§8.16.1exanimatus tuis litteris, quibus te nihil nisi triste cogitare ostendisti neque id quid esset perscripsisti neque non tamen quale esset quod cogitares aperuisti, has ad te ilico litteras scripsi.
\nあなたの手紙によって私は仰天しました。 その手紙の中で、あなたはご自身が悲痛なことしか考えていないことを示しながら、それが何であるかを詳しく書きはせず、それでいて、あなたが考えていることがどのような性質のものであるかを明らかにしないわけではありませんでした。 それゆえ、私はただちにこの手紙をあなたに書きました。
per fortunas tuas, Cicero, per liberos te oro et obsecro ne quid gravius de salute et incolumitate tua consulas;
キケロよ、あなた自身の幸運にかけて、またお子様たちにかけて、あなた自身の安全と安泰に関して何か破滅的な決断を下さないよう、私はあなたに懇願し、乞い求めます。
nam deos hominesque amicitiamque nostram testificor me tibi praedixisse neque temere monuisse sed, postquam Caesarem convenerim sententiamque eius qualis futura esset parta victoria cognorim, te certiorem fecisse.
というのも、私は神々と人間たち、そして私たちの友情を証人として、私があなたにあらかじめ警告しており、根拠なしに忠告したのではないこと、かえって、カエサルに会い、勝利が得られた後に彼の意向がどのようなものになるかを知った上で、あなたに知らせたのだということを厳かに誓うからです。
si existimas eandem rationem fore Caesaris in dimittendis adversariis et condicionibus ferendis, erras;
もしあなたが、敵対者に対する寛大さや和平条件の提示においてカエサルの態度が以前と同じであると思うなら、あなたは間違っています。
nihil nisi atrox et saevum cogitat atque etiam loquitur;
彼は残虐で恐ろしいことだけを考えており、また語ってもいます。
iratus senatui exiit his intercessionibus plane incitatus est;
彼は元老院に対して憤慨してローマを出発し、これらの護民官の拒否権行使によって明らかに煽り立てられています。
non me hercules erit deprecationi locus.
誓って、嘆願の余地は全くないでしょう。
§8.16.2qua re, si tibi tu, si filius unicus, si domus, si spes tuae reliquae tibi carae sunt, si aliquid apud te nos, si vir optimus, gener tuus, valemus, quorum fortunam non debes velle conturbare, ut eam causam in quoius victoria salus nostra est odisse aut relinquere cogamur aut impiam cupiditatem contra salutem tuam habeamus—denique illud cogita, quod offensae fuerit in ista cunctatione te subisse;
\n\nそれゆえ、もしあなたにとってあなた自身が、またお一人息子が、ご自身の家が、あなたの残された希望が愛おしいなら、また、もし私たちや、極めて優れた人物であるあなたの娘婿があなたに対していくらかの影響力を持っているなら――私たちは、あなたがその運命を台無しにすることを望んではならない人々であり、その結果、私たちはその勝利の中に私たちの安全があるところの陣営を憎むか見捨てるかすることを強いられるか、あるいはあなたの安全に反する不敬な望みを抱くことになってしまいます――。 最後に、あのことを考えなさい。 あなたがこれまでの躊躇の中で被ったすべての反感を。
nunc te contra victorem Caesarem facere, quem dubiis rebus laedere noluisti, et ad eos fugatos accedere, quos resistentis sequi nolueris, summae stultitiae est.
いま、事態が不確かだったときには傷つけることを望まなかった勝者カエサルに対して敵対すること、そして、彼らが抵抗していたときには従おうとしなかった逃亡者たちのもとに合流することは、極限の愚行です。
vide ne, dum pudet te parum optimatem esse, parum diligenter quid optimum sit eligas.
あなたが、自分が十分に元老院派でないことを恥じている間に、何が本当に最善であるかを十分に慎重に選ばない、ということにならないよう気をつけなさい。
§8.16.3quod si totum tibi persuadere non possum, saltem, dum quid de Hispaniis agamus scitur, exspecta;
\n\nしかし、もし私がこのすべてをあなたに納得させることができないとしても、少なくとも、私たちがヒスパニアに関して何を行うかが知られるまで、お待ちください。
quas tibi nuntio adventu Caesaris fore nostras.
私はあなたに、カエサルの到着によって、あれらの土地が我々のものになるだろうということを告げます。
quam isti spem habeant amissis Hispaniis nescio;
ヒスパニアを失った後、あいつらがどんな希望を持てるというのか、私には分かりません。
quod porro tuum consilium sit ad desperatos accedere non medius fidius reperio.
さらに、絶望的な者たちのところに合流するというあなたの計画が一体何なのか、神にかけて私は見出すことができません。
§8.16.4hoc quod tu non dicendo mihi significasti Caesar audierat ac, simul atque 'have' mihi dixit, statim quid de te audisset exposuit.
\n\nあなたが口に出さないことによって私にほのめかしたこのことを、カエサルはすでに聞いており、私に「やあ」と言うやいなや、あなたについて自分が何を聞いたかをすぐに説明しました。
negavi me scire, sed tamen ab eo petii ut ad te litteras mitteret, quibus maxime ad remanendum commoveri posses.
私は知らないと言いましたが、それでも彼に、あなたがとどまるように最も強く促されるような手紙をあなたに送ってくれるよう頼みました。
me secum in Hispaniam ducit;
彼は私を一緒にヒスパニアへ連れて行きます。
nam nisi ita faceret, ego, prius quam ad urbem accederem, ubicumque esses, ad te percucurrissem et hoc a te praesens contendissem atque omni vi te retinuissem.
というのも、もし彼がそうしなかったなら、私はローマに近づく前に、あなたがどこにいようとも、あなたのところへ走っていき、直接会ってこのことをあなたに強く求め、あらゆる力であなたを引き留めたことでしょうから。
§8.16.5etiam atque etiam, Cicero, cogita ne te tuosque omnis funditus evertas, ne te ciens prudensque eo demittas unde exitum vides nullum esse.
\n\n何度も何度も、キケロよ、あなた自身と身内のすべてを完全に破滅させないよう、また、そこから抜け出す道が全くないと分かっている場所に、承知の上で、自ら進んで身を投じないよう、考えなさい。
quod si te aut voces optimatium commovent aut non nullorum hominum insolentiam et iactationem ferre non potes, eligas censeo aliquod oppidum vacuum a bello, dum haec decernuntur;
しかし、もし元老院派の声があなたを動かしているか、あるいは一部の人々の無礼や誇示に耐えられないのであれば、これらの事柄が決着する間、戦争から免れたどこか平穏な町を選びなさい。 私はそうすることをお勧めします。
quae iam erunt confecta.
それらの事柄はすぐに決着がつくでしょうから。
id si feceris, et ego te sapienter fecisse iudicabo et Caesarem non offendes.
もしあなたがそうするなら、私もあなたが賢明に行動したと判断するでしょうし、あなたもカエサルを怒らせることはないでしょう。