Humanitext Reader

アウグスティヌス · 死者のための配慮について §19-20

殉教者の奇跡と神の特別な力の介入

11 / 13 箇所 · ラテン語

要旨

著者は、殉教者による奇跡が自然の通常秩序とは異なる神の特別の力によるものであることを論じ、その支援が殉教者自身の存在によるものか、天使を介した神の働きによるものかについては自身の理解を超えるとして判断を留め、聖霊の賜物である「霊を見分ける力」を持つ者に委ねる。

§19Hinc et illa soluitur quaestio, quomodo martyres ipsis beneficiis, quae dantur orantibus, indicant se interesse rebus humanis, si nesciunt mortui, quid agant uiui.
ここからあの問題も解決される。 すなわち、もし死者が生者のしていることを知らないのだとしたら、どのようにして殉教者たちが、祈る人々自身に与えられる恩恵そのものによって、自分たちが人間の事柄に関与していることを示すのか、という問いである。
non enim solis beneficiorum effectibus, uerum ipsis etiam hominum aspectibus confessorem adparuisse Felicem, cuius inquilinatum pie diligis, cum a barbaris Nola obpugnaretur, audiuimus non incertis rumoribus, sed testibus certis.
なぜなら、単に恩恵の効果によってだけでなく、人間たちの前に直接姿を現すことによっても、証言者フェリクス(あなたがその逗留地を信心深く愛しているあのフェリクス)が、ノラが異民族によって包囲されていた時に現れたということを、私たちは不確かな噂によってではなく、確かな証人たちによって聞いたからである。
uerum ista diuinitus exhibentur longe aliter, quam sese habet usitatus ordo singulis creaturarum generibus adtributus.
しかし、これらのことは、個々の被造物の類に割り当てられている通常の秩序が保たれているあり方とは、はるかに異なる形で、神的に示されるのである。
non enim quia in uinum aqua, cum uoluit dominus, repente conuersa est, ideo non debemus, quid aqua ualeat in elementorum ordine proprio, ab istius diuini operis raritate uel potius singularitate discernere;
なぜなら、水が、主がお望みになった時ににわかにワインに変えられたからといって、そのために私たちは、水の元素本来の秩序において水がどのような力を持つのかを、この神的な業の稀さ、あるいはむしろ一回性から区別すべきではない、ということにはならないからである。
nec quoniam Lazarus resurrexit, ideo mortuus omnis, quando uult, surgit aut eo modo exanimis a uiuente quomodo a uigilante dormiens excitatur.
また、ラザロが復活したからといって、そのためにすべての死者が、望むときに立ち上がるわけでもなく、あるいは、眠っている者が目覚めている者によって起こされるのと同じようにして、息絶えた者が生きている者によって起こされるわけでもない。
alii sunt humanarum limites rerum, alia diuinarum signa uirtutum;
人間の事柄の限界は他であり、神的な力の印も他である。
alia sunt, quae naturaliter, alia, quae mirabiliter fiunt, quamuis et naturae deus adsit, ut sit, et miraculis natura non desit.
自然に行われる事柄と、奇跡的に行われる事柄は異なる。 もっとも、自然に対しても、それが存在するために神が臨在しており、奇跡に対しても自然が欠けているわけではないが。
non igitur ideo putandum est uiuorum rebus quoslibet interesse posse defunctos, quoniam quibusdam sanandis uel adiuuandis martyres adsunt, sed ideo potius intellegendum est, quod per diuinam potentiam martyres uiuorum rebus intersunt, quoniam defuncti per naturam propriam uiuorum rebus interesse non possunt.
したがって、ある人々を癒やし、また助けるために殉教者たちが臨在するからといって、そのために死者の誰もが生者の事柄に関与できると考えてはならない。 むしろ、死者は彼ら自身の本性によっては生者の事柄に関与できないのであるから、殉教者たちは神的な力によって生者の事柄に関与しているのだ、と理解すべきなのである。
§20Quamquam ista quaestio uires intellegentiae meae uincit, quemadmodum opitulentur martyres his, quos per eos certum est adiuuari: utrum ipsi per se ipsos adsint uno tempore tam diuersis locis et tanta inter se longinquitate discretis, siue ubi sunt eorum memoriae siue praeter suas memorias, ubicumque adesse sentiuntur, an ipsis in loco suis meritis congruo ab omni mortalium conuersatione remotis et tamen generaliter orantibus pro indigentia supplicantum — sicut nos oramus pro mortuis, quibus utique non praesentamur nec ubi sint uel quid agant scimus — deus omnipotens, qui est ubique praesens nec concretus nobis nec remotus a nobis. exaudiens martyrum preces, per angelica ministeria usquequaque diffusa praebeat hominibus ista solacia, quibus in huius uitae miseria iudicat esse praebenda, et suorum martyrum merita ubi uult, quando uult, quomodo uult, maximeque per eorum memorias, quoniam hoc nouit expedire nobis ad aedificandam fidem Christi, pro cuius illi confessione sunt passi, mirabili atque ineffabili potestate ac bonitate commendet.
