§61mox in omne genus crudelitatis erupit numquam deficiente materia, cum primo matris, deinde nepotum et nurus, postremo Seiani familiares atque etiam notos persequeretur;
やがて、彼は口実が尽きることなく、あらゆる種類の残虐行為へと突入した。 最初は母、次に孫たちと嫁、最後にはセイアヌスの友人や知人までも迫害した。
post cuius interitum uel saeuissimus extitit.
特にセイアヌスの死後は、まさに最も残忍な姿を現した。
quo maxime apparuit, non tam ipsum ab Seiano concitari solitum, quam Seianum quaerenti occasiones sumministrasse;
このことによって、彼自身がセイアヌスによって煽動されるのが常であったというよりは、むしろ彼が口実を求めているところにセイアヌスが機会を提供していたのだということが極めて明白になった。
etsi commentario, quem de uita sua summatim breuiterque composuit, ausus est scribere Seianum se punisse, quod comperisset furere aduersus liberos Germanici filii sui;
もっとも、彼が自らの生涯について簡潔かつ要約して執筆した回想録の中では、彼が自分の子ゲルマニクスの子供たちに対して狂暴に振る舞っているのを知ったがゆえに、セイアヌスを処罰したのだとあえて書いている。
quorum ipse alterum suspecto iam, alterum oppresso demum Seiano interemit.
しかし、その子供たちのうちの一方はセイアヌスにすでに容疑がかかっていた時に、もう一方はセイアヌスがようやく破滅させられた後に、ティベリウス自身が殺害したのである。
Singillatim crudeliter facta eius exequi longum est;
彼の残虐な行為を一つずつ細かく追うのは長くなる。
genera, uelut exemplaria saeuitiae, enumerare sat erit.
残忍さの実例として、その種類を列挙するだけで十分であろう。
nullus a poena hominum cessauit dies, ne religiosus quidem ac sacer;
人々への処罰のない日は一日もなく、宗教的な日や神聖な日さえも例外ではなかった。
animaduersum in quosdam ineunte anno nouo.
新年の始まりにおいてさえ、一部の者たちに刑が執行された。
accusati damnatique multi cum liberis atque etiam a liberis suis.
多くの者が子供たちとともに、あるいは自らの子供たちによってさえも告発され、有罪を宣告された。
interdictum ne capite damnatos propinqui lugerent.
死刑を宣告された者たちのために親族が喪に服すことは禁じられた。
decreta accusatoribus praecipua praemia, nonnumquam et testibus.
告発者たちには特別な褒賞が決議され、時には証言者たちにも与えられた。
nemini delatorum fides abrogata.
密告者の誰に対しても、その信用が否定されることはなかった。
omne crimen pro capitali receptum, etiam paucorum simpliciumque uerborum.
すべての罪が死罪に値するものとして受け入れられ、たとえ数語の他愛のない言葉であっても同様であった。
obiectum est poetae, quod in tragoedia Agamemnonem probris lacessisset;
悲劇の中でアガメムノンを非難して攻撃したという理由で、ある詩人が告発された。
obiectum et historico, quod Brutum Cassiumque ultimos Romanorum dixisset;
また、ブルトゥスとカッシウスを「ローマ人の最後の人々」と呼んだという理由で、ある歴史家も告発された。
animaduersum statim in auctores scriptaque abolita, quamuis probarentur ante aliquot annos etiam Augusto audiente recitata.
直ちに著者たちに対して処刑が下され、その著作は破棄された。 それらは数年前に、アウグストゥスが聴いている前で朗読され、承認されていたにもかかわらずである。
quibusdam custodiae traditis non modo studendi solacium ademptum, sed etiam sermonis et conloqui usus.
一部の人々は拘留に処され、学問に励む慰めを奪われただけでなく、会話や談話の機会さえも奪われた。
citati ad causam dicendam partim se domi uulnerauerunt certi damnationis et ad uexationem ignominiamque uitandam, partim in media curia uenenum hauserunt;
弁明のために召喚された人々のうち、一部は有罪判決を確信し、また虐待や恥辱を避けるために自宅で自らを傷つけ、別の一部は元老院議事堂の真ん中で毒をあおった。
et tamen conligatis uulneribus ac semianimes palpitantesque adhuc in carcerem rapti.
それにもかかわらず、彼らは傷口を縛られ、まだ息も絶え絶えに痙攣している状態のまま、牢獄へと引きずられていった。
nemo punitorum non in Gemonias abiectus uncoque tractus, uiginti uno die abiecti tractique, inter eos feminae et pueri.
処刑された者で、ゲモニウスの階段に投げ捨てられ、鉤で引きずり回されなかった者はいなかった。 ある日には二十人が投げ捨てられて引きずり回され、その中には女や子供も含まれていた。
immaturae puellae, quia more tradito nefas esset uirgines strangulari, uitiatae prius a carnifice, dein strangulatae.
幼い少女たちは、伝承された慣習によれば処女を絞殺することは宗教的禁忌であったため、まず死刑執行人によって陵辱され、その後に絞殺された。
mori uolentibus uis adhibita uiuendi.
