Humanitext Reader

キケロ · 縁者・友人宛書簡 §12.22a.1-12.22a.4

コルニフィキウスへの属州保持の勧告

291 / 413 箇所 · ラテン語

要旨

キケロはコルニフィキウスに対し、元老院が現在の属州総督による領有維持を決議したことを報告し、いかなる干渉も許さず国家のために属州を保持し続けるよう強く勧告している。

§12.22a.1A. d. xiii K. Ian. senatus frequens mihi est adsensus cum de ceteris rebus magnis et necessariis tum de provinciis ab iis qui obtinerent retinendis neque cuiquam tradendis, nisi qui ex s. c. successisset.
12月20日(1月1日前13日)、満場の元老院は、他の重大かつ不可欠な事柄についても、また、現在属州を統治している者たちがそれを保持すべきであり、元老院決議に基づいて後任となった者以外には誰にも引き渡すべきではないということについても、私に同意しました。
hoc ego cum rei p. causa censui tum me hercule in primis retinendae dignitatis tuae.
このことを私は、国家のためにも、また誓って、とりわけあなたの尊厳を維持するために提案したのです。
quam ob rem te amoris nostri causa rogo, rei p.
それゆえ、私は私たちの友情のためにあなたに求め、国家のためにあなたに勧めます。
causa hortor ut ne cui quicquam iuris in tua provincia esse patiare atque ut omnia referas ad dignitatem, qua nihil esse potest praestantius.
あなたの属州において何者にもいかなる権限をも認めないように、そして、それ以上に優れたものは何もあり得ない「尊厳」にすべてを合わせるように。
§12.22a.4vere tecum agam, ut necessitudo nostra postulat in Sempronio, si meis litteris obtemperasses, maximam ab omnibus laudem adeptus esses.
私たちの親密な関係が要求する通り、私はあなたに率直に語りましょう。 センプローニウスの件において、もしあなたが私の手紙に従っていたなら、すべての人から最大の称賛を得ていたことでしょう。
sed illud et praeteriit et levius est, haec magna res est: fac ut provinciam retineas in potestate rei p.
しかし、あのことはすでに過ぎ去ったことであり、より軽いことです。 これこそが重大なことです。 すなわち、属州を国家の権力のもとに保持するように計らいなさい。
plura scripsissem, nisi tui festinarent.
あなたの使者たちが急いでいなければ、もっと多くを書き送ったところなのですが。
itaque Chaerippo nostro me velim excuses.
それゆえ、私たちのカイリップスに私の言い訳をしてくれるよう望みます。

語釈・文法注

  1. 12.22a.1retinendae dignitatis tuae — 前半の cum rei p. (= rei publicae) causa に対比される tum 以下の句。causa が省略されており、「あなたの尊厳を維持するために」という意味の動形容詞(gerundive)構文(属格)である。
  2. 12.22a.1cui quicquam iuris — cui は 不定代名詞 aliquis / aliqui が ne の後で ali- を失った形。quicquam は quisquam(誰か、何者か)の中性単数対格で、iuris はそれに係る部分属格(「いかなる法的権限も」)。
  3. 12.22a.1patiare — 異態動詞 patior(許す、耐える)の接続法現在2人称単数形(-aris の別形 -are)。名詞節を導く ut / ut ne の支配下にある。
  4. 12.22a.4plura scripsissem, nisi tui festinarent — 帰結節 scripsissem は接続法過去完了(過去の反実仮想、「書いたであろうに」)だが、条件節 nisi festinarent は接続法未完了であり、書簡執筆時点における「(あなたの使者たちが今)急いでいなければ」という現在の状態を想定する混合型の反実仮想文である。

この箇所を引用する

キケロ, 縁者・友人宛書簡 §12.22a.1-12.22a.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi056.humanitext-lat1:12.22a.1-12.22a.4

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。