§4.18.1* * * †nunc ut opinionem habeas rerum†, ferendum est.
* * * †今、君が物事の真相を把握できるように†、耐え忍ばねばならない。
quaeris ego me ut gesserim.
君は私がどのように振る舞ったかを尋ねているね。
constanter et libere.
毅然として、かつ自由にだ。
"quid? ille"
inquies
"ut ferebat?"
humaniter meaeque dignitatis quoad mihi satis factum esset habendam sibi rationem putabat.
"何だって? あの男は" 君は言うだろう "それをどう受け止めていたかね? "穏やかにだ。 そして、私に十分な満足が与えられる限りにおいて、私の尊厳を彼自身考慮に入れるべきだと考えていた。
quo modo ergo absolutus? omnino †πορπαπυμνα†.
では、彼はどのようにして無罪になったのか? 全くもって †πορπαπυμνα†。
accusatorum incredibilis infantia, id est L. Lentuli L. f. , quem fremunt omnes praevaricatum, deinde Pompei mira contentio, iudicum sordes.
告発者たちの信じがたいほどの無能さ、すなわちルキウス・レントゥルスの息子ルキウスのそれ(彼は八百長裁判を行ったと誰もが憤慨している)、次いでポンペイウスの驚くべき熱心な運動、陪審員たちの汚職。
ac tamen xxxii condemnarunt xxxviii absolverunt.
それでもなお、32人が有罪とし、38人が無罪とした。
iudicia reliqua impendent.
残りの裁判が差し迫っている。
§4.18.2nondum est plane expeditus.
彼はまだ完全に難を免れたわけではない。
dices
"tu ergo haec quo modo fers?"
belle me hercule et in eo me valde amo.
君は言うだろう "では、君はこれらのことをどのように耐えているのか? "実に見事にだ、誓って。 そしてそのことで私は自分自身を大いに褒めてやりたい。
amisimus, mi Pomponi, omnem non modo sucum ac sanguinem sed etiam colorem et speciem pristinam civitatis.
わがポンポニウスよ、私たちは国家の、単に活力や血気だけでなく、かつての色彩や外観さえもすべて失ってしまった。
nulla est res publica quae delectet, in qua acquiescam.
私を喜ばせ、私が安らげるような国家はもはや存在しない。
"idne igitur"
inquies
"facile fers?"
id ipsum;
"では、それを君は" 君は言うだろう "平気で耐えているのか? "まさにその通りだ。
recordor enim quam bella paulisper nobis gubernantibus civitas fuerit, quae mihi gratia relata sit.
というのも、私たちが舵を取っていた短い間、国家がいかに美しかったか、そして私にどのような感謝が返されたかを私は覚えているからだ。
nullus dolor me angit unum omnia posse;
一人の人間がすべてを支配できるという苦痛は、私を苦しめはしない。
dirumpuntur ii qui me aliquid posse doluerunt.
私が少しでも力を持つことを苦々しく思っていた者たちは、今や妬みで破裂している。
multa mihi dant solacia, nec tamen ego de meo statu demigro, quaeque vita maxime est ad naturam ad eam me refero, ad litteras et studia nostra.
多くのことが私に慰めを与えてくれるが、それでも私は自分の地位から退くことはなく、最も自然にかなった生き方、すなわち私たちの文学と学問に身を戻している。
dicendi laborem delectatione oratoria consolor;
弁論の労苦を、私は弁論術の愉しみによって慰めている。
domus me et rura nostra delectant;
我が家と私たちの田荘は私を喜ばせている。
non recordor unde ceciderim sed unde surrexerim.
私は自分がどこから落ちたかではなく、どこから立ち上がったかを思い出すのだ。
fratrem mecum et te si habebo, per me isti pedibus trahantur;
弟が私と共にあり、君がいてくれるなら、私の知ったことか、あの連中など足蹴にされて引きずり回されればよい。
vobis ἐμφιλοσοφῆσαι possum.
君たちと共に哲学に没頭すること(ἐμφιλοσοφῆσαι)ができる。
locus ille animi nostri stomachus ubi habitabat olim concalluit;
かつて憤慨が住まっていた、我が心のあの場所は感覚を失って固くなった。
privata modo et domestica nos delectant.
今は私的なことや家庭内のことだけが私たちを喜ばせている。
miram securitatem videbis;
君は驚くべき平穏を目にするだろう。
cuius plurimae me hercule partes sunt in tuo reditu;
その最大の要因は、誓って言うが、君の帰還にある。
nemo enim in terris est mihi tam consentientibus sensibus.
地上で、これほど私と気持ちの通じ合う人間はいないのだから。
§4.18.3sed accipe alia.
しかし、ほかのことも聞いてくれ。
res fluit ad interregnum, et est non nullus odor dictaturae, sermo quidem multus;
事態はインテルレグヌム(空位期間)へと流れており、独裁官の気配が少なからず漂っており、確かに多くの噂話がある。
qui etiam Gabinium apud timidos iudices adiuvit.
