§22.55.1P. Furius Philus et M. Pomponius praetores senatum in curiam Hostiliam vocaverunt, ut de urbis custodia consulerent;
法務官プブリウス・フリウス・ピルスとマルクス・ポンポニウスは、都市の防衛について協議するために、元老院をホスティリウスの議事堂に召集した。
§22.55.2neque enim dubitabant deletis exercitibus hostem ad oppugnandam Romam, quod unum opus belli restaret, venturum.
なぜなら彼らは、軍隊が壊滅した以上、敵が戦争の唯一残された課題であるローマの攻略へと押し寄せてくることに、いささかの疑いも抱いていなかったからである。
§22.55.3cum in malis sicuti ingentibus ita ignotis ne consilium quidem satis expedirent, obstreperetque clamor lamentantium mulierum, et nondum palam facto vivi mortuique per omnes paene domos promiscue conplorarentur, §22.55.4tum Q. Fabius Maximus censuit equites expeditos et Appia et Latina via mittendos, qui obvios percunctando — aliquos profecto ex fuga passim dissipatos fore — referant, quae fortuna consulum atque exercituum sit et,
巨大であると同時に前例のない不運の中で、彼らが適切な方針さえ十分に見出せず、嘆き悲しむ女たちの叫び声が響き渡り、生存者と死亡者に関する情報が未だ公表されていないため、ほぼすべての家々で両者が区別なく共に嘆き悼まれているという状況において、その時クィントゥス・ファビウス・マクシムスは、アッピア街道とラティナ街道へ軽装の騎兵を派遣すべきだと提案した。
§22.55.5si quid dii immortales, miseriti imperil, reliquum Romani nominis fecerint, ubi eae copiae sint; quo se Hannibal post proelium contulerit, quid paret, quid agat acturusque sit.
彼らが途中で出会う人々に尋ねることで(敗走して各地に散らばった者たちが必ずいるはずだからである)、執政官たちと軍隊の運命がどうなったのかを報告させ、また、もし不死の神々が、ローマの支配を憐れんで、ローマの名に値する残存勢力を残してくださっているならば、それらの軍勢がどこにあるのか、ハンニバルが戦闘の後にどこへ向かったのか、何を企て、何を行っており、これから何をしようとしているのかを突き止めさせるべきだとした。
§22.55.6haec exploranda noscendaque per inpigros iuvenes esse; illud per patres ipsos agendum, quoniam magistratuum parum sit, ut tumultum ac trepidationem in urbe tollant: matronas publico arceant continerique intra suum quamque limen cogant,
これらのことを活発な若者たちによって調査し把握させるべきであり、他方、行政官の数が不足している以上、元老院議員ら自身が次のような行動をとって、市内の混乱と恐慌を取り除くべきである。
§22.55.7conploratus familiarum coerceant, silentium per urbem faciant, nuntios rerum omnium ad praetores deducendos curent — suae quisque fortunae domi auctorem expectent — §22.55.8custodesque praeterea ad portas ponant, qui prohibeant quemquam egredi urbe, cogantque homines nullam nisi urbe ac moenibus salvis salutem sperare.
すなわち、既婚女性たちを公共の場所から遠ざけ、彼女たちをそれぞれ自分の家の敷居の内側に留まるよう強制すること、家族の泣き叫ぶ声を抑えさせ、市内に静寂をもたらし、あらゆる出来事の知らせが法務官たちのもとに届けられるように取り計らうこと(各人は自分自身の運命についての知らせを家で待つべきである)、さらに、門には番兵を配置して、誰も都市から出ることを許さず、都市と城壁が安全であること以外にはいかなる救いも期待しないよう人々に強いること。
ubi conticuerit: tumultus, tum in curiam patres revocandos consulendumque de urbis custodia esse.
混乱が静まったあかつきには:元老院議員たちを再び議事堂に呼び戻し、都市の防衛について協議すべきである、と。