[ULPIANUS libro sexagensimo octauo ad edictum. ] §43.8.2.18Si tamen adhuc nullum opus factum fuerit, officio iudicis continetur, uti caueatur non fieri: et ea omnia etiam in persona heredum ceterorumque successorum erunt cauenda.
しかしながら、もし未だ何の工事も行われていない場合には、それが行われないよう保証させることが裁判官の職務に含まれる。 そしてこれらすべてのことは、相続人やその他の承継人の人物においても保証されなければならない。
§43.8.2.19Locorum sacrorum diuersa causa est: in loco enim sacro non solum facere uetamur, sed et factum restituere iubemur: hoc propter religionem.
神聖な場所については状況が異なる。 なぜなら、聖地においては、何かを行うことが禁じられるだけでなく、既に行われたことを原状回復することが命じられるからである。 これは宗教的畏敬のためである。
§43.8.2.20Ait praetor: 'In uia publica itinereue publico facere immittere quid, quo ea uia idue iter deterius sit fiat, ueto'.
法務官は言う。 「公道または公の通路において、その道路またはその通路がより悪くされ、あるいはより悪くなるような何かを行ったり、突き出させたりすることを禁ずる。
§43.8.2.21Uiam publicam eam dicimus, cuius etiam solum publicum est: non enim sicuti in priuata uia, ita et in publica accipimus: uiae priuatae solum alienum est, ius tantum eundi et agendi nobis competit: uiae autem publicae solum publicum est, relictum ad directum certis finibus latitudinis ab eo, qui ius publicandi habuit, ut ea publice iretur commearetur.
」我々は、その敷地自体も公のものであるような道路を公道と呼ぶ。 というのも、私道におけるのと同様に公道において理解するわけではないからである。 私道の敷地は他人のものであり、我々には通行し、かつ車両を駆る権利のみが認められている。 これに対して、公道の敷地は公のものであり、公にそこを通行し往来できるように、公道化する権利を有した者によって、幅の一定の限界をもって直線的に残されたものである。
§43.8.2.22Uiarum quaedam publicae sunt, quaedam priuatae, quaedam uicinales.
道路には、あるものは公道、あるものは私道、あるものは隣里道がある。
publicas uias dicimus, quas Graeci βασιλικάς, nostri praetorias, alii consulares uias appellant.
公道と我々が呼ぶのは、ギリシア人が「王の道」、我々の先人が「法務官道路」、他の人々が「執政官道路」と呼ぶものである。
priuatae sunt, quas agrarias quidam dicunt.
私道とは、ある人々が「農地道路」と呼ぶものである。
uicinales sunt uiae, quae in uicis sunt uel quae in uicos ducunt: has quoque publicas esse quidam dicunt: quod ita uerum est, si non ex collatione priuatorum hoc iter constitutum est.
隣里道とは、村落の中にある道路、または村落へと通じる道路のことである。 これらもまた公道であると一部の人々は言うが、それが正しいのは、私人の拠出によってこの通路が設けられたのではない場合に限られる。
aliter atque si ex collatione priuatorum reficiatur: nam si ex collatione priuatorum reficiatur, non utique priuata est: refectio enim idcirco de communi fit, quia usum utilitatemque communem habet.
私人の拠出によって修繕される場合とは異なる。 というのも、私人の拠出によって修繕されるとしても、それは必ずしも私道ではない。 なぜなら、共同の使用と便益を有するために、共同の負担で修繕が行われるからである。
§43.8.2.23Priuatae uiae dupliciter accipi possunt, uel hae, quae sunt in agris, quibus imposita est seruitus, ut ad agrum alterius ducant, uel hae, quae ad agros ducunt, per quas omnibus commeare liceat, in quas exitur de uia consulari et sic post illam excipit uia uel iter uel actus ad uillam ducens.
私道は二つの意味に理解されうる。 一つは、耕地の中にあり、他人の耕地へと通じるように地役権が設定されているものである。 もう一つは、耕地へと通じ、そこを誰もが往来することが許されているもので、執政官道路から外に出て、その後に別荘へと通じる道路、歩道、または車馬道として引き継ぐものである。
has ergo, quae post consularem excipiunt in uillas uel in alias colonias ducentes, putem etiam ipsas publicas esse.
