Humanitext Reader

キケロ · 縁者・友人宛書簡 §12.12.1-12.12.5

シリアでの軍団掌握の報告とキリキア進発の予告

278 / 413 箇所 · ラテン語

要旨

カッシウスはキケロからの手紙に感謝し、シリアで自身が指揮する全軍を確保して準備を整えたこと、また元老院宛ての手紙を送ったことを報告する。さらに、兵士たちの支援と自身の尊厳の擁護を求め、キリキアへ出発する予定を伝える。

§12.12.1S. v. h. e. e. q. v.
あなたが健康であれば幸いです、私も健康です。
legi tuas litteras, in quibus mirificum tuum erga me amorem recognovi;
私はあなたのお手紙を読み、その中に私に対するあなたの驚くべき愛を再確認しました。
videbaris enim non solum favere nobis, id quod et nostra et rei p. causa semper fecisti, sed etiam gravem curam suscepisse vehementerque esse de nobis sollicitus.
というのも、あなたは私たちを支持してくださっている(これはあなたご自身のためにも国家のためにも常にされてきたことですが)だけでなく、重い配慮を引き受け、私たちのことを激しく心配しておられるように思われたからです。
itaque quod te primum existimare putabam nos oppressa re p. quiescere non posse, deinde,. cum suspicarere nos moliri, quod te sollicitum esse et de salute nostra et de rerum eventu putabam, simul ac legiones accepi quas A. Allienus eduxerat ex Aegypto, scripsi ad te tabellariosque compluris Romam misi;
それゆえ、国家が抑圧されているなかで私たちが静観していることはできないとあなたが最初にお考えになっていると私が思っていたので、次いで、私たちが行動を起こしているとあなたが疑われたとき、あなたが私たちの安全と事の成り行きの両方について心配しておられると私が思っていたので、私は、A・アッリエヌスがエジプトから率いてきた軍団を受け取るやいなや、あなたに手紙を書き、何人もの使者をローマへと送りました。
scripsi etiam ad senatum litteras, quas reddi vetui prius quam tibi recitatae essent, si forte mei obtemperare mihi voluerint.
また、私は元老院へも手紙を書きましたが、もし万が一、私の身内の者たちが私に従うつもりがあるならば、あなたに朗読されるまでは手渡されるのを禁じました。
quod si litterae perlatae non sunt, non dubito quin Dolabella, qui nefarie Trebonio occiso Asiam occupavit, tabellarios meos deprenderit litterasque interceperit.
しかし、もし手紙が届いていないなら、トレボニウスを不届きにも殺害してアジアを占領したドラベッラが、私の使者を捕らえ、手紙を遮ったに違いないと私は確信しています。
§12.12.2exercitus omnis qui in Syria fuerunt teneo.
私は、シリアにいたすべての軍勢を保持しています。
habui pollulum morae, dum proluissa militibus persolvo; nunc iam sum expeditus.
兵士たちに手当をすっかり支払う間、わずかな遅れがありましたが、今や私は準備が整っています。
A te peto ut dignitatem meam commendatam tibi habeas, si me intellegis nullum neque periculum neque laborem patriae denegasse, si contra importunissimos latrones arma cepi te hortante et auctore, si non solum exercitus ad rem p. libertatemque defendendam comparavi sed etiam crudelissimis tyrannis eripui;
もし、私が祖国に対して、いかなる危険も労苦も拒まなかったとあなたが理解してくださるなら、もし、あなたの勧めと促しによって、最も不届きな賊どもに対して私が武器を取ったなら、もし、私が国家と自由を守るために軍勢を組織しただけでなく、彼らを極めて残虐な暴君たちから救い出したなら、私の尊厳をあなたに委ねられたものとして心に留めてくださるよう、あなたに求めます。
quos si occupasset Dolabella, non solum adventu sed etiam opinione et exspectatione exercitus sui Antonium confirmasset.
もしこれらをドラベッラが占領していたなら、彼は自身の軍勢の到来によってだけでなく、その(到来の)評判と期待によっても、アントニウスを勢いづかせていたことでしょう。
§12.12.3quas ob res milites tuere, si eos mirifice de re p.
それゆえ、兵士たちが国家に対して驚くほど功績があったとお気づきになるなら、彼らを擁護してください。
meritos esse animadvertis, et effice ne quem paeniteat rem p. quam spem praedae et rapinarum sequi maluisse.
そして、略奪や強奪への期待よりも国家を追求することを好んだことを、誰も後悔しないように計らってください。
item Murci et Crispi imperatorum dignitatem, quantum est in te, tuere.
同様に、インペラトルであるムルクスとクリスプスの尊厳をも、あなたにできる限りにおいて守ってください。
nam Bassus misere noluit mihi legionem tradere.
というのも、バッススは惨めにも私に軍団を引き渡そうとしなかったからです。
quod nisi milites invito eo legatos ad me misissent, clausam Apameam tenuisset, quoad vi esset expugnata.
もし兵士たちが、彼の意に反して私に使節を送っていなかったなら、彼はアパメアを閉ざしたまま保持し、そこが力によって攻略されるまで持ちこたえたでしょう。
haec a te peto non solum rei p.
これらのことを私は、あなたにとって常に最も大切であった国家の名においてだけでなく、私たちの友情の名においてあなたに求めます。
quae tibi semper fuit carissima, sed etiam amicitiae nostrae nomine, quam confido apud te plurimum posse.
その友情は、あなたの心において極めて大きな力を持っていると私は確信しています。
§12.12.4crede mihi hunc exercitum quem habeo senatus atque optimi cuiusque esse maximeque tuum, de cuius voluntate adsidue audiendo mirifice te diligit carumque habet.
私を信じてください、私が保持しているこの軍勢は元老院のもの、そしてすべての善き人々のもの、そしてとりわけあなたのものであり、あなたの意向について絶えず聞くことによって、あなたを驚くほど愛し、親愛に思っているのです。
qui si intellexerit commoda sua curae tibi esse, debere etiam se tibi omnia putabit.
もしこの軍勢が、自身の利益があなたにとって関心事であると理解するなら、彼ら自身もあなたに対してあらゆる恩義を負っているとみなすことでしょう。
§12.12.5Litteris scriptis audii Dolabellam in Ciliciam venisse cum suis copiis.
手紙を書いたあと、私はドラベッラが自身の軍勢を率いてキリキアに到着したと聞きました。
proficiscar in Ciliciam.
私はキリキアへ出発します。
quid egerim celeriter ut scias dabo operam;
私が何を行ったかをあなたがすぐに知ることができるよう、私は努めます。
ac velim, ut meremur de re p. , sic felices simus.
そして、私たちが国家に対して受けるに値するのと同様に、私たちが幸運であることを望みます。
fac valeas meque ames.
どうか健康で、私を愛してください。
Nonis Maiis ex castris.
5月7日、陣営にて。

