Humanitext Reader

キケロ · スカウルス弁護 §35-43

アッピウスの告発動機と証人の不実さの告発

5 / 6 箇所 · ラテン語

要旨

キケロは、アッピウスの告発が自発的なものではなく兄弟の選挙運動のために仕組まれたものであると主張し、サルディニア人の証人たちの不実さと買収の疑いを指摘し、その民族的起源から彼らの不信義さを論じる。

§35ego id fratri in honore fratris amplissimo non concedendum putem, praesertim qui quid amor fraternus valeat paene praeter ceteros sentiam? at enim frater iam non petit.
私は兄弟の最も栄誉ある官職において、兄弟にそれを認めるべきではないと考えるだろうか? とりわけ、兄弟の愛がいかに強い力を持つかを、誰よりも強く感じている私が? しかし、「だが彼の兄弟はもはや立候補していない」と言う。
quid tum? si ille retentus a cuncta Asia supplice, si a negotiatoribus, si a publicanis, si ab omnibus sociis, civibus exoratus anteposuit honori suo commoda salutemque provinciae, propterea putas semel exulceratum animum tam facile potuisse sanari?
だから何だというのか? もし彼が、懇願するアジア全体によって、また商