[PAPINIANUS libro tertio responsorum.
[パピニアヌス、解答集第3巻。
] §22.2.4.prNihil interest, traiecticia pecunia sine periculo creditoris accepta sit an post diem praestitutum et condicionem impletam periculum esse creditoris desierit.
] 航海貸金が債権者の危険負担なしに受け取られたか、あるいは、予定された日および条件の成就の後に危険が債権者に帰属しなくなったかは、何ら違いをもたらさない。
utrubique igitur maius legitima usura faenus non debebitur, sed in priore quidem specie semper, in altera uero discusso periculo: nec pignora uel hypothecae titulo maioris usurae tenebuntur.
したがって、いずれの場合においても、法定利息を超える利息は債務とされないが、前者の形態においては常にそうであり、後者の形態においては危険が消滅した後にそうである。 また、質権または抵当権が、これを超える利息の名目で拘束されることはない。
§22.2.4.1Pro operis serui traiecticiae pecuniae gratia secuti quod in singulos dies in stipulatum deductum est, ad finem centesimae non ultra duplum debetur.
航海貸金のために同行した奴隷の労働に関して、日ごとに合意に組み込まれたものは、法定最高利率(百分の一)を限度として、二倍を超えない範囲で債務となる。
in stipulatione faenoris post diem periculi separatim interposita quod in ea legitimae usurae deerit, per alteram stipulationem operarum supplebitur.
危険の日の後に別途結ばれた利息の約定において、その中で法定利息に不足する分は、労働に関するもう一つの約定によって補われる。