§1.16.5multo haec inquam nostra res maior.
「これこそ、我が国の出来事として、はるかに大きなことです」と私は言います。
itaque iudicum vocibus, cum ego sic ab iis ut salus patriae defenderer, fractus reus et una patroni omnes conciderunt;
したがって、私が祖国の救済そのものであるかのように彼らによって擁護されたという裁判員たちの叫び声によって、被告は打ち砕かれ、弁護人たちも皆一斉に気落ちしました。
ad me autem eadem frequentia postridie convenit quacum abiens consulatu sum domum reductus.
一方、私の元には、翌日、私が執政官を退任して家へ送り届けられた時と同じほどの群衆が集まりました。
clamare praeclari Ariopagitae se non esse venturos nisi praesidio constituto.
あの輝かしい「アレオパゴス会員」たちは、護衛が配置されなければ裁判には来ないと叫びました。
refertur ad consilium.
この件が評議会に付されました。
una sola sententia praesidium non desideravit.
ただ一つの意見だけが護衛を必要としませんでした。
defertur res ad senatum.
事態は元老院に持ち込まれました。
gravissime ornatissimeque decernitur;
極めて厳粛かつ栄誉ある決議がなされました。
laudantur iudices; datur negotium magistratibus.
裁判員たちは称賛され、政務官たちに任務が与えられました。
responsurum hominem nemo arbitrabatur.
あの男が答弁する(あるいは裁判に出廷する)と考える者は誰もいませんでした。
"
ἔσπετε νῦν μοι, Μοῦσαι
ὅππωσ δὴ πρῶτον πῦρ ἔμπεσε.
「ミューズたちよ、今や私に語れ、いかにして最初の火が降りかかったかを。
"
nosti Calvum ex Nanneianis illum, illum laudatorem meum, de cuius oratione erga me honorifica ad te scripseram.
」あなたは、ナンネイウスの競売で儲けたあのカルヴス、私に対する彼の名誉ある演説について以前あなたに書いたことがあった、あの私の賛美者を知っているでしょう。
biduo per unum servum et eum ex ludo gladiatorio confecit totum negotium;
彼は二日の間に、たった一人の、それも剣闘士養成所出身の奴隷を通じて、取引のすべてを完了しました。
arcessivit ad se, promisit, intercessit, dedit.
彼は裁判員たちを自分の元へ呼び寄せ、約束し、保証し、金を支払いました。
iam vero (o di boni, rem perditam!) etiam noctes certarum mulierum atque adulescentulorum nobilium introductiones non nullis iudicibus pro mercedis cumulo fuerunt.
さらに今や(おお、善良なる神々よ、破滅した事態よ! )、特定の女たちとの夜や、貴族の若者たちの引き合わせまでもが、一部の裁判員たちにとって報酬の上乗せとなったのです。
ita summo discessu bonorum, pleno foro servorum xxv iudices ita fortes tamen fuerunt ut summo proposito periculo vel perire maluerint quam perdere omnia.
このように、善き人々が完全に立ち去り、広場が奴隷で満ちている中で、25人の裁判員は、極限の危険が提示されていたにもかかわらず、すべてを破滅させるよりはむしろ死ぬことを選ぶほどに勇敢でした。
XXXI fuerunt quos fames magis quam fama commoverit.
31人は、評判よりも飢え(金銭への渇望)によって動かされた者たちでした。
quorum Catulus cum vidisset quendam,
"quid vos"
inquit
"praesidium a nobis postulabatis? an ne nummi vobis eriperentur timebatis?"
そのうちの一人をカトゥルスが見かけたとき、彼は言いました。 「なぜお前たちは我々に護衛を求めていたのか? まさか、その金が奪い取られるのを恐れていたのか? 」と。
§1.16.6habes, ut brevissime potui, genus iudici et causam absolutionis.
あなたは、私ができる限り手短に述べた、裁判のあり様と無罪判決の理由を手に入れました。
quaeris deinceps qui nunc sit status rerum et qui meus.
次に、現在の状況がどうであるか、そして私の状況がどうであるかをあなたは尋ねています。
rei publicae statum illum, quem tu meo consilio, ego divino confirmatum putabam, qui bonorum omnium coniunctione et auctoritate consulatus mei fixus et fundatus videbatur, nisi quis nos deus respexerit, elapsum scito esse de manibus uno hoc iudicio, si iudicium est triginta homines populi Romani levissimos ac nequissimos nummulis acceptis ius ac fas omne delere et, quod omnes non modo homines verum etiam pecudes factum esse sciant, id Thalnam et Plautum et Spongiam et ceteras huius modi quisquilias statuere numquam esse factum.
国家のあの状態、――あなたが私の計画によって、私が神の恩寵によって確立されたと考えていたものであり、すべての善き人々の連帯と私の執政官職の権威によってしっかりと固定され基礎づけられていると思われたあの状態が、――もし何らかの神が我々を顧みてくださらない限り、このただ一つの裁判によって手から滑り落ちてしまったのだと知るがよい。 もしこれが裁判であるとするならば、すなわち、ローマ市民のうち最も軽薄で不埒な30人の男たちが、わずかな金銭を受け取ってすべての実定法と神法を抹殺し、人間だけでなく家畜でさえも行われたと知っていることを、タルナやプラウトゥスやスポンギアやその他同類のゴミ屑どもが「決して行われなかった」と決定することが(裁判であるとするならば、の話ですが)。
§1.16.7sed tamen ut te de re publica consoler, non ita, ut sperarunt mali tanto imposito rei publicae vulnere, alacris exsultat improbitas in victoria.