死を望む者たちに対して、生きることの強制が加えられた。
nam mortem adeo leue supplicium putabat, ut cum audisset unum e reis, Carnulum nomine, anticipasse eam, exclamauerit: 'Carnulus me euasit.
というのも、彼は死を非常に軽い処罰と考えていたので、被告の一人であるカルヌルスという名の男が死を先取りしたと聞いたとき、「カルヌルスは私から逃れてしまった」と叫んだほどであった。
' et in recognoscendis custodiis precanti cuidam poenae maturitatem respondit: 'nondum tecum in gratiam redii.
また、囚人たちの名簿を点検している際、処罰を早めてほしいと哀願したある者に対して、彼は「私はまだお前と和解していない」と答えた。
' annalibus suis uir consularis inseruit, frequenti quodam conuiuio, cui et ipse affuerit, interrogatum eum subito et clare a quodam nano astante mensae inter copreas, cur Paconius maiestatis reus tam diu uiueret, statim quidem petulantiam linguae obiurgasse, ceterum post paucos dies scripsisse senatui, ut de poena Paconi quam primum statueret.
ある元執政官の人物がその年代記に書き残しているところによれば、多くの人が集まる、彼自身も同席していたある宴会の席で、テーブルのそばに立っていた寄席芸人の一人の小人が、突如大声でティベリウスに向かって、不敬罪の被告であるパコニウスがなぜこれほど長く生き長らえているのかと尋ねた。 ティベリウスはその場ではその舌の無礼さを叱責したものの、数日後、元老院に手紙を送り、パコニウスの処刑についてできるだけ早く決定するようにと命じた。
§62Auxit intenditque saeuitiam exacerbatus indicio de morte filii sui Drusi.
彼は、息子のドルススの死に関する密告によって激怒し、その残忍さを増し、かつ激化させた。
quem cum morbo et intemperantia perisse existimaret, ut tandem ueneno interemptum fraude Liuillae uxoris atque Seiani cognouit, neque tormentis neque supplicio cuiusquam pepercit, soli huic cognitioni adeo per totos dies deditus et intentus, ut Rhodiensem hospitem, quem familiaribus litteris Romam euocarat, aduenisse sibi nuntiatum torqueri sine mora iusserit, quasi aliquis ex necessariis quaestioni adesset, deinde errore detecto et occidi, ne uulgaret iniuriam.
ドルススについては病気と不摂生によって死んだと考えていたが、ついにそれが妻リウィッラとセイアヌスの陰謀による毒殺であったと知るやいなや、誰に対しても拷問も処刑も容赦しなかった。 彼は幾日もこの調査だけにこれほど没頭し、集中していたため、かつて親しい手紙でローマに呼び寄せていたロードス島の客人が到着したとの知らせを受けると、あたかも訊問に不可欠な誰かが来たかのように、遅滞なく拷問にかけるよう命じたほどであった。 その後、誤りが発覚すると、その不当な扱いを世間に広めないために、彼を殺害することさえ命じた。
carnificinae eius ostenditur locus Capreis, unde damnatos post longa et exquisita tormenta praecipitari coram se in mare iubebat, excipiente classiariorum manu et contis atque remis elidente cadauera, ne cui residui spiritus quicquam inesset.
カプリ島には彼の処刑場が今も示されており、そこから彼は、有罪宣告された者たちを長く精緻な拷問の後に自らの目の前で海へと突き落とするよう命じていた。 そして、水兵たちの一団が彼らを待ち受け、誰にも少しの息も残らないように、棹や櫂で死体を打ち砕いていた。
excogitauerat autem inter genera cruciatus etiam, ut larga meri potione per fallaciam oneratos, repente ueretris deligatis, fidicularum simul urinaeque tormento distenderet.
また、彼は様々な拷問方法の中に、次のようなことも考案していた。 すなわち、計略によってなみなみと注いだ生酒をたらふく飲ませておき、突然尿道を縛り、拷問紐の苦痛と尿の苦痛によって同時に体を張り裂けそうにさせるというものである。
quod nisi eum et mors praeuenisset et Thrasyllus consulto, ut aiunt, differre quaedam spe longioris uitae compulisset, plures aliquanto necaturus ac ne reliquis quidem nepotibus parsurus creditur, cum et Gaium suspectum haberet et Tiberium ut ex adulterio conceptum aspernaretur.
もし死が彼を先んじることもなく、またテュラシュロスが、人々が言うように、より長い寿命の希望によって特定の決定を延期するように故意に彼を説得しなかったならば、ティベリウスははるかに多くの人々を殺害し、残された孫たちさえも容赦しなかっただろうと信じられている。 彼はガイウスを疑わしく思っており、ティベビウスを不義密通によって生まれた子として侮蔑していたからである。
nec abhorret a uero;
そして、それは真実から遠くない。
namque identidem felicem Priamum uocabat, quod superstes omnium suorum extitisset.
というのも、彼は、自分の身内の者すべてよりも生き長らえたという理由で、プリアモスを繰り返し幸せ者と呼んでいたからである。