その噂は、臆病な陪審員たちの前でガビニウスを助けさえした。
candidati consulares omnes rei ambitus.
執政官候補者は全員、選挙買収で起訴されている。
accedit etiam Gabinius;
さらにガビニウスも加わった。
quem P. Sulla non dubitans quin foris esset postularat contra dicente et nihil obtinente Torquato.
プブリウス・スッラは、彼が有罪となって国外退去になることを疑わず、トルクァトゥスが反対し何の結果も得られない中で、彼を告発していたのだ。
sed omnes absolventur nec posthac quisquam damnabitur nisi qui hominem occiderit.
しかし、全員が無罪になるだろうし、今後は人を殺した者以外は誰も有罪判決を受けないだろう。
hoc tamen agitur severius, itaque iudicia calent.
だが、殺人罪だけはより厳格に扱われており、そのため裁判は熱を帯びている。
M. Fulvius Nobilior condemnatus est;
マルクス・フルウィウス・ノビリオルは有罪判決を受けた。
multi alii urbani ne respondent quidem.
他の多くの都会の連中は、召喚に応じることすらしない。
§4.18.4quid aliud novi? etiam.
ほかに何か新しいことは? そうそう。
absoluto Gabinio stomachantes alii iudices hora post Antiochum Gabinium nescio quem e Sopolidis pictoribus libertum, accensum Gabini, lege Papia condemnarunt.
ガビニウスが無罪になったことに腹を立てた他の陪審員たちが、その1時間後、ソポリスという画家の解放奴隷で、ガビニウスの随員であったアンティオクス・ガビニウスとかいう者を、パピア法によって有罪にした。
itaque dixit statim †resp. lege maiestatis ουσοιμρισαμαφιηι†.
そのため、彼は直ちに †resp. lege maiestatis ουσοιμρισαμαφιηι† と言った。
Pomptinus vult a. d. iiii Non. Novembr. triumphare.
ポンプティヌスは11月2日に凱旋式を行いたがっている。
huic obviam Cato et Servilius praetores ad portam et Q. Mucius tribunus.
これに対して、カトとセルウィリウスの両法務官が市門で、また護民官クィントゥス・ムキウスが立ちはだかっている。
negant enim latum de imperio, et est latum hercule insulse.
というのも、彼らは命令権に関する法案が通過していないと主張しており、実際、実におろかにも法案が提出されたのだ。
sed erit cum Pomptino Appius consul.
しかし、執政官アッピウスはポンプティヌスに同調するだろう。
Cato tamen adfirmat se vivo illum non triumphaturum.
それでもカトは、自分が生きている限り彼に凱旋式は行わせないと断言している。
id ego puto ut multa eiusdem ad nihilum recasurum.
私は、あの男の多くの発言と同じく、これも結局は無に帰すと思っている。
Appius sine lege suo sumptu in Ciliciam cogitat.
アッピウスは法案なしに、自費でキリキアへ行くことを考えている。
§4.18.5a Quinto fratre et a Caesare accepi a. d. viiii Kal. Nov. xvii litteras datas a litoribus Britanniae proximis a. d. vi Kal. Octobr.
弟のクィントゥスとカエサルから、10月24日に、ブリタニアに最も近い海岸から9月26日に発送された、17通(あるいは17日目の)書簡を受け取った。
confecta Britannia, obsidibus acceptis, nulla praeda, imperata tamen pecunia exercitum ex Britannia reportabant.
ブリタニアが平定され、人質を受け取り、戦利品は皆無であったが、貢納金を課して、彼らはブリタニアから軍隊を引き揚げさせつつあった。
Q. Pilius erat iam ad Caesarem profectus.
クィントゥス・ピリウスはすでにカエサルのもとへ出発していた。
tu, si aut amor in te est nostri ac tuorum aut ulla veritas aut etiam si sapis ac frui tuis commodis cogitas, adventare et prope adesse iam debes.
君よ、もし君の中に私たちや君の身内に対する愛があるか、あるいは何らかの誠実さがあるか、はたまた君に分別があり、自分の便益を享受しようと考えているなら、もう到着しているか、間近に迫っていなければならない。
non me hercule aequo animo te careo;
私は、誓って言うが、君がいないことを平穏な心ではいられない。
te autem quid mirum, qui Dionysium tanto opere desiderem? quem quidem abs te cum dies venerit et ego et Cicero meus flagitabit.
君がいないのを寂しがるのも不思議ではない、あのディオニュシウスをさえこれほど切望している私なのだから。 そのディオニュシウスについては、時が来れば、私と私の息子キケロが君に強く要求するだろう。
abs te proximas litteras habebam Epheso a. d. v Idus Sextil. datas.
君からの直近の手紙は、エペソスから8月9日に発送されたものだった。