§4.1Quibus cognitis rex tantum auctoritate eius motus est, ut et Tissaphernem hostem iudicarit et Lacedaemonios bello persequi iusserit et ei permiserit quem vellet eligere ad dispensandam pecuniam.
これらのことが知られると、王は彼の権威に大いに動かされ、ティッサフェルネスを敵と判定し、スパルタ人に対して戦争を遂行することを命じ、さらに資金を分配するために望む者を誰でも選ぶことを彼に許可した。
id arbitrium Conon negavit sui esse consilii, sed ipsius, qui optime suos nosse deberet, sed se suadere Pharnabazo id negotii daret.
コノンは、その決定は自分自身の判断に属することではなく、臣下たちを最もよく知っているはずの王自身の判断に属することであると言ったが、自分としては、ファルナバゾスにその任務を与えることを勧めると言った。
§4.2hinc magnis muneribus donatus ad mare est missus, ut Cypriis et Phoenicibus ceterisque maritimis civitatibus naves longas imperaret classemque, qua proxima aestate mare tueri posset, compararet, dato adiutore Pharnabazo, sicut ipse voluerat.
その後、彼は多くの贈り物を授けられて海辺へと送られた。 それは、彼自身が望んだ通りにファルナバゾスが補佐役として与えられた上で、キュプロス人、フェニキア人、およびその他の沿岸都市から軍船を徴発し、来たる夏に海を護ることができるような艦隊を準備するためであった。
§4.3id ut Lacedaemoniis est nuntiatum, non sine cura rem administrant, quod maius bellum imminere arbitrabantur, quam si cum barbaro solum contenderent.
このことがスパルタ人に報じられると、彼らは大いに憂慮して事態に対処した。 なぜなら、単に異民族だけと戦う場合よりも、より大きな戦争が差し迫っていると判断したからである。
nam ducem fortem et prudentem regiis opibus praefuturum ac secum dimicaturum videbant, quem neque consilio neque copiis superare possent.
というのも、知略においても兵力においても自分たちが打ち勝つことのできない、勇敢で思慮深い指揮官が王の資金を率いて自分たちと戦うことになるのを見て取ったからである。
hac mente magnam contrahunt classem:
このような考えから、彼らは大艦隊を招集した。
§4.4proficiscuntur Pisandro duce.
彼らはピサンドロスを指揮官として出発した。
hos Conon apud Cnidum adortus magno proelio fugat, multas naves capit, complures deprimit.
コノンはクニドス付近で彼らを襲撃し、大戦において敗走させ、多くの船を捕獲し、数多くを撃沈した。
qua victoria non solum Athenae, sed cuncta Graecia, quae sub Lacedaemoniorum fuerat imperio, liberata est.
この勝利によって、アテナイだけでなく、スパルタ人の支配下にあったギリシア全土が解放された。
Conon cum parte navium in patriam venit, muros dirutos a Lysandro utrosque, et Piraei et Athenarum, reficiendos curat pecuniaeque quinquaginta talenta, quae a Pharnabazo acceperat, civibus suis donat.
コノンは艦隊の一部を率いて祖国に戻り、リュサンドロスによって破壊されたピレウスとアテナイの両方の城壁を再建させ、ファルナバゾスから受け取っていた五十タラントンの資金を市民たちに贈った。