§8.244infernas reseret sedes et regna recludat §8.245pallida, dis invisa, superque immane barathrum §8.246cernatur, trepident inmisso lumine manes.
地獄の住処をこじ開け、神々に憎まれた青白き王国を顕にし、上から巨大な深淵が見え、差し込む光に死者の霊たちが怯えるかのごとく。
§8.247Ergo insperata deprensum luce repente §8.248inclusumque cavo saxo atque insueta rudentem §8.249desuper Alcides telis premit omniaque arma §8.250advocat et ramis vastisque molaribus instat.
それゆえ、不意の光に突然捕らえられ、空洞の岩に閉じ込められて、聞き慣れぬ吠え声を上げている彼を、上からアルケイデースは武器で圧倒し、あらゆる武具を呼び集め、枝や巨大な臼石をもって攻め立てる。
§8.251Ille autem, neque enim fuga iam super ulla pericli, §8.252faucibus ingentem fumum (mirabile dictu) §8.253evomit involvitque domum caligine caeca, §8.254prospectum eripiens oculis, glomeratque sub antro §8.255fumiferam noctem commixtis igne tenebris.
しかし彼は(もはや危険から逃れるいかなる逃げ道も残されていなかったから)、喉から巨大な煙を(語るも驚くべきことに)吐き出し、盲目の暗闇で家を包み込み、目から視界を奪い、火の混じった暗闇とともに煙を吐き出す夜を洞窟の下で凝縮させる。
§8.256Non tulit Alcides animis seque ipse per ignem
アルケイデースは怒りに耐えかね、自ら火の中へと真っ逆さまに飛び込んだ。
§8.257praecipiti iecit saltu, qua plurimus undam §8.258fumus agit nebulaque ingens specus aestuat atra.
最も多くの煙が波を送り出し、巨大な洞穴が黒い霧で沸き立っているところへと。
§8.259Hic Cacum in tenebris incendia vana vomentem §8.260corripit in nodum complexus et angit inhaerens §8.261elisos oculos et siccum sanguine guttur.
ここで彼は、暗闇の中で無駄な炎を吐き出しているカクスを、締め付けながら捕らえて結び目にし、しがみついて、飛び出た目と血の涸れた喉を締め上げる。
§8.262Panditur extemplo foribus domus atra revolsis, §8.263abstractaeque boves abiurataeque rapinae §8.264caelo ostenduntur, pedibusque informe cadaver §8.265protrahitur.
扉がもぎ取られて黒い家は即座に開かれ、奪い去られた牛たちと、否定されていた略奪品が天に示され、醜い死体が足をつかまれて引きずり出される。
Nequeunt expleri corda tuendo §8.266terribilis oculos, voltum villosaque saetis §8.267pectora semiferi atque extinctos faucibus ignis.
人々の心は、半獣の恐ろしい目、顔、剛毛で覆われた胸、そして喉で消え失せた火を眺めても、満たされることがない。
その時からこの儀式は祝われ、喜びにあふれた子孫たちはこの日を守り続けてきた。
§8.270et domus Herculei custos Pinaria sacri.
最初の創始者たるポティティウスと、ヘルクレースの聖儀の守護者たるピナリウス家が。
§8.271Hanc aram luco statuit, quae maxuma semper
彼はこの祭壇を森に建てた。
§8.272dicetur nobis et erit quae maxuma semper.
それは我々によって常に『最も偉大なもの』と呼ばれ、常に最も偉大なものであり続けるだろう。
§8.273Quare agite, o iuvenes, tantarum in munere laudum §8.274cingite fronde comas et pocula porgite dextris §8.275communemque vocate deum et date vina volentes.
それゆえ、さあ若者たちよ、これほど偉大な偉業への捧げ物として、木の葉で髪を飾り、右手に杯を差し出し、共通の神を呼び求め、喜んで葡萄酒を注ぐがよい。
§8.276Dixerat, Herculea bicolor cum populus umbra §8.277velavitque comas foliisque innexa pependit §8.278et sacer implevit dextram scyphus.
」彼が語り終えると、二色のポプラがヘルクレースの陰で彼の髪を覆い、木の葉を絡み合わせて垂れ下がり、聖なる杯が彼の右手を満たした。
Ocius omnes §8.279in mensam laeti libant divosque precantur.
人々は皆、より速やかに、喜び勇んで食卓に神酒を注ぎ、神々に祈る。
その間に、オリュンポスが傾いて宵の明星が近づき、すでに神官たちと、先頭を行くポティティウスが進んでいた。
§8.282pellibus in morem cincti, flammasque ferebant.
彼らは慣習に従って皮をまとい、松明を携えていた。
§8.283Instaurant epulas et mensae grata secundae §8.284dona ferunt cumulantque oneratis lancibus aras.
