§7.2.5redeo ad rem.
本題に戻ろう。
quo modo exspectabam epistulam quam Philoxeno dedisses! scripseras enim in ea esse de sermone Pompei Neapolitano.
私はフィロクセノスに君が託した手紙をどれほど待ち望んでいたことか! というのも、君はその手紙の中にポンペイウスのネアポリスでの談話のことが書かれていると書いていたからだ。
eam mihi Patron Brundisi reddidit;
それを、パトロンがブルンディシウムで私に届けてくれた。
Corcyrae, ut opinor, acceperat.
思うに、彼はコルキュラでそれを受け取っていたのだ。
nihil potuit esse iucundius.
これ以上嬉しいことはあり得なかった。
erat enim de re publica, de opinione quam is vir haberet integritatis meae, de benevolentia quam ostendit eo sermone quem habuit de triumpho.
なぜなら、そこには国家のこと、その人物が私の誠実さについて抱いている意見、および彼が凱旋式に関して行ったあの談話の中で示した好意について書かれていたからだ。
sed tamen hoc iucundissimum quod intellexi te ad eum venisse ut eius animum erga me perspiceres.
しかしながら、最も嬉しかったのは、君が私に対する彼の真意を確かめるために、彼のもとへ赴いてくれたと知ったことだ。
hoc mihi, inquam, accidit iucundissimum.
私にとって、まさにこれこそが、繰り返すが、最も嬉しく感じられたことなのだ。
§7.2.6de triumpho autem nulla me cupiditas umquam tenuit ante Bibuli impudentissimas litteras quas amplissime supplicatio consecuta est.
しかし、凱旋式に対するいかなる欲望も、ビブルスの極めて恥知らずな報告書(それに続いて非常に盛大な感謝祭が可決されたのだが)より前には、私を捉えることは決してなかった。
a quo si ea gesta essent quae scripsit, gauderem et honori faverem;
もし彼によって、彼が書いた通りのことが成し遂げられていたのであれば、私は喜び、その栄誉を支持したであろう。
nunc illum qui pedem porta quoad hostis cis Euphratem fuit non extulerit honore augeri, me in cuius exercitu spem illius exercitus habuit idem non adsequi dedecus est nostrum, nostrum, inquam, te coniungens.
しかし実際には、敵がユーフラテス川のこちら側にいる間、門から一歩も足を踏み出さなかったあのような男が栄誉を加えられ、他方、その同じ人間が私の軍隊の中に自分の軍隊の希望を置いていたこの私が、それ(栄誉)を達成できないというのは、私たちの、繰り返すが、君をも含めた私たちの不名誉である。
itaque omnia experiar et, ut spero, adsequar.
それゆえ、私はあらゆる手を尽くし、そして望むらくは達成するだろう。
quod si tu valeres, iam mihi quaedam explorata essent;
もし君が健康であったなら、今頃いくつかのことはすでに私にとって確実なものとなっていただろうに。
sed, ut spero, valebis.
しかし、望むらくは、君は元気になるだろう。
§7.2.7de raudusculo Numeriano multum te amo.
ヌメリアヌスの小額の債務について、君に大いに感謝している。
Hortensius quid egerit aveo scire, Cato quid agat;
ホルテンシウスが何をしたか、カトが何をしているかを知りたくてたまらない。
qui quidem in me turpiter fuit malevolus.
彼は実に、私に対して恥知らずにも悪意に満ちていた。
dedit integritatis, iustitiae, clementiae, fidei mihi testimonium quod non quaerebam; quod postulabam id negavit.
彼は私に対して、私が求めてもいなかった誠実さ、正義、慈悲、信義の証言を与え、私が要求していたもの(凱旋式の支持)を拒否したのだ。
itaque Caesar iis litteris quibus mihi gratulatur et omnia pollicetur quo modo exsultat Catonis in me ingratissimi iniuria! at hic idem Bibulo dierum xx.
それゆえ、カエサルは私に祝いを述べ、すべてのことを約束してくれているあの手紙の中で、極めて恩知らずなカトの私に対する不当な仕打ちをどれほど勝ち誇って喜んでいることか! しかし、この同じ男(カト)がビブルスには二十日間の感謝祭を可決したのだ。
ignosce mihi;
私を許してくれ。
non possum haec ferre nec feram.
私はこれらのことに耐えることができないし、耐えるつもりもない。
§7.2.8cupio ad omnis tuas epistulas, sed nihil necesse est;
君のすべての手紙に返事を書きたいと思うが、その必要は全くない。
iam enim te videbo.
というのも、すぐにも君に会うからだ。
illud tamen de Chrysippo— nam de altero illo minus sum admiratus, operario homine;
しかし、あのクリュシッポスの件だが――というのも、もう一人のあの男、労働者については、私はさほど驚かなかった。
sed tamen ne illo quidem quicquam improbius.
だがそれでも、あの男以上に不届きな者はいないが。
Chrysippum vero quem ego propter litterularum nescio quid libenter vidi, in honore habui discedere a puero insciente me! mitto alia quae audio multa, mitto furta;
だが、私がちょっとした文学の素養があるというので喜んで会い、重んじていたクリュシッポスが、私の知らないうちに少年(私の息子)から去ってしまうとは! 私が耳にしている他の多くのことには言及しないでおこう、盗みについても言及しない。
fugam non fero qua mihi nihil visum est sceleratius.
だが、逃亡だけは我慢がならない。 これ以上に邪悪に思えることは私にはなかった。
itaque usurpavi vetus illud Drusi, ut ferunt, praetoris in eo qui eadem liber non iuraret, me istos liberos non addixisse, praesertim cum adesset nemo a quo recte vindicarentur.
それゆえ私は、人々が語るところによれば、かつて法務官ドルススが、自由の身になっても同じ義務を果たすと誓わなかった者に対して用いたというあの古い言葉を援用した。 すなわち、私はあのような者たちを自由人(ないし子供)として宣告したのではない、と。 とりわけ、彼らが正当に主張されるべき者が誰もその場にいなかったのだから。
id tu, ut videbitur, ita accipies;
君は、自分が適当と思うようにこれを受け止めてくれ。
ego tibi adsentiar.
私は君に同意しよう。
uni tuae disertissimae epistulae non rescripsi in qua est de periculis rei publicae.
君の、国家の危機について書かれていた非常に雄弁な一通の手紙にだけは、私は返事を書かなかった。
quid rescriberem? valde eram perturbatus.
何と返事すべきだったろうか。 私はひどく動揺していたのだ。
sed ut nihil magno opere metuam Parthi faciunt qui repente Bibulum semivivum reliquerunt.
だが、私が何も大して恐れないようにしてくれているのはパルティア人たちであり、彼らは突然ビブルスを半死半生のままにして去って行ったのだ。