§10Qni alios iudicas aliquando esto et tui iudex, conscientiae tuae latebras intuere, immo, quia nullus iam delinquendi uel pudor est et sic peccatur quasi magis per ipsa peccata placeatur, qui perspicuus et nudus a cunctis uideris et ipse te respice.
他者を裁く君よ、いつかは自分自身の裁判官ともなり、汝の良心の隠れ家を凝視せよ。 いや、もはや罪を犯すことに恥じらいすらなく、罪を犯すこと自体によってむしろ気に入られようとするかのように罪が重ねられているのだから、すべての人から見透かされ、露わにされているように見える君自身も、君自身を顧みるがよい。
aut enim superbia inflatus es aut auaritia rapax es aut iracundia saeuus aut alea prodigus aut uinolentia temulentus aut liuore inuidus aut libidine incestus aut crudelitate uiolentus: et miraris in poenas generis humani iram Dei crescere, cum crescat cottidie quod puniatur? hostem quereris exurgere, quasi etsi hostis desit esse pax inter ipsas togas possit [hostem quereris exurgere], quasi non, etsi externa de barbaris arma et pericula conprimantur, ferocius intus et grauius de calumniis et iniuriis potentium ciuium domesticae inpugnationis tela grassentur: de sterilitate ac fame quereris, quasi famem maiorem siccitas quam rapacitas faciat, quasi non de captatis annonarum incrementis et pretiorum cumulis flagrantius inopiae ardor excrescat: quereris cludi imbribus caelum, cum sic horrea eludantur in terris: quereris minus nasci, quasi quae nata sunt indigentibus praebeantur: pestem et luem criminaris, cum peste ipsa et lue uel detecta sint uel aucta crimina singulorum, dum nec infirmis exhibetur misericordia et defunctis auaritia inhiat ac rapina.
というのも、高慢によって膨らんでいるか、貪欲によって強奪しているか、怒りによって獰猛になっているか、あるいはサイコロによって浪費しているか、大酒によって酔っ払っているか、嫉妬によって妬んでいるか、あるいは情欲によって不貞を働き、残虐によって暴力的になっているかのいずれかだからである。 それなのに、罰せられるべきものが日々増大しているというのに、人類への刑罰に対して神の怒りが増大することを驚くのだろうか。 敵が立ち上がるのを不満に言うが、まるで敵がいなくてもトガを着た市民たちの間に平和があり得るかのように、また、たとえ野蛮人による外部の武器や危険が鎮められたとしても、より獰猛に、かつより深刻に、有力な市民たちの誹謗中傷や不正による国内の攻撃の武器が内部で荒れ狂うことがないかのように不満を言う。 不毛や飢饉を不満に言うが、まるで強欲よりも干ばつがより大きな飢えを生み出すかのように、また、穀物価格のつり上げや価格の累積によって、より激しく困窮の熱火が燃え上がることがないかのように不満を言う。 天が雨に対して閉じられていると不満を言うが、地上でこれほど倉庫が(人々を)欺いているというのに。 実るものが少ないと不満を言うが、まるで、実ったものが困窮している者たちに提供されているかのように不満を言う。 疫病や災厄を非難するが、その疫病や災厄自体によって、個々の人々の罪が暴かれるか増大しているというのに。 その間、病人には慈悲が示されず、死者に対しては貪欲と強奪が口を開けて狙っている。
idem ad pietatis obsequium timidi, ad impia lucra temerarii, fugientes morientium funera et adpetentes spolia mortuorum, ut appareat in aegritudine sua miseros ad hoc forsitan et derelictos esse ne possent dum curantur euadere: nam perire aegrum uoluit qui censum pereuntis inuadit.
