Humanitext Reader

维吉尔 · 埃涅阿斯纪 §8.244-8.325

诛灭卡库斯与萨图尔努斯的黄金时代

第 75 段,共 127 段 · 拉丁语

内容简介

叙述了阿尔克伊得斯战胜卡库斯的事迹,以及由波蒂提乌斯和皮纳里乌斯家族确立的祭仪起源。随后,国王埃万德鲁斯向埃涅阿斯讲述了萨图尔努斯确立法制并统治拉提乌姆的黄金时代历史。

§8.244infernas reseret sedes et regna recludat §8.245pallida, dis invisa, superque immane barathrum §8.246cernatur, trepident inmisso lumine manes.
敞开了阴间的居所,显露出那被神明厌恶的、苍白王国,从上方可以看到那巨大的深渊,而死者的亡魂因射入的光芒而战栗。
§8.247Ergo insperata deprensum luce repente §8.248inclusumque cavo saxo atque insueta rudentem §8.249desuper Alcides telis premit omniaque arma §8.250advocat et ramis vastisque molaribus instat.
因此,阿尔克伊得斯从上方用武器逼迫着那个在不意之光中突然被捕获、被困在空洞岩石里、正发出异样咆哮的家伙,并调用一切武器,以树枝和巨大的磨盘石紧紧相逼。
§8.251Ille autem, neque enim fuga iam super ulla pericli, §8.252faucibus ingentem fumum (mirabile dictu) §8.253evomit involvitque domum caligine caeca, §8.254prospectum eripiens oculis, glomeratque sub antro §8.255fumiferam noctem commixtis igne tenebris.
然而他(因为此时已无任何脱离危险的退路),从喉中吐出巨大的烟雾(说来惊人),用盲目的黑暗包裹了居所,夺去了眼前的视界,并在洞穴深处聚集起混杂着火与黑暗、吐着烟雾的黑夜。
§8.256Non tulit Alcides animis seque ipse per ignem §8.257praecipiti iecit saltu, qua plurimus undam §8.258fumus agit nebulaque ingens specus aestuat atra.
阿尔克伊得斯在愤怒中无法忍受,只身穿过火焰,纵身一跃,跳向那最浓重的烟雾翻滚、巨大的洞穴在黑雾中沸腾的地方。
§8.259Hic Cacum in tenebris incendia vana vomentem §8.260corripit in nodum complexus et angit inhaerens §8.261elisos oculos et siccum sanguine guttur.
在这里,他在黑暗中抓住了那吐着无用火焰的卡库斯,将其扭作一团死死抱住,紧紧贴在他身上,掐住他那凸出的眼睛和滴血不剩的喉咙。
§8.262Panditur extemplo foribus domus atra revolsis, §8.263abstractaeque boves abiurataeque rapinae §8.264caelo ostenduntur, pedibusque informe cadaver §8.265protrahitur.
刹那间,大门被彻底剥离,黑暗的巢穴被敞开,被掠走的牛群和曾被矢口否认的赃物,都暴露在天日之下,那具丑陋的尸体被揪着脚拖了出来。
Nequeunt expleri corda tuendo §8.266terribilis oculos, voltum villosaque saetis §8.267pectora semiferi atque extinctos faucibus ignis.
人们的心中无法看够那可怕的眼睛、面孔以及那半兽胸膛上蓬乱的刚毛,还有那喉中已然熄灭的火焰。
§8.268Ex illo celebratus honos, laetique minores §8.269servavere diem, primusque Potitius auctor §8.270et domus Herculei custos Pinaria sacri.
自那时起,这一尊崇便得以庆祝,欢欣的子孙后代坚守着这一节日,最先倡导的波蒂提乌斯,以及作为赫拉克勒斯祭仪守护者的皮纳里乌斯家族。
§8.271Hanc aram luco statuit, quae maxuma semper §8.272dicetur nobis et erit quae maxuma semper.
他在林中建立了这座祭坛,它将永远被我们称为“最大”,也将永远是最大的祭坛。
§8.273Quare agite, o iuvenes, tantarum in munere laudum §8.274cingite fronde comas et pocula porgite dextris §8.275communemque vocate deum et date vina volentes.
因此,来吧,青年们,为了颂扬这伟大的功绩,用绿叶束起发丝,用右手举起酒杯,呼唤我们共同的神明,心甘情愿地献上美酒。
§8.276Dixerat, Herculea bicolor cum populus umbra §8.277velavitque comas foliisque innexa pependit §8.278et sacer implevit dextram scyphus.
” 他刚说完,双色的白杨便在赫拉克勒斯的阴影中遮覆了他的头发,叶片交错缠绕垂下,圣杯填满了他的右手。
Ocius omnes §8.279in mensam laeti libant divosque precantur.
所有人更加迅速地、满心欢喜地在餐桌上洒酒祭神,并向神明祈祷。
§8.280Devexo interea propior fit Vesper Olympo, §8.281iamque sacerdotes primusque Potitius ibant, §8.282pellibus in morem cincti, flammasque ferebant.
与此同时,随着天空倾斜,暮星临近,祭司们和首领波蒂提乌斯已经出发,他们依循惯例裹着兽皮,手持火把。
§8.283Instaurant epulas et mensae grata secundae §8.284dona ferunt cumulantque oneratis lancibus aras.