語釈・文法注

  1. 12.12.1quod te primum existimare putabam — 2つの原因節(`quod... putabam` と `quod... putabam`)が並列され、その間に `deinde, cum suspicarere nos moliri`(次にあなたが私たちが行動を起こしていると疑ったとき)という時間的・論理的推移を示す節が挿入されている。これらはすべて主節 `scripsi ad te...`(私はあなたに手紙を書いた)の理由を表す。
  2. 12.12.1quas reddi vetui prius quam tibi recitatae essent — 関係代名詞 `quas`(litteras を指す)に導かれる節。`vetui`(私は禁じた)の目的語として受動不定詞 `reddi`(渡されること)が使われている。`prius quam`(〜する前に)に導かれる節の動詞 `recitatae essent` が接続法過去完了であるのは、主節の過去時制(`vetui`)に同調し、かつ「朗読されるまでは(渡されてはならない)」という意図・主観的な制限(期待や予防)を表すためである。
  3. 12.12.2exercitus omnis qui in Syria fuerunt teneo — `exercitus` は第4変化名詞の複数対格、`omnis` は古風な複数対格形(`-is`、すなわち `omnīs`)であり、全体として複数対格として `teneo` の目的語になっている。関係節の動詞 `fuerunt` が複数形であることも、先行詞が複数であることを裏付けている。
  4. 12.12.3ne quem paeniteat rem p. quam spem praedae et rapinarum sequi maluisse — 非人称動詞 `paeniteat` は、後悔する人を対格(`quem` = `aliquem`、「誰かを」)で表し、後悔の内容を不定詞節(`maluisse`、「〜を好んだこと」)で表す。不定詞節の中では、`rem p. [sequi]` と `spem praedae et rapinarum sequi` が比較級 `malle`(`quam` を伴う)によって対比されている。

この箇所を引用する

キケロ, 縁者・友人宛書簡 §12.12.1-12.12.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi056.humanitext-lat1:12.12.1-12.12.5

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。