Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §35.1.91.pr

将来に向けられた遺言条件の時期による分類

5422 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

マエキアヌスは、将来に言及する遺言上の条件には遺言者の生前、死後、あるいはその両方に係わる三つの性質があり、かつ時間にも確定的と不確定的な区別があることを、具体例を挙げて解説する。

[MAECIANUS libro secundo fideicommissorum. ] §35.1.91.prCondicionum, quae in futurum conferuntur, triplex natura est, ut quaedam ad id tempus, quo testator uiuat, quaedam ad id, quod post mortem eius futurum sit, quaedam ad alterutrum pertineant, tempus autem uel certum uel infinitum comprehendatur: quae omnia non minus in fideicommissis quam in institutionibus ac legatis incidere solent: ut haec condicio 'Titiae, si mihi nubserit' non dubie nisi uiuente testatore, illa autem 'si ad exsequias funeris mei uenerit' nisi post mortem impleri non possit, illa uero 'si filio meo nubserit' uel uiuente uel mortuo testatore impleri possit.
[MAECIANUS libro secundo fideicommissorum.] 将来に向けられる条件の性質は三様であり、すなわち、あるものは遺言者が生存している時間に、あるものは彼の死後に訪れる時間に、あるものはそのいずれか一方に属し、そして時間は確定的なものか不確定なもののいずれかが含まれる。 これらすべては、相続人指定や遺贈におけるのと同様に、信託遺贈においても生じるのが常である。 例えば、「ティティアに、もし彼女が私と結婚するならば」というこの条件は、疑いなく遺言者の生存中でなければ[成就され得ず]、他方で「もし彼女が私の葬儀に参列するならば」というあの条件は死後でなければ成就され得ず、しかしさらに「もし彼女が私の息子と結婚するならば」というあの条件は遺言者の生存中であれ死後であれ成就され得る。
et prima quidem ac tertia ex relatis condicionibus infinitum tempus habent: quandoque enim nubserit, impletur condicio: secunda ad certum tempus adscripta est.
そして、言及された条件のうち、第一のものおよび第三のものは不確定な時間を持つ。 なぜなら、彼女がいつ結婚しようとも条件は成就されるからである。 第二のものは確定的な時間に関連付けられている。

語釈・文法注

  1. §35.1.91.prquae in futurum conferuntur — 関係代名詞 `quae` の先行詞は `condicionum`。`conferuntur` は「(ある時期に)言及される、向けられる」の意で、ここでは条件の成就が将来の事象にかかっていることを指す。
  2. §35.1.91.prut... pertineant... comprehendatur — 指示代名詞 `triplex`(三重の)を具体的に説明・例示する `ut` 節であり、接続法現在 `pertineant` および `comprehendatur` が用いられている。
  3. §35.1.91.prnon dubie nisi uiuente testatore — ここでは、後続の節にある `impleri non possit`(成就され得ない)に類する表現が省略されている。
  4. §35.1.91.pruiuente testatore — 奪格独立(名詞+現在分詞)で、「遺言者が生存している間に」という条件を表す。後続の `mortuo testatore` も同様の奪格独立(名詞+完了分詞)である。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §35.1.91.pr. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:35.1.91.pr

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。