§1.7.4qua re ea, quae suam, sic habeto, me cum illo re saepe communicata de illius ad te sententia atque auctoritate scribere: quoniam senatus consultum nullum exstat, quo reductio regis Alexandrini tibi adempta sit, eaque, quae de ea scripta est auctoritas, cui scis intercessum esse, ut ne quis omnino regem reduceret, tantam vim habet, ut magis iratorum hominum studium quam constantis senatus consilium esse videatur, te perspicere posse, qui Ciliciam Cyprumque teneas, quid efficere et quid consequi possis, et, si res facultatem habitura videatur, ut Alexandream atque Aegyptum tenere possis, esse et tuae et nostri imperi dignitatis Ptolomaide aut aliquo propinquo eloco rege conlocato te cum classe atque exercitu proficisci Alexandriam, ut, eam cum pace praesidiisque firmaris, Ptolomaeus redeat in regnum; ita fore ut et per te restituatur, quem ad modum senatus initio censuit, et sine multitudine reducatur, quem ad modum homines religiosi Sibyllae placere dixerunt.
それゆえ、彼に関わる事柄を(あるいは:私が書くことを)次のように受け止めてほしい。 すなわち、私が彼とこの件について何度も話し合った上で、あなたに対する彼の意見と影響力について書いているのだと。 すなわち、アレクサンドリアの王の復位があなたから剥奪されるような元老院決議はいっさい存在しないのだから、また、その件について記録されたあの決定(それに対しては、誰も絶対に王を復帰させてはならないという拒否権が行使されたことをあなたは知っているが)は、一貫した元老院の意図というよりは、むしろ怒れる人々の熱情であるように思われるほどの力しか持っていないのだから、キリキアとキプロスを保持しているあなたには、自分が何を成し遂げ、何を達成できるかを自ら見極めることができる(と、彼が考えている)ということ。 そして、もし事態が、あなたがアレクサンドリアとエジプトを保持できるような機会を提供するように思われるなら、王をプトレマイスか、あるいはどこか近くの場所に配置した上で、あなたが艦隊と軍勢を率いてアレクサンドリアへ出発することが、あなたにとっても我が帝国の尊厳にとってもふさわしいことであるということ。 そうすれば、あなたがそこを和平と守備隊によって固めた時に、プトレマイオスが王位に復帰するようになり、このようにして、元老院が当初決議した通りに彼があなたによって復位せしめられ、かつ、宗教に篤い人々がシビュラの神託の望むところであると言った通りに、大軍を伴わずに帰還させられることになるだろう、ということ。
§1.7.5sed haec sententia sic et illi et nobis probabatur, ut ex eventu homines de tuo consilio existimaturos videremus;
しかし、この意見は彼にも私たちにも次のよう(な条件において)認められていた。 すなわち、人々が結果に基づいてあなたの計画について判断するであろうと、私たちが予見していたほどに。
si cecidisset ut volumus et optamus, omnis te et sapienter et fortiter, si aliquid esset offensum, eosdem illos et cupide et temere fecisse dicturos.
もし私たちが望み切望する通りに事が運べば、誰もがあなたが賢明かつ勇敢に行動したと言うであろうし、もし何か不都合が生じれば、まさにその同じ人々が、あなたが野心的かつ無謀に行動したと言うであろう。
qua re, quid adsequi possis, non tam facile est nobis quam tibi, cuius prope in conspectu Aegyptus est, indicare;
それゆえ、あなたが何を達成できるかを指示することは、エジプトがほぼ目の前にあるあなたほど、私たちには容易ではない。
nos quidem hoc sentimus, si exploratum tibi sit posse te illius regni potiri, non esse cunctandum, si dubium sit, non esse conandum.
私たちとしてはこのように考えている。 もしあなたがその王国を手に入れることができると確信しているなら、躊躇すべきではない。 もし不確実であるなら、試みるべきではない。
illud tibi adfirmo, si rem istam ex sententia gesseris, fore ut absens a multis, cum redieris, ab omnibus conlaudere;
あなたにこれだけは断言しておく。 もしあなたがその件を望み通りに遂行するなら、留守中には多くの人々から、帰還した時にはすべての人々から称賛されることになるだろう。
offensionem esse periculosam propter interpositam auctoritatem religionemque video.
