、多くの者の魂が救われねばならない。
ut in hac uita saeculari alendis sustinendisque pignoribus quo maior est numerus hoc maior et sumptus est, ita et in uita spiritali adque caelesti quo amplior fuerit pignorum copia esse et operum debet maior inpensa.
この世の生活において、子供たちを養い維持するために、人数が多ければ多いほど費用も大きくなるように、霊的かつ天上の生活においても、子供たちの数が多ければ多いほど、善行の支出も大きくならねばならない。
sic Iob sacrificia numerosa pro liberis obferebat, quantusque erat in domo pignorum numerus tantus dabatur Deo et numerus hostiarum.
このようにヨブは子供たちのために数多くのいけにえをささげていた。 家にいる子供たちの数と同じだけの数のいけにえが神に与えられたのである。
et quoniam cotidie deesse non potest quod peccetur in conspectu Dei, sacrificia cotidiana non deerant quibus possent peccata tergi.
そして、神の御前で罪が犯されることは日々避けられないため、罪を拭い去ることができる日々のいけにえが欠かされることはなかった。
probat scriptura dicens: Iob homo uerus et iustus habuit filios septem et filias tres et emundabat illos offerens pro eis hostias Deo secundum numerum illorum et pro peccatis eorum uitulum unum.
聖書はこう言ってこれを証明している。 「真実で正しい人であったヨブには、七人の息子と三人の娘がいた。 彼は彼らの数に従って神にいけにえをささげ、彼らの罪のために一頭の雄牛をささげて、彼らを清めていた。
si ergo. uere filios tuos diligis, si eis exhibes plenam et paternam dulcedinem caritatis, operari magis debes ut filios tuos Deo iusta operatione commendes.
」したがって、もしお前が真に自分の子供たちを愛し、彼らに対して父親としての満ちあふれる慈愛の優しさを示すなら、正しい善行によって子供たちを神に委ねるために、なおいっそう善行に励むべきである。
§19Nec eum liberis tuis cogites patrem qui et temporarius et infirmus est, sed illum pares qui aeternus et firmus filiorum spiritalium pater est.
また、お前の子供たちに対して、一時的で脆い存在である者を父親と考えてはならず、霊的な子供たちの永遠で揺るぎない父親である方を親としなさい。
illi adsigna facultates tuas quas heredibus seruas: ille sit liberis tuis tutor, ille curator, ille contra omnes iniurias saeculares diuina maiestate protector.
お前が相続人のために保管している財産を、あの御方に割り当てなさい。 その御方こそがお前の子供たちの後見人となり、保佐人となり、神的な威光をもって、この世のあらゆる不義から守る保護者となるように。
patrimonium Deo creditum nec respublica eripit nec fiscus inuadit nec calumnia aliqua forensis euertit.
神に託された財産は、国家が奪うことも、国庫が没収することもなく、法廷におけるいかなる中傷もそれを覆すことはない。
in tuto hereditas ponitur quae Deo custode seruatur.
神が保護者として守ってくださる遺産は、安全な場所に置かれるのである。
hoc est caris pignoribus in posterum prouidere, hoc est futuris heredibus paterna pietate consulere secundum fidem scripturae sanctae dicentis: iuuenior fui et senui et non uidi iustum derelictum neque semen eius quaerens panem.
これこそが、愛する子供たちの将来に備えることであり、これこそが、聖書の誠実な言葉に従って、父親らしい敬虔な愛情をもって将来の相続人たちのために配慮することである。 聖書はこう言っている。 「私は若く、また老いたが、正しい者が捨てられ、その子孫がパンを求めて物乞いをするのを見たことがない。
tota die miseretur et faenerat et semen eius in benedictione erit.
彼は一日中憐れみ深くあり、貸し付けを行い、その子孫は祝福を受けるであろう。
etiterum:qui conuersatur sine uituperatione in iustitia beatos filios relinquet.
」またさらにこうある。 「非難されることなく正義のうちに歩む者は、祝福された子供たちを遺すであろう。
praeuaricator itaque et proditor pater es, nisi filiis tuis fideliter consulas, nisi conseruandis eis religiosa et uera pietate prospicias.
」したがって、お前が子供たちのために忠実に配慮せず、彼らを保護するために宗教的かつ真の敬虔な愛情をもって備えないなら、お前は不実で裏切者の父親である。
quid studes terreno magis quam caelesti patrimonio, filios tuos diabolo mauis commendare quam Christo? bis delinquis et geminum ac duplex crimen admittis et quod non praeparas filiis tuis Dei patris auxilium et quod doces filios patrimonium plus amare quam Christum.
なぜお前は、天上の財産よりも地上の財産に熱中するのか。 お前は子供たちをキリストよりも悪魔に委ねることを望むのか。 お前は二重に過ちを犯しており、二重の重なる罪を甘受している。 それは、子供たちのために父なる神の助けを準備しないことと、子供たちにキリストよりも遺産を愛することを教えていることの二つである。