他们重设筵席,端上第二道餐桌的喜人礼物,用满载的盘碟堆满祭坛。
§8.285tum Salii ad cantus incensa altaria circum §8.286populeis adsunt evincti tempora ramis, §8.287hic iuvenum chorus, ille senum; qui carmine laudes §8.288Herculeas et facta ferunt: ut prima novercae §8.289monstra manu geminosque premens eliserit angues, §8.290ut bello egregias idem disiecerit urbes, §8.291Troiamque Oechaliamque, ut duros mille labores §8.292rege sub Eurystheo fatis Iunonis iniquae §8.293pertulerit.
随后,萨利神官们伴着歌声,在燃烧的祭坛周围出现,他们的太阳穴上束着白杨的树枝,这边是青年合唱队,那边是老年合唱队;他们用歌声宣扬赫拉克勒斯的颂歌与事迹:他如何最先用双手捏碎了继母的怪物,扼死了双蛇;同样的,他如何在战争中摧毁了杰出的城市,包括特洛伊和欧卡利亚;他如何在欧律斯透斯国王手下,因不公的朱诺的命运,历经了千般艰险的劳役。
Tu nubigenas, invicte, bimembris §8.294Hylaeeumque Pholumque, manu, tu Cresia mactas §8.295prodigia et vastum Nemeae sub rupe leonem.
“不可战胜者啊,你亲手宰杀了云中而生、身兼双躯的许莱乌斯和福洛斯;你击杀了克里特岛的怪物,以及涅墨亚岩石下的巨狮。
§8.296Te Stygii tremuere lacus, te ianitor Orci §8.297ossa super recubans antro semesa cruento; §8.298nec te ullae facies, non terruit ipse Typhoeus, §8.299arduus arma tenens; non te rationis egentem §8.300Lernaeus turba capitum circumstetit anguis.
在你面前,冥河之湖战栗;在你面前,冥府的看门狗在血腥的洞穴里趴在啃剩的骨头上战栗;没有任何可怖的嘴脸吓倒你,即使是提丰本人,高举武器矗立,也无法令你退缩;当拥有无数蛇头的勒拿九头蛇将你包围时,你也未曾丧失心智。
§8.301Salve, vera Iovis proles, decus addite divis, §8.302et nos et tua dexter adi pede sacra secundo.
致敬,朱诺(朱庇特)的真子,增添了诸神荣耀者,请带着吉兆的脚步,降临到我们和你的祭仪中。
§8.303Talia carminibus celebrant; super omnia Caci §8.304speluncam adiciunt spirantemque ignibus ipsum.
” 他们用这些歌声赞美着;在一切之上,他们还加上了卡库斯的洞穴,以及那喷吐着火焰的怪物本身。
§8.305Consonat omne nemus strepitu collesque resultant.
整片林木在喧嚣中鸣响,山丘回荡着回音。
§8.306Exim se cuncti divinis rebus ad urbem §8.307perfectis referunt.
随后,神圣的仪式完毕,众人一同返回城里。
Ibat rex obsitus aevo §8.308et comitem Aenean iuxta natumque tenebat §8.309ingrediens varioque viam sermone levabat.
饱经岁月的国王走在前面,让埃涅阿斯和他的儿子作为同伴紧随其侧,在行进中以多样的谈话减轻路途的劳顿。
§8.310miratur facilisque oculos fert omnia circum §8.311Aeneas capiturque locis et singula laetus §8.312exquiritque auditque virum monimenta priorum.
埃涅阿斯惊叹不已,轻松地将目光投向四周的一切,他被这些地方所吸引,欢欣地打听着、倾听着前人留下的每一处遗迹。
§8.313Tum rex Euandrus, Romanae conditor arcis: §8.314Haec nemora indigenae fauni nymphaeque tenebant §8.315gensque virum truncis et duro robore nata, §8.316quis neque mos neque cultus erat, nec iungere tauros §8.317aut componere opes norant aut parcere parto, §8.318sed rami atque asper victu venatus alebat.
这时,罗马城堡的创建者埃万德鲁斯国王说道: “这些林木曾由土生的法乌努斯和宁芙们占据,还有那诞生于树干和坚硬橡木的凡人种族,他们既无社会习俗也无开化文化,不懂得套驾雄牛,不懂得积聚财富,也不懂得节制所得,而是树枝和粗野的狩猎食物养活了他们。
§8.319Primus ab aetherio venit Saturnus Olympo, §8.320arma Iovis fugiens et regnis exsul ademptis.
最先,萨图尔努斯自苍穹的奥林匹斯降临,他逃避着朱庇特的武器,因失去王权而被流放。
§8.321Is genus indocile ac dispersum montibus altis §8.322composuit legesque dedit Latiumque vocari §8.323maluit, his quoniam latuisset tutis in oris.
他将这散落于高山之上的顽冥部族凝聚起来,授予他们法律,并宁愿称此地为拉提乌姆,因为他曾在这些安全的海岸藏匿。
§8.324Aurea quae perhibent illo sub rege fuere §8.325saecula. Sic placida populos in pace regebat,
人们所传颂的黄金时代,便是在这位国王的统治下;他就这样在宁静的和平中统治着他的子民,