もっとも、この問い、すなわち、殉教者たちを通じて助けられていることが確実である人々を、殉教者たちがどのようにして助けているのかという問いは、私の理解力を超えている。 彼ら自身が自ら、同時に、これほど多様で、互いにこれほど遠く離れた場所に、彼らの記念堂がある場所であれ、あるいはその記念堂以外で彼らが臨在していると感じられるいかなる場所であれ、臨在しているのだろうか。 それとも、彼ら自身は彼らの功績にふさわしい場所に留まり、死すべき人間のあらゆる交わりから遠ざけられていながらも、しかし懇願する人々の必要のために総括的に祈っており(あたかも私たちが、目の前におらず、どこにいて何をしているかも知らない死者のために祈るように)、いたるところに臨在し、私たちに交じることもなく、私たちから遠ざかることもない全能の神が、彼ら殉教者の祈りを聞き入れ、至る所に分散している天使たちの奉仕を通じて、人間たちに、この人生の悲惨において与えられるべきだと神が判断される慰めを与え、神が望まれる場所で、望まれる時に、望まれる方法で、そしてとりわけ彼らの記念堂を通じて(これこそが、殉教者たちがその告白のために苦難を受けたキリストへの信仰を築くために私たちに有益であることを、神は知っておられるからである)、ご自身の殉教者たちの功績を、驚くべき、また言葉に尽くしがたい力と慈愛をもって推奨されるのだろうか。
res est haec altior, quam ut a me possit adtingi, et abstrusior, quam ut a me ualeat perscrutari.
この事柄は、私が到達できるには高すぎ、私が探求できるには隠されすぎている。
et ideo quid horum duorum sit, an uero fortassis utrumque sit, ut aliquando ista fiant per ipsam praesentiam martyrum, aliquando per angelos suscipientes personam martyrum, definire non audeo.
それゆえ、これら二つのうちのどちらであるのか、あるいはあるいは両方であって、ある時は殉教者自身の臨在によって、またある時は殉教者の人格を引き受ける天使たちによってこれらのことが行われるのか、私はあえて定義しようとはしない。
mallem ab scientibus ista perquirere.
私はこれらのことを知っている人々に尋ねたい。
neque enim nemo est, qui haec sciat, non qui sibi scire uideatur et nesciat.
なぜなら、これらを知っている人が誰もいないわけではないからである。 自分が知っているように思われて実は知らない、というような人ではなく。
dona enim dei sunt his alia et illis alia largientis secundum apostolum, qui dicit unicuique dari manifestationem spiritus ad utilitatem.
というのも、これらは、ある人にはこれらを、別の人にはそれらを惜しみなく分配される神の賜物だからであり、これは使徒が、各々に益となるために霊の現れが与えられると言っている通りである。
alii quidem, inquit, datur per spiritum sermo sapientiae;
「ある人には」と彼は言う。
alii sermo scientiae secundum eundem spiritum; alteri autem fides in eodem spiritu; alii donatio curationum in uno spiritu; alii operationes uirtutum; alii prophetia; alii diiudicatio spirituum; alii genera linguarum;
「霊によって知恵の言葉が与えられ、他の人には同じ霊によって知識の言葉が与えられ、また別の人には同じ霊による信仰が、他の人には一つの霊による癒やしの恩恵が、他の人には奇跡を行う力が、他の人には預言が、他の人には霊を見分ける力が、他の人には異言が、他の人には異言の解釈が与えられます。
alii interpretatio sermonum: omnia autem haec operatur unus atque idem spiritus diuidens propria unicuique prout uult.
しかし、これらすべてのことは、唯一かつ同一の霊が、望むままに各々に独自のものを分配して行うのです。
horum omnium spiritalium donorum, quae commemorauit apostolus, cuicumque data est diiudicatio spirituum, ipse scit ista sicut scienda sunt.
」使徒が言及したこれらすべての霊的な賜物のうち、霊を見分ける力を与えられた者は誰でも、これらのことを知るべき通りに知っているのである。

語釈・文法注

  1. ¦10¦inquilinatum — 名詞 `inquilinatus`(居住、逗留)は、ここでは聖フェリクスがノラに一時的に寄留していた事実、または彼の遺骨が埋葬されその記念堂(聖堂)が置かれている神聖な場所を指している。
  2. ¦p.653¦non enim quia... ideo non debemus... discernere — 二重否定(`non enim... ideo non debemus`)の構文。「水がワインに変わったからといって、本来の元素としての水の性質をその奇跡から区別すべきではない、ということにはならない」という意味であり、通常の自然秩序と例外的な奇跡は厳密に区別して考えるべきであるという主張の骨格をなしている。
  3. ¦p.654¦an ipsis in loco... commendet — 非常に長く複雑な文構造。前の文の `utrum`(殉教者が自ら臨在するのか)に対する対立命題(`an`、それとも……なのか)を構成している。`an` 節の文法的主語は挿入句の後に現れる `deus omnipotens` であり、その主要動詞(接続法現在)は `praebeat`(与える)および `commendet`(推奨・承認する)である。

この箇所を引用する

アウグスティヌス, 死者のための配慮について §19-20. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:stoa0040.stoa037c.humanitext-lat1:19-20

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。