彼らは宴を新たにし、第二の食卓の喜ばしい贈り物を運び、山盛りの大皿で祭壇を積み上げる。
§8.285tum Salii ad cantus incensa altaria circum
そのとき、サリィ(神官たち)が歌に合わせて、燃え盛る祭壇の周りに現れる。
彼らのこめかみはポプラの枝で縛られており、一方は若者の合唱隊、他方は老人の合唱隊である。
qui carmine laudes §8.288Herculeas et facta ferunt: ut prima novercae
彼らは歌によってヘルクレースの賛辞と偉業を称える。
§8.289monstra manu geminosque premens eliserit angues, §8.290ut bello egregias idem disiecerit urbes, §8.291Troiamque Oechaliamque, ut duros mille labores §8.292rege sub Eurystheo fatis Iunonis iniquae §8.293pertulerit.
どのように彼が、最初の義母の怪物、すなわち二匹の蛇を手で締め付けて絞め殺したか、またどのように同じ彼が戦争で優れた都市、トロイアとオイカリアを破壊したか、また不公平なユーノーの運命のもと、エウリュステウス王に仕えて千の辛い労苦を耐え抜いたかを。
Tu nubigenas, invicte, bimembris §8.294Hylaeeumque Pholumque, manu, tu Cresia mactas §8.295prodigia et vastum Nemeae sub rupe leonem.
「不敗の者よ、あなたは雲から生まれた二つの体を持つ者たち、ヒュライオスとポロスを手にかけて殺し、あなたはクレータの怪物を、そしてネメアの岩の下の巨大な獅子を退治する。
あなたをステュクスの湖は恐れ、あなたを、血まみれの洞窟でかじりかけの骨の上に横たわる、オルクスの門番は恐れた。
いかなる恐ろしい姿もあなたを怯えさせず、テュプホエウス自身も、武器を手にしてそびえ立ちながら、あなたを恐れさせなかった。
non te rationis egentem §8.300Lernaeus turba capitum circumstetit anguis.
知恵を欠くことなく、レルネーの蛇が、頭の群れをもってあなたを取り囲んだときも。
§8.301Salve, vera Iovis proles, decus addite divis, §8.302et nos et tua dexter adi pede sacra secundo.
お救いあれ、ユピテルの真の御子よ、神々に加わった誉れよ、我々をも、あなたのこの聖なる儀式をも、好意的な足取りで訪れてください。
§8.303Talia carminibus celebrant; super omnia Caci §8.304speluncam adiciunt spirantemque ignibus ipsum.
」彼らはこのようなことを歌で祝い、とりわけカクスの洞窟と、火を吐く彼自身のことを付け加える。
§8.305Consonat omne nemus strepitu collesque resultant.
森全体がその響きに共鳴し、丘は反響する。
Ibat rex obsitus aevo §8.308et comitem Aenean iuxta natumque tenebat §8.309ingrediens varioque viam sermone levabat.
年齢に覆われた王は歩みを進め、歩きながらアエネアスと息子を伴い、傍らに連れて、様々な会話で道中を和らげていた。
§8.310miratur facilisque oculos fert omnia circum §8.311Aeneas capiturque locis et singula laetus §8.312exquiritque auditque virum monimenta priorum.
アエネアスは驚嘆し、軽やかに目をあちらこちらへと向け、その場所に魅了され、喜びながら、先人たちの記念碑の一つ一つを尋ね、また耳を傾ける。
§8.313Tum rex Euandrus, Romanae conditor arcis:
そのとき、ローマの城砦の創設者たるエウアンドロス王が言った。
§8.314Haec nemora indigenae fauni nymphaeque tenebant §8.315gensque virum truncis et duro robore nata,
「これらの森には、この土地生まれのファウヌスたちやニュンペーたちが、そして木の幹や固い樫の木から生まれた男たちの種族が住んでいた。
§8.316quis neque mos neque cultus erat, nec iungere tauros §8.317aut componere opes norant aut parcere parto,
彼らには慣習も文化もなく、雄牛をつなぐことも、富を蓄えることも、得たものを蓄えることも知らなかった。
§8.318sed rami atque asper victu venatus alebat.
むしろ、木の枝と、粗末な食物である狩猟が彼らを養っていた。
§8.319Primus ab aetherio venit Saturnus Olympo,
最初にエーテルのオリュンポスからサトゥルヌスがやって来た。
§8.320arma Iovis fugiens et regnis exsul ademptis.
彼はユピテルの武器から逃れ、王国を奪われて亡命した者であった。
§8.321Is genus indocile ac dispersum montibus altis §8.322composuit legesque dedit Latiumque vocari §8.323maluit, his quoniam latuisset tutis in oris.
彼は、教化されず高い山々に散り散りになっていた種族をまとめ、法を与え、この安全な海岸に隠れていたことから、ラティウムと呼ぶことを好んだ。
Sic placida populos in pace regebat,
このようにして彼は、穏やかな平和のうちに諸民族を支配していたのだ、