[PAULUS libro decimo quaestionum. ] §33.2.26.prSempronius Attalus ab herede suo fundum in Italiam Gaio post decennium deducto usu fructu dari iussit: quaero, cum medio hoc decennii spatio heres uita functus sit, an post tempus decennii plenus fundus ad legatarium pertineat.
[パウルス著、『学説問題集』第10巻より] センプローニウス・アッタルスは、自身の相続人に対し、イタリアにある土地を、10年ののちに使用収益権を差し引いた上でガイウスに与えるよう命じた。 私は問う。 この10年の期間の途中で相続人が死亡した場合、10年ののち、完全な土地が受遺者に帰属するのかどうか。
mouet enim me, quod dies legati huius siue fideicommissi cesserit ac per hoc et ad heredem legatarii pertinere potuerit, et ideo quasi circa debitum iam legatum mortuo herede usus fructus exstinctus sit nec ad heredem heredis pertinere possit.
というのも、この遺贈または信託遺贈の権利発生日はすでに到来しており、それゆえ受遺者の相続人にも帰属し得たのであり、したがって、すでに支払われるべき遺贈に関してであるかのように、相続人の死によって使用収益権は消滅し、相続人の相続人には帰属し得ないのではないか、と私は考えるからである。
respondi: dies quidem fideicommissi uel legati cedit statim, cum post tempus certum heres dare rogatur siue iubetur: sed usus fructus nondum est heredis, nisi cum dominium deducto usu fructu praestitit, et ideo capitis deminutione uel morte perire non potest quod nondum habuit.
私は答えた。 信託遺贈または遺贈の権利発生日は、特定の期間の後に相続人が与えるよう求められ、あるいは命じられている場合、直ちに到来する。 しかし、使用収益権は、相続人が使用収益権を差し引いた所有権を提供したときでなければ、まだ相続人のものではない。 したがって、彼がまだ有していなかったものは、市民権等の喪失や死亡によって消滅することはあり得ない。
idem euenit, si proprietas deducto usu fructu sub condicione legata sit et pendente condicione heres decesserit: tunc enim ab heredis herede incipit usus fructus, qui ex persona eius finietur.
使用収益権を差し引いた所有権が条件付きで遺贈され、条件の成否が未定の間に相続人が死亡した場合にも、同様のことが生じる。 なぜなら、その場合には、相続人の相続人から使用収益権が始まり、彼の身分に基づいて終了するからである。
sed his casibus de sententia testatoris quaerendum est, qui utique de eo usu fructu detrahendo sensit, qui coniunctus esset heredis personae: quo extincto solidam proprietatem ad legatarium uoluit pertinere nec plus transmitti ad successorem suum, quis nondum habere coepit usum fructum, quam si iam habere coepisset.
しかし、これらの事例においては、遺言者の意思が問われねばならない。 遺言者は、相続人の身分に結びついたその使用収益権を差し引くことを意図していたはずだからである。 そして、それが消滅したときには、完全な所有権が受遺者に帰属することを、また、まだ使用収益権を享受し始めていない自身の後継者に対して、すでに享受し始めていた場合よりも多くの権利が伝承されることのないよう望んだのである。
§33.2.26.1Si fundus duobus, alii usus fructus legatus sit, non trientes in usu fructu, sed semisses constituuntur: idemque est ex contrario, si duo sint fructuarii et alii proprietas legata est.
土地が二人の者に遺贈され、他の者に使用収益権が遺贈された場合、使用収益権において3分の1ずつではなく、2分の1ずつが設定される。 逆の場合、すなわち二人の使用収益権者がいて、他の者に所有権が遺贈された場合も同様である。
et inter eos tantum adcrescendi ius est.
そして、彼らの間でのみ帰属分増加権が存在する。