[ULPIANUS libro septuagensimo sexto ad edictum. ]
[ウルピアーヌス『告示注解』第76巻]\n\nユリアヌスは言う。
§44.4.7.prIulianus ait: si pecuniam, quam me tibi debere existimabam, iussu tuo spoponderim ei cui donare uolebas, exceptione doli mali potero me tueri et praeterea condictio mihi aduersus stipulatorem competit, ut me liberet.
もし、私があなたに負っていると信じていた金銭を、あなたの命令によって、あなたが贈与したいと望んでいた相手に約束したならば、私は悪意の抗弁によって身を守ることができるであろうし、そのうえ、私を(義務から)解放させるために、問答契約の相手方に対して返還請求をする権利が私に認められる。
§44.4.7.1Idem Iulianus ait, si ei, quem creditorem tuum putabas, iussu tuo pecuniam, quam me tibi debere existimabam, promisero, petentem doli mali exceptione summoueri debere, et amplius agendo cum stipulatore consequar, ut mihi acceptam faciat stipulationem.
\n\n同じユリアヌスは言う、もし、あなたが自身の債権者であると考えていた相手に対して、あなたの命令によって、私があなたに負っていると信じていた金銭を私が約束したならば、請求する者は悪意の抗弁によって退けられるべきであり、さらに私は、問答契約の相手方に対して訴えを提起することによって、相手が問答契約の債務を私に対して免除するようにさせることができる、と。
et habet haec sententia Iuliani humanitatem, ut etiam aduersus hunc utar exceptione et condictione, cui sum obligatus.
そして、このユリアヌスの見解には、私が義務を負っている相手に対しても、抗弁と返還請求を使用することができるという、人道的な配慮がある。