§8.8.1etsi de re p.
国政に関してあなたに書くべきことがあるとはいえ、あなたがこれ以上に喜ぶだろうと私が思うようなものは他にはありません。
quae tibi scribam habeo, tamen nihil quod magis gavisurum te putem habeo quam hoc: scito C. Sempronium Rufum, mel ac delicias tuas, calumniam maximo plausu tulisse.
すなわち、あなたの寵児でありお気に入りであるガイウス・センプロニウス・ルフスが、万雷の拍手の中で誣告罪の有罪判決を受けたことを知るがよい。
qua quaeris in causa.
あなたは、それがどの訴訟においてなのかと尋ねるだろう。
M. Tuccium, accusatorem silum, post ludos Romanos reum lege Plotia de vi fecit hoc consilio, quod videbat, si extraordinarius reus nemo accessisset, sibi hoc anno causam esse dicendam.
彼はローマ大祭の後に、自分を告訴したマルクス・トゥッキウスを、次のような意図のもとにプロティウス暴力法に基づいて告発した。 すなわち、もし臨時の被告が誰も現れなければ、自分が今年中に弁明(裁判での防御)をしなければならなくなると見て取ったからである。
Dubium porro illi non erat quid futurum esset.
さらに、彼にとって将来どうなるかは疑いようがなかった。
nemini hoc deferre munusculum maluit quam suo accusatori;
彼はこのささやかな贈り物を、自身の告訴人以外の誰にも与えることを好まなかった。
itaque sine ullo subscriptore descendit et Tuccium reum fecit.
それゆえ、共同告訴人も伴わずにフォルムへ下り、トゥッキウスを告訴したのである。
at ego, simul atque audivi, invocatus ad subsellia rei occurro;
しかし私は、それを聞くやいなや、招かれざる身でありながら被告のベンチに駆けつけた。
surgo neque verbum de re facio;
私は立ち上がったが、事件そのものについては一言も話さなかった。
totum Sempronium usque eo perago ut Vestorium quoque interponam et illam fabulam narrem, quem ad modum tibi pro beneficio dederit, †si quod iniuriis suis esset, ut Vestorius teneret.
私はセンプロニウスの全体をそこまで徹底的に糾弾し、ウェストリウスをも介入させ、あの逸話を語った。 すなわち、彼があなたに対して、あたかもそれが恩恵であるかのようにして、†彼自身の不法行為によるものであったとしても、ウェストリウスが保持できるようにそれをどのように与えたか、という逸話を。
§8.8.2haec quoque magna nunc contentio forum tenet: M. Servilius postquam, ut coeperat, omnibus in rebus turbarat nec quod non venderet quicquam reliquerat maximaeque nobis traditus erat invidiae, neque Laterensis praetor postulante Pausania nobis patronis QVO EA PECVNIA PERVENISSET recipere voluit, Q. Pilius, necessarius Attici nostri, de repetundis eum postulavit.
このもう一つの大きな争いもまた、現在フォルムを支配している。 マルクス・セルウィリウスが、その着手した通りに、あらゆる事柄において大混乱を引き起こし、売却しないものは何一つ残さず、我々に極めて大きな憎悪をもたらした後、プラエトルのラテレンシスが、パウサニアスが要求し、我々が弁護人であったにもかかわらず、『その金はどこに渡ったか』という審理を受理しようとしなかったので、我々のアッティクスの親類であるクィントゥス・ピリウスが、彼を職権濫用罪で告訴した。
Magna ilico fama surrexit et de damnatione ferventer loqui est coeptum.
たちまち大きな噂が立ち上り、彼の有罪判決について熱っぽく語られ始めた。
quo vento proicitur Appius minor, ut †inpicet depecuniam ex bonis patris pervenisse ad Servilium praevaricationisque causa diceret depositum HS LXXXI. admiraris amentiam immo, si actionem stultissimasque de se, nefarias de patre confessiones audisses.
この風(世論)に乗って若きアッピウスが躍り出て、[伝承破損]のために、セルウィリウスに彼の父の財産から金が渡ったこと、そして馴れ合い訴訟(プレーワリカティオ)のために810万セステルティウスが預託されたのだと主張した。 あなたは彼の狂気に驚くだろう。 いや、もしあなたが彼の訴訟手続きや、自分自身に関する極めて愚かな、また父親に関する極めて不届きな告白を聞いていたならば、なおさら驚いたことであろう。
§8.8.3mittit in consilium eosdem illos qui litis aestimarant iudices.
彼は、損害賠償額の査定を行ったのと同じ陪審員たちを評決へと送った。
Cum aequo numero sententiae fuissent, Laterensis leges ignorans pronuntiavit quid singuli ordines iudicassent, et ad extremum, ut solent, 'NON REDIGAM. Postquam discessit et pro absoluto Servilius haberi coeptus legisque unum et centesimum caput legit, in quo ita erat: QVOD EORVM IVDICVM MAIOR PARS IVDICARIT, ID IVS RATVMQVE ESTO, in tabulas absolutum non rettulit, ordinum iudicia perscripsit;
票数が同数であったとき、法律に無知なラテレンシスは、個々の身分の陪審員がどのように投票したかを発表し、最後には、彼らの常套句として『私は回収しない』と宣告した。 退廷し、セルウィリウスが無罪放免されたとみなされ始めた後、彼が法律の第101条を読んだところ、そこには『陪審員の過半数が判断したことを、法とし、確定したものとせよ』とあったため、彼は登録簿に無罪として登録せず、各階級の投票結果をそのまま書き留めた。
postulante rusus Appio cum L. Lollio transegit et se relaturum dixit.