词汇与语法注释

  1. §8.244reseret — 由第243行中的接续词短语“non secus ac si”(宛如、仿佛)引导的现在时虚拟语气,表示假设(虚拟)情景。这一连串动词(reseret, recludat, cernatur, trepident)生动地描绘了想象中的画面。
  2. §8.265tuendo — 动名词夺格。与被动不定式“expleri”连用,意为“通过注视(而满足)”。“tuendo”保留了及物动词的性质,直接支配其后的宾格名词短语(oculos, voltum, pectora, ignis)。
  3. §8.286tempora — 关系宾格(又称“希腊式宾格”)。伴随被动分词“evincti”(被系住、被束绑),具体限定该动作所涉及的身体部位(太阳穴/颞部)。
  4. §8.299rationis — 属格,受分词“egentem”(缺乏、需要)支配。在此处“rationis egentem”字面意为“缺乏理性”,引申为“惊慌失措”;双重否定“non te rationis egentem”则表示“你并未丧失理智/依然冷静沉着”。

引用这一段

维吉尔, 埃涅阿斯纪 §8.244-8.325. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/zh/text/urn:cts:latinLit:phi0690.phi003.humanitext-lat2:8.244-8.325

请注明译文为AI草稿以及访问日期。

译文、注释与简介为AI生成的草稿,并根据读者反馈持续修订。