Humanitext Reader

ユスティニアヌス1世 · 学説彙纂 §3.3.27.pr-3.3.27.1

代理人からの訴訟移転と判決金支払保証の効力

510 / 9271 箇所 · ラテン語

要旨

訴訟代理人から他者への訴訟転移が認められる条件と、その際における「判決金支払保証」の問答契約(スティプラーティオー)の効力および訴権の本人への帰属について論じている。

[ULPIANUS libro nono ad edictum. ]
[ウルピアーヌス、告示注解第9巻]\n\n原因審問においては、次のこともまた扱われる。
§3.3.27.prIn causae cognitione etiam hoc uersabitur, ut ita demum transferri a procuratore iudicium permittatur, si quis omnia iudicii ab eo transferre paratus sit.
すなわち、誰かが訴訟に関するすべての事柄をその訴訟代理人から引き受ける(転移させる)用意がある場合にのみ、訴訟代理人からの訴訟の転移が許されるということである。
ceterum si uelit quaedam transferre, quaedam relinquere, iuste procurator hanc inconstantiam recusabit.
しかし、もし一部を転移させ、一部を残すことを望むならば、訴訟代理人はこの不一貫性を正当に拒絶するであろう。
sed haec ita, si mandato domini procurator egit.
ただし、これは訴訟代理人が本人の委任によって活動していた場合に限られる。
ceterum si mandatum non est, cum neque in iudicium quicquam deduxerit, nec tu ea comprobasti: quae inuito te acta sunt tibi non praeiudicant ideoque translatio earum litium non est tibi necessaria, ne alieno facto oneraris.
これに反して、もし委任がなく、彼が裁判に何ら持ち込んでおらず、あなたもそれらを追認しなかったのであれば、あなたの意に反して行われたことはあなたに不利益を及ぼさず、したがってそれらの訴訟の転移はあなたに必要ではない。 他人の行為によってあなたが負担を負うことのないようにするためである。
haec autem cognitio procuratoris mutandi praetoris est.
なお、この訴訟代理人の交代に関する審問は、法務官に属する。
§3.3.27.1Si ex parte actoris litis translatio fiat, dicimus committi iudicatum solui stipulationem a reo factam, idque et Neratius probat et Iulianus et hoc iure utimur: scilicet si dominus satis accepit.
\n\nもし原告の側において訴訟の転移が行われるならば、被告によってなされた「判決金支払保証」の問答契約が効力を生ずると我々は言う。 そしてこのことはネラーティウスもユリアーヌスも承認しており、我々もこの法を用いている。 もちろん、本人が十分な保証を受け取っていた場合である。
sed et si procurator satis accepit et transferatur iudicium in dominum: uerius est committi et ex stipulatu actionem a procuratore in dominum transferri.
しかし、もし訴訟代理人が十分な保証を受け取っており、訴訟が本人に転移されるならば、問答契約が効力を生じ、問答契約に基づく訴訟が訴訟代理人から本人に転移されるとする方がより正しい。
sed et si a domino uel a procuratore in procuratorem iudicium transferatur, non dubitat Marcellus, quin committatur stipulatio.
また、本人または訴訟代理人から別の訴訟代理人に訴訟が転移される場合であっても、問答契約が効力を生ずることについてマルケッルスは疑いを差し挟まない。
et haec uera sunt.
そしてこれらのことは正しい。
et licet procuratori commissa sit stipulatio, tamen domino erit danda utilis ex stipulatu actio, directa penitus tollenda.
また、訴訟代理人のために問答契約が効力を生じたとしても、本人に対して問答契約に基づく有用訴訟が与えられるべきであり、直接訴訟は完全に排除されるべきである。

語釈・文法注

  1. §3.3.27.prprocuratoris mutandi praetoris est — procuratoris mutandi は動形容詞(ゲルンディウームス)構文で属格形であり、cognitio にかかります。praetoris は所有の属格が述語的に用いられたもので、「法務官の権限・職務に属する」という意味を表します。
  2. §3.3.27.1committi — 動詞 committere は、問答契約(スティプラーティオー)や保証条項に関して用いられる場合、「(不履行等の条件成就により)保証された義務・請求権が発生する、効力が生じる」ことを意味します。
  3. §3.3.27.1utilis ex stipulatu actio, directa penitus tollenda — 契約当事者であった訴訟代理人が本来有するべき直接の訴権(directa actio)を完全に排除(tollenda)し、代わりに背後にいる本人に対して、法務官の職権による有用訴権(utilis actio)を与えるべきであることを、動形容詞 tollenda(est が省略)を用いて義務として述べています。

この箇所を引用する

ユスティニアヌス1世, 学説彙纂 §3.3.27.pr-3.3.27.1. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi2806.phi002.humanitext-lat1:3.3.27.pr-3.3.27.1

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。