同じ人々が、敬虔な義務に対しては臆病であり、不敬な利益に対しては無謀であり、死にゆく者の葬儀を避けつつ、死者の遺品を熱望している。 その結果、病の中にある哀れな人々は、おそらく彼らが治療されている間に逃れることができないようにするために見捨てられたのだということが明らかになる。 なぜなら、死にゆく者の財産を侵奪する者は、病人が死ぬことを望んでいるからである。
§11Tantus cladium terror dare non potest innocentiae disciplinam et inter populum frequenti strage morientem nemo considerat et se esse mortalem.
これほど大きな惨禍の恐怖も、無垢への規律を与えることはできず、頻繁な死によって死にゆく民の間で、誰も自分自身が死すべき存在であると考えようとしない。
passim discurritur, rapitur, occupatur: praedandi dissimulatio nulla, nulla cunctatio: quasi liceat, quasi oporteat, quasi ille qui non rapit damnum et dispendium proprium sentiat, sic unusquisque rapere festinat.
あちこち走り回り、強奪し、占拠する。 略奪の隠蔽はなく、躊躇もない。 まるで許されているかのように、まるで当然の義務であるかのように、まるで奪わない者が自身の損失や不利益を感じるかのように、そのようにして誰もが急いで略奪する。
in latronibus est utcumque aliqua scelerum uerecundia, auias fauces et desertas solitudines diligunt, et sic illic delinquitur, ut tamen delinquentium facinus tenebris et nocte ueletur.
盗賊たちにおいてすら、どうにか犯罪に対するいくらかの羞恥心はある。 彼らは人里離れた谷間や見捨てられた荒野を好み、そこでは罪が犯されるものの、犯罪者の悪行は暗闇と夜によって覆い隠される。
auaritia palam saeuit et ipsa audacia sua tuta in fori luce abruptae cupiditatis arma prostituit.
しかし貪欲は公然と荒れ狂い、その図々しさ自体によって安全を確保しながら、広場の光の中で、分別のない情欲の武器を曝け出している。
inde falsarii, uenefici inde, inde in media ciuitate sicarii tam ad peccandum praecipites quam inpune peccantes.
そこから偽造者、そこから毒殺者、そこから都市の真ん中で暗殺者たちが現れ、彼らは罪を犯すことに極めて性急であり、かつ罰せられることなく罪を犯している。
a nocente crimen admittitur, nec innocens qui uindicet inuenitur.
有罪の者によって犯罪が犯され、それを処罰する無辜の者は見出されない。
de accusatore uel iudice metus nullus: inpunitatem consecuntur mali, dum modesti tacent, timent conscii, ueneunt iudicaturi.
告発者や裁判官に対する恐れはまったくない。 悪人たちは罰を免れる。 その間、控えめな人々は沈黙し、事情を知る者たちは恐れ、裁判を行うべき人々は買収される。
et idcirco per prophetam diuino spiritu et instinctu rei ueritas promitur, certa et manifesta ratio monstratur Dominum posse aduersa prohibere sed ne ille subueniat merita peccantium facere.
そしてそれゆえ、預言者を通じて神の霊と息吹により、事の真実が明らかにされ、確実かつ明白な理由が示される。 すなわち、主は逆境を阻止することができるが、主が助けに赴かないのは、罪人たちの不徳がそうさせているのだと。
numquid, ait, non ualet manus Dei, ut saluos faciat, aut grauabit aurem ut non exaudiat? sed peccata uestra inter uos et Deum separant, et propter delicta uestra auertit faciem a uobis ne misereatur.
神の御手は、救うことができないほど短くはない。 また、その耳は、聞き取ることができないほど重くはない。 むしろ、あなた方の罪があなた方と神との間を隔てており、あなた方の不義のために、神は憐れみをかけないようにあなた方から顔を背けられたのだと彼は言う。
peccata itaque et delicta reputentur, conscientiae uulnera cogitentur, et desinat unusquisque de Deo uel de nobis conqueri, si quod patitur intellegat se mereri.
したがって、罪と過失が考慮され、良心の傷が反省されるべきである。 そして、自分の受けている苦しみが、自らにふさわしいと理解するなら、誰もが神や我々に対して不平を言うのをやめるべきである。