しかしながら、国家のことであなたを慰めるなら、国家にこれほど大きな傷が負わされたにもかかわらず、悪人たちが望んだようには、不道徳さはその勝利において陽気に歓喜してはいません。
nam plane ita putaverunt, cum religio, cum pudicitia, cum iudiciorum fides, cum senatus auctoritas concidisset, fore ut aperte victrix nequitia ac libido poenas ab optimo quoque peteret sui doloris quem improbissimo cuique inusserat severitas consulatus mei.
というのも、宗教、純潔、裁判への信頼、元老院の権威が崩壊したときには、あからさまな勝者となった不埒さと放縦さが、私の執政官職の厳格さがすべての最も邪悪な者たちに焼き付けたあの苦痛の復讐を、すべての最善の人々から取り立てるだろう、と彼らは明らかに考えていたからです。
§1.16.8idem ego ille (non enim mihi videor insolenter gloriari cum de me apud te loquor, in ea praesertim epistula quam nolo aliis legi) idem inquam ego recreavi adflictos animos bonorum unum quemque confirmans, excitans;
(あなたに対して自分について語る際、とりわけ他人に読まれたくないこの手紙においては、私は不遜に自慢しているとは思わないので言うのですが)あの私自身が、まさにあの私が、一人一人を元気づけ奮い立たせることで、打ちひしがれた善き人々の心を回復させました。
insectandis vero exagitandisque nummariis iudicibus omnem omnibus studiosis ac fautoribus illius victoriae παρρησίαν eripui, Pisonem consulem nulla in re consistere umquam sum passus, desponsam homini iam Syriam ademi, senatum ad pristinam suam severitatem revocavi atque abiectum excitavi, Clodium praesentem fregi in senatu cum oratione perpetua plenissima gravitatis tum altercatione huius modi;
さらに、買収された裁判員たちを追及し激しく糾弾することで、あの勝利を熱望し支持した者たち全員から、すべての「言論の自由(παρρησία)」を奪い取りました。 執政官ピソをいかなる件においても一歩も立たせないようにし、あの男にすでに約束されていたシリア属州を剥奪し、元老院をかつての厳格さへと呼び戻して、意気消沈していた彼らを奮い立たせました。 そして、元老院にいたクロディウスを、重厚さに満ちた一連の演説によっても、また次のような激しい口論によっても打ち砕きました。
ex qua licet pauca degustes;
この口論から、少しばかり味わってみるとよいでしょう。
nam cetera non possunt habere eandem neque vim neque venustatem remoto illo studio contentionis quem ἀγῶνα vos appellatis.
というのも、あなた方が「戦い(ἀγῶνα)」と呼ぶ、あの対抗意識の熱意が除かれてしまえば、他の部分は同じ力も美しさも持ち得ないからです。
§1.16.9nam ut Idibus Maiis in senatum convenimus, rogatus ego sententiam multa dixi de summa re publica, atque ille locus inductus a me est divinitus, ne una plaga accepta patres conscripti conciderent, ne deficerent;
というのも、5月15日に我々が元老院に集まったとき、意見を求められた私は、国家の最高事について多くを語り、また、国父たちが一つの打撃を受けたからといって崩れ落ちたり、気落ちしたりすることがないように、あの論題を神がかりに導入したからです。
vulnus esse eius modi quod mihi nec dissimulandum nec pertimescendum videretur, ne aut ignorando stultissimi aut metuendo ignavissimi iudicaremur; bis absolutum esse Lentulum, bis Catilinam, hunc tertium iam esse a iudicibus in rem publicam immissum.
その傷は、私にとって無視することも恐れることもすべきではないと思われる種類のものであり、それは我々が気づかないことで極めて愚かであると、あるいは恐れることで極めて卑怯であると判定されないためであること、また、レントゥルスは二度無罪とされ、カティリナも二度無罪とされ、この三番目の男が今や裁判員たちによって国家に放たれたのだということを私は述べました。
"erras, Clodi;
「クロディウスよ、お前は間違っている。
non te iudices urbi sed carceri reservarunt, neque te retinere in civitate sed exsilio privare voluerunt.
裁判員たちはお前を都市のためにではなく、牢獄のために残したのだ。 また、お前を市中にとどめ置くためではなく、追放から(の保護を)奪うことを望んだのだ。
quam ob rem, patres conscripti, erigite animos, retinete vestram dignitatem.
それゆえ、国父たちよ、心を奮い立たせ、あなた方の尊厳を保ちなさい。
manet illa in re publica bonorum consensio;
国家におけるあの善き人々の同意はとどまっています。
dolor accessit bonis viris, virtus non est imminuta;
善き人々に苦痛は加わりましたが、徳は減じられていません。
nihil est damni factum novi sed quod erat inventum est.
新たな損害は生じておらず、ただ存在していたものが露呈しただけです。
in unius hominis perditi iudicio plures similes reperti sunt. "
一人の不埒な男の裁判において、多くの同類が見出されたのです。 」