アッピウスが再び要求すると、彼はルキウス・ロリウスと交渉し、改めて登録すると述べた。
sic nunc neque absolutus neque damnatus Servilius de repetundis saucius Pilio tradetur.
このようにして現在、セルウィリウスは職権濫用の件に関して、無罪でも有罪でもなく、傷を負った状態でピリウスに引き渡されることになる。
nam de divinatione Appius, cum calumniam iurasset, contendere ausus non est Pilioque cessit et ipse de pecuniis repetundis a Serviliis est postulatus et praeterea de vi reus a quodam suo emissario, S. Tettio, factus.
というのも、予備審問については、アッピウスは(相手の告訴が不当でないと)宣誓したものの、あえて争おうとはせず、ピリウスに席を譲った。 そして、彼自身がセルウィリウス一族から職権濫用で告発され、さらに自分自身の放ったスパイであるセクストゥス・テッティウスによって暴力罪の被告とされたからである。
recte hoc par habet.
このペアは実にお似合いだ。
§8.8.4quod ad rem publicam pertinet, omnino multis diebus exspectatione Galliarum actum nihil est;
国政に関して言えば、ガリアからの知らせを待ち受ける中で、何日もの間、まったく何も行われませんでした。
aliquando tamen saepe re dilata et graviter acta et plane perspecta Cn. Pompei voluntate in eam partem ut eum decedere post K. Martias placeret, senatus consultum, quod tibi misi, factum est auctoritatesque perscriptae.
しかし、何度も延期された末にようやく、この件が厳粛に討議され、グナエウス・ポンペイウスの意向が、彼が3月1日以降に退去することをよしとする方向にあることがはっきりと見極められたため、私があなたに送った元老院勧告が作成され、また元老院議決記録が起草されました。
§8.8.5"senatus consultum, auctoritates.
"元老院勧告および議決記録。
Pr. K. Octobris in aede Apollinis scrib.
10月1日の前日、アポロン神殿にて。
adfuerunt L. Domitius Cn. f. Fab. Ahenobarbus, Q. Caecilius Q. f. Fab. Metellus Pius Scipio, L. Villius L. f. pom. annalis, C. Septimius T. f. qui. , C. Lucilius C. f. Pup. Hirrus, C. Scribonius C. f. Pop. Curio, L. Ateius L. f. an. Capito, M. Eppius M. f. ter.
起草の立ち会い者は、ルキウス・ドミティウス(グナエウスの子、ファビア氏族)アヘノバルブス、クィントゥス・カエキリウス(クィントゥスの子、ファビア氏族)メテッルス・ピウス・スキピオ、ルキウス・ウィッリウス(ルキウスの子、ポメンティナ氏族)アンナリス、ガイウス・セプティミウス(ティトゥスの子、クィリナ氏族)、ガイウス・ルキリウス(ガイウスの子、プピニア氏族)ヒルルス、ガイウス・スクリボニウス(ガイウスの子、ポプリリア氏族)クリオ、ルキウス・アテイウス(ルキウスの子、アニエンシス氏族)カピト、マルクス・エッピウス(マルクスの子、テレンティナ氏族)。
quod M. Marcellus cos. v. f. de provinciis consularibus, d. e. r. l. c.
執政官マルクス・マルケッルスが執政官管轄属州について説明した件について、この件に関して次のように決議された。
, uti L. Paulus, C. Marcellus coss. , cum magistratum inissent, ex K. Mart.
すなわち、執政官ルキウス・パウルスおよびガイウス・マルケッルスが就任したならば、彼らの任期中にあたる3月1日以降、執政官管轄属州について元老院に諮る(提出する)こと。
, quae in suo magistratu futurae essent, de consularibus provinciis ad senatum referrent, neve quid prius ex K. Mart. ad senatum referrent neve quid coniunctim, utique eius rei causa per dies comitialis senatum haberent senatusque cons.
また、3月1日より前には、いかなることもこれに先んじて元老院に諮ってはならないこと、また、いかなる案件とも抱き合わせで諮ってはならないこと、また、まさにその件のために、民会開催日であっても元老院を開催し、元老院決議を作成すること。
facerent et, cum de ea re ad senatum referretur, a consiliis, qui eorum in CCC iudicibus essent, s. f. s. adducere liceret;
そして、その件が元老院に諮られるときには、300名の陪審員の中にいる者たちが、評議から免責されて出頭することを許すこと。
si quid de ea re ad populum pl. ve lato opus esset, uti Ser. Sulpicius, AL Marcellus coss. , praetores tr. q. pl. , quibus eorum videretur, ad populum pl. ve ferrent;
もしその件に関して、民衆または平民への提案が必要であるならば、執政官セルウィウス・スルピキウス、マルクス・マルケッルス、およびプラエトルたち、平民護民官たちのうち、適切であると考える者たちが、民衆または平民に提案を行うこと。
"
"