Humanitext Reader

キケロ · 縁者・友人宛書簡 §10.15.1-10.15.4

レピドゥスの説得成功とアントニウス追撃準備

214 / 413 箇所 · ラテン語

要旨

プランクスは、レピドゥスを説得して国家救済への助力を取り付けることに成功したと報告し、軍勢を渡河させてアントニウスの追撃に備える動きについて説明している。

§10.15.1his litteris scriptis quae postea accidissent scire te ad rem p. putavi pertinere.
この手紙をしたためた後、その後に起きたことをあなたが知ることは、国家にとって重要であると私は考えました。
sedulitas mea, ut spero, et mihi et rei p. tulit fructum.
私の熱意は、願わくば、私にとっても国家にとっても実りをもたらしました。
namque adsiduis internuntiis cum Lepido egi ut omissa omni contentione reconciliataque voluntate nostra communi consilio rei p. succurreret, se, liberos urbemque pluris quam unum perditum abiectumque latronem putaret obsequioque meo, si ita faceret, ad omnis res abuteretur.
というのも、私は絶え間ない使者を通じてレピドゥスと交渉し、すべての対立を捨て去り、我々の意志を和解させて、共通の計画のもとに国家を救うこと、自分自身や子どもたち、そして都市を、あの破滅した卑劣な一人の賊よりも重く見ること、および、もしそうするならば、あらゆる事柄において私の協力を最大限に活用することを求めたからです。
profeci.
私は目的を達しました。
§10.15.2itaque per Laterensem internuntium fidem mihi dedit se Antonium, si prohibere provincia sua non potuisset, bello persecuturum, me ut venirem copiasque coniungerem rogavit, eoque magis, quod et Antonius ab equitatu firmus esse dicebatur et Lepidus ne mediocrem quidem equitatum habebat;
したがって、彼はラテレンシスを使者として、もしアントニウスを自分の属州から締め出すことができなかったならば、戦争によって彼を追撃するという約束を私に与え、私に来て軍勢を合流させるよう求めました。 そして、アントニウスは騎兵の点で強力であると言われていた一方、レピドゥスは並の騎兵すら有していなかったため、なおさらそう求めたのです。
nam etiam ex paucitate eius non multis ante diebus decem qui optimi fuerant ad me transierunt.
というのも、彼のわずかな騎兵の中からさえ、ほんの数日前に、最も優秀だった10名が私のところへ寝返ってきたからです。
quibus rebus ego cognitis cunctatus non sum;
これらのことを知った私は、躊躇しませんでした。
in cursu bonorum consiliorum Lepidum adiuvandum putavi.
レピドゥスが健全な決意を進めている途上で、彼を助けるべきだと考えました。
§10.15.3adventus meus quid profecturus esset vidi, vel quod equitatu meo persequi atque opprimere equitatum eius possem, vel quod exercitus Lepidi eam partem; quae corrupta est et ab re p. alienata, et corrigere et coercere praesentia mei exercitus possem.
私の到着がどのような利益をもたらすかを私は見極めていました。 それは、私の騎兵によって彼の騎兵を追撃し圧倒することができるからでもあり、また、私の軍勢の存在によって、レピドゥスの軍勢のうち腐敗し国家から離反している部分を是正し抑制することができるからでもありました。
itaque in Isara, flumine maximo, quod in finibus est Allobrogum, ponte uno die facto exercitum a. d. iiii Idus Mai. traduxi.
そこで、アッロブロゲース族の領内にある大河イサラに、一日で橋を架け、5月12日に軍勢を渡らせました。
Cum vero mihi nuntiatum esset L. Antonium praemissum cum equitibus et cohortibus ad forum Iuli venisse, fratrem cum equitum quattuor milibus ut occurreret ei misi a. d. iii Idus Mai. ;
しかし、ルキウス・アントニウスが騎兵と歩兵大隊を率いて先行し、フォルム・ユリイに到着したとの知らせを受け取ったとき、私は彼を迎え撃たせるために、5月13日に、4000の騎兵を率いた私の兄弟を派遣しました。
ipse maximis itineribus cum iiii legionibus expeditis et reliquo equitatu subsequar.
私自身は、軽装の4個軍団と残りの騎兵を率いて、強行軍で後を追うつもりです。
§10.15.4si nos mediocris modo fortuna rei p. adiuverit, et audaciae perditorum et nostrae sollicitudinis hic finem reperiemus.
もし国家の少しばかりの幸運が我々を助けてくれるならば、我々はここで、あの破滅的な者たちの不遜さにも、我々の心痛にも、終止符を打つことになるでしょう。
quod si latro praecognito nostro adventu rursus in Italiam se recipere coeperit, Bruti erit officium occurrere ei;
しかし、もしあの賊が我々の到着を事前に察知して再びイタリアへと退却し始めるならば、彼を迎え撃つことはブルートゥスの義務となるでしょう。
cui scio nec consilium nec animum defuturum.
彼には思慮も勇気も欠けることはないと、私は確信しています。
ego tamen, si id acciderit, fratrem cum equitatu mittam qui sequatur Italiamque a vastatione defendat.
それでも、もしそれが起きるなら、私は追撃し、イタリアを荒廃から守るために、騎兵を伴わせた兄弟を派遣するつもりです。
fac valeas meque mutuo diligas.
どうぞお元気で、そして変わらぬ好意を私に寄せてください。

語釈・文法注

  1. §10.15.1pluris — 価値の属格 `pluris`(より高く評価する)。比較対象である `latronem`(対格)は、`putaret` の直接目的語である `se, liberos urbemque`(対格)の格に一致している。
  2. §10.15.1abuteretur — 動詞 `abutor` は奪格 `obsequio meo` を支配する。ここでの意味は否定的な「乱用する・悪用する」ではなく、古典期によく見られる「最大限に活用する、使い尽くす」という肯定・中立的な意味である。
  3. §10.15.2ab equitatu — `ab` +奪格は行為者を表すのではなく、観点(~の点において)を示す。`firmus`(強力な)を修飾し、「騎兵の点において強力である」という意味になる。
  4. §10.15.3adventus meus quid profecturus esset — 動詞 `vidi` の直接目的語となる間接疑問節。未来能動分詞 `profecturus` と未完了過去の `esset` の組み合わせにより、過去の時点から見た未来(「もたらすであろうこと」)を表している。
  5. §10.15.4Bruti erit officium — 属格 `Bruti` は所有の属格で、非人称的な `erit` を伴って「ブルートゥスの義務(役目)となるであろう」という義務や責任のニュアンスを表す。

この箇所を引用する

キケロ, 縁者・友人宛書簡 §10.15.1-10.15.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi056.humanitext-lat1:10.15.1-10.15.4

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。