[ULPIANUS libro uicensimo octauno ad edictum. ] §13.7.11.prSolutum non uidetur, si lis contestata cum debitore sit de ipso debito uel si fideiussor conuentus fuerit.
[ウルピアーヌス、告示註釈第28巻] 債務自体について債務者との間で訴訟係属が生じた場合、あるいは保証人が訴えられた場合であっても、弁済されたとはみなされない。
§13.7.11.1Nouata autem debiti obligatio pignus peremit, nisi conuenit, ut pignus repetatur.
しかし、債務の更改は質権を消滅させる。 ただし、質権が再び引き受けられるよう合意された場合はこの限りではない。
§13.7.11.2Si quasi daturus tibi pecuniam pignus accepero nec dedero, pigneraticia actione tenebor et nulla solutione facta: idemque et si accepto lata sit pecunia, uel condicio defecit, ob quam pignus contractum est, uel si pactum, cui standum est, de pecunia non petenda factum est.
もし私が、あなたに金銭を与えるかのようにして質権を受け取りながら、与えなかった場合、私は一切の弁済がなされていなくても質権訴訟によって義務を負う。 また、金銭が免除された場合、あるいは質権契約の前提となった条件が不成就となった場合、あるいは従うべき、金銭を請求しない旨の合意がなされた場合も同様である。
§13.7.11.3Si in sortem dumtaxat uel in usuras obstrictum est pignus, eo soluto propter quod obligatum est locum habet pigneraticia.
もし質権が元本のみ、あるいは利息のみのために拘束されている場合、それによって義務づけられたものが弁済されれば、質権訴訟が認められる。
siue autem usurae in stipulatum sint deductae siue non, si tamen pignus et in eas obligatum fuit, quamdiu quid ex his debetur, pigneraticia cessabit.
しかし、利息が問答契約に含まれているか否かにかかわらず、もし質権がそれらの利息のためにも拘束されていたのであれば、これら(元本と利息)のうち何か一部でも債務として残っている限り、質権訴訟は生じない。
alia causa est earum, quas quis supra licitum modum promisit: nam hae penitus illicitae sunt.
許容された限度を超えて約束された利息については事情が異なる。 なぜなら、これらは完全に不法だからである。
§13.7.11.4Si creditori plures heredes exstiterint et uni ex his pars eius soluatur, non debent ceteri heredes creditoris iniuria adfici, sed possunt totum fundum uendere oblato debitori eo, quod coheredi eorum soluit: quae sententia non est sine ratione.
もし債権者に複数の相続人が生じ、そのうちの一人にその債権の一部が弁済された場合、他の相続人たちが不利益を被るべきではなく、彼らは共同相続人に支払われた分を債務者に提供した上で、土地全体を売却することができる。 この見解は理にかなっている。
§13.7.11.5Solutam autem pecuniam accipiendum non solum, si ipsi, cui obligata res est, sed et si alii sit soluta uoluntate eius, uel ei cui heres exstitit, uel procuratori eius, uel seruo pecuniis exigendis praeposito.
しかし、弁済された金銭は、担保権を設定された本人に支払された場合だけでなく、その者の同意を得て他人に支払われた場合、あるいはその者の被相続人に、あるいはその代理人に、あるいは金銭取立てを委ねられた奴隷に支払われた場合も含めて理解されるべきである。
unde si domum conduxeris et eius partem mihi locaueris egoque locatori tuo pensionem soluero, pigneraticia aduersus te potero experiri (nam Iulianus scribit solui ei posse): et si partem tibi, partem ei soluero, tantundem erit dicendum.
したがって、もしあなたが家を賃借し、その一部を私に転貸し、私があなたの賃貸人に賃料を支払った場合、私はあなたに対して質権訴訟を提起できる(なぜならユリアーヌスは彼への弁済が可能であると書いているからである)。 また、私が一部をあなたに、一部を彼に支払った場合にも、同様のことが言われるべきである。
plane in eam dumtaxat summam inuecta mea et illata tenebuntur, in quam cenaculum conduxi: non enim credibile est hoc conuenisse, ut ad uniuersam pensionem insulae friuola mea tenebuntur, uideter autem tacite et cum domino aedium hoc conuenisse, ut non pactio cenacularii proficiat domino, sed sua propria.
もちろん、私の持ち込み・持ち入れ品は、私が部屋を賃借したその金額の範囲においてのみ担保となる。 なぜなら、アパート全体の賃料に対して私のささやかな家財道具が担保となるような合意がなされたとは考えがたいからである。 しかし、家主との間には、転借人の合意が家主に有利に働くのではなく、家主自身の固有の合意が有利に働くということが黙示的に合意されているとみなされる。
§13.7.11.6Per liberam autem pignoris obligatio nobis non adquiritur, adeo ut ne per procuratorem plerumque uel tutorem adquiratur: et ideo ipsi actione pigneraticia conuenientur.
しかし、自由な身分の人を通じては、質権の義務は我々に取得されない。 そのため、通常は代理人や後見人を通じても取得されない。 したがって、彼ら自身が質権訴訟によって訴えられることになる。
sed nec mutat, quod constitutum est ab imperatore nostro posse per liberam personam possessionem adquiri: nam hoc eo pertinebit, ut possimus pignoris nobis obligati possessionem per procuratorem uel tutorem adprehendere, ipsam autem obligationem libera persona nobis non semper adquiret.
だが、我々の皇帝によって、自由な身分の人を通じて占有を取得できると定められたことも、この原則を変更するものではない。 なぜなら、この規定は、我々に担保として提供された質物の占有を、代理人や後見人を通じて取得できるということに該当するのであって、自由な身分の人が常に我々のために義務そのものを取得するわけではないからである。
§13.7.11.7Sed si procurator meus uel tutor rem pignori dederit, ipse agere pigneraticia poterit: quod in procuratore ita procedit, si ei mandatum fuit pignori dare
しかし、もし私の代理人や後見人が物を質に入れて提供した場合、彼自身が質権訴訟を提起できる。 代理人については、彼に質入れすることへの委任がなされていた場合にこのようになる。