したがって、執政官道路の後に引き継いで別荘や他の植民市へと通じているこれらのものについても、私自身は公道であると考える。
§43.8.2.24Hoc interdictum tantum ad uias rusticas pertinet, ad urbicas uero non: harum enim cura pertinet ad magistratus.
この差止命令は郊外道路にのみ適用され、都市道路には適用されない。 なぜなら、都市道路の管理は政務官に属するからである。
§43.8.2.25Si uiae publicae exemptus commeatus sit uel uia coartata, interueniunt magistratus.
もし公道の往来が妨げられたり、道路が狭められたりした場合には、政務官が介入する。
§43.8.2.26Si quis cloacam in uiam publicam immitteret exque ea re minus habilis uia per cloacam fiat, teneri eum Labeo scribit: immississe enim eum uideri.
誰かが公道に下水道を突き出させ、その結果、下水道によって道路が使いにくくなった場合、彼は義務を負うとラベオは書いている。 なぜなら、彼は突き出させたとみなされるからである。
§43.8.2.27Proinde et si fossam quis in fundo suo fecerit, ut ibi aqua collecta in uiam decurrat, hoc interdicto tenebitur: immissum enim habere etiam hunc uideri.
したがって同様に、誰かが自分の土地に溝を掘り、そこに集まった水が道路に流れ落ちるようにした場合にも、彼はこの差止命令によって義務を負う。 なぜなら、この者もまた突き出させたとみなされるからである。
§43.8.2.28Idem Labeo scribit, si quis in suo ita aedificauerit, ut aqua in uia collecta restagnet, non teneri eum interdicto, quia non immittat aquam, sed non recipit: Nerua autem melius scribit utrumque teneri.
同ラベオは書いている。 もし誰かが自分の土地に、道路に集まった水が滞留するような方法で建築したとしても、彼は差止命令の義務を負わない。 なぜなら彼は水を突き出させているのではなく、水を受け入れていないだけだからである。 しかし、ネルウァは、両方のケースとも義務を負うと、より適切に書いている。
plane si fundus uiam publicam contingat et ex eo aqua deriuata deteriorem uiam faciat, quae tamen aqua ex uicini fundo in tuum ueniat: si quidem necesse habeas eam aquam recipere, interdictum locum habebit aduersus uicinum tuum: si autem necesse non sit, non teneri uicinum tuum, te tamen teneri: eum enim uideri factum habere, qui usum eius aquae habeat.
明らかに、もし土地が公道に接しており、そこから排出された水が道路を悪くしているが、その水が実は隣人の土地からあなたの土地に来ている場合、もしあなたがその水を受け入れる義務があるならば、隣人に対して差止命令が適用される。 しかし、もし義務がないならば、隣人は義務を負わず、あなたが義務を負う。 なぜなら、その水を使用している者が、行為を行ったとみなされるからである。
idem Nerua scribit, si tecum interdicto agatur, nihil ultra te facere cogendum, quam ut arbitratu eius qui tecum experitur cum uicino experiaris: ceterum aliter obseruantibus futurum, ut tenearis etiam, si iam bona fide cum uicino egeris neque per te stet, quo minus arbitratu actoris cum uicino experiaris.
同ネルウァは書いている。 もしあなたに対して差止命令による訴訟が提起された場合、あなたと争う者の裁定に従って、あなたが隣人に対して訴訟を起こすこと以上に、あなたに何かをすることを強制すべきではない。 そうでないと、これを違えて解釈する者たちにとっては、あなたが既に善意で隣人と争っており、原告の裁定に従ってあなたが隣人と争うことをあなたのせいで妨げたのでない限り、あなた自身が義務を負うことになってしまうからである。
§43.8.2.29Idem ait, si odore solo locus pestilentiosus fiat, non esse ab re de re ea interdicto uti.
同人は言う、もし悪臭だけでその場所が有害になるとしても、その件について差止命令を用いることは的外れではない。
§43.8.2.30Hoc interdictum etiam ad ea, quae pascuntur in uia publica itinereue publico et deteriorem faciant uiam, locum habet.
この差止命令は、公道または公の通路において放牧され、道路を悪くする家畜に対しても適用される。