不都合が生じることは、持ち出された(元老院の)権威と宗教(神託)のゆえに、危険であることを私は承知している。
sed ego te, ut ad certam laudem adhortor, sic a dimicatione deterreo redeoque ad illud, quod initio scripsi, totius facti tui iudicium non tam ex consilio tuo quam ex eventu homines esse facturos.
しかし私は、あなたを確実な名声へと駆り立てる一方で、危険な戦闘からは引き留めたい。 そして、最初に書いたあのことへと戻る。 すなわち、人々はあなたの行動全体の評価を、あなたの意図(計画)によってではなく、その結果に基づいて下すだろう、ということに。
§1.7.6quod si haec ratio rei gerendae periculosa tibi esse videbitur, placebat illud, ut, si rex amicis tuis, qui per provinciam atque imperium tuum pecunias ei credidissent, fidem suam praestitisset, et auxiliis eum tuis et copiis adiuvares;
しかし、もしこの行動方法があなたにとって危険であると思われるなら、次の提案が支持されていた。 すなわち、もし王が、あなたの属州および管轄区域において彼に金を貸したあなたの友人たちに対して約束を果たしたなら、あなたも彼を自分の援助と軍勢で助ける、ということ。
eam esse naturam et regionem provinciae tuae, ut illius reditum vel adiuvando confirmares vel neglegendo impedires.
あなたの属州の性質と地理的条件は、あなたが援助することによって彼の復位を確実なものにすることも、無視することによって妨げることもできるようなものである。
in hac ratione quid res, quid causa, quid tempus ferat tu facillime optimeque perspicies;
この計画において、状況が、大義が、そして時期が何を要求しているかは、あなた自身が最も容易に、かつ最もよく見極めるだろう。
quid nobis placuisset, ex me potissimum putavi te scire oportere.
私たちが何をよしとしたかについては、他ならぬ私からあなたが知るべきであると、私は考えた。
§1.7.7quod mihi de nostro statu, de Milonis familiaritate; de levitate et imbecillitate Clodi gratularis, minime miramur te tuis ut egregium artificem praeclaris operibus laetari;
あなたが、私たちの地位や、ミロとの親交、クローディウスの軽薄さと無力さについて、私に祝意を述べてくれていることについて、あなたが、優れた芸術家のように、あなた自身の輝かしい作品を喜んでいるのを、私はまったく不思議には思わない。
quamquam est incredibilis hominum perversitas (graviore enim verbo uti non libet), qui nos, quos favendo in communi causa retinere potuerunt, invidendo abalienarunt;
もっとも、人々のひねくれ方(より厳しい言葉は使いたくないが)は信じがたいほどである。 彼らは、共通の大義において私たちを支持することで引き留めることができたはずなのに、嫉妬することによって私たちを遠ざけてしまった。
quorum malevolentissimis obtrectationibus nos scito de vetere illa nostra diuturnaque sententia prope iam esse depulsos, non nos quidem ut nostrae dignitatis simus obliti, sed ut habeamus rationem aliquando etiam salutis.
彼らのきわめて悪意に満ちた中傷によって、私がかつてのあの長年にわたる信念から、今やほとんど引き離されてしまっていることを知ってほしい。 もちろん、私たちが自分たちの尊厳を忘れたわけではないが、今や自分の安全をも考慮に入れざるを得なくなっている、という意味においてである。
poterat utrumque praeclare, si esset fides, si gravitas in hominibus consularibus;
もし執政官経験者たちに忠実さと重厚さがあったなら、両者とも見事に両立し得ただろう。
sed tanta est in plerisque levitas, ut eos non tam constantia in re publica nostra delectet, quam splendor offendat.
しかし、彼らの大部分の軽薄さはきわめて大きく、私たちの国家における一貫性が彼らを喜ばせるというよりは、むしろ(私たちの)輝かしさが彼らの感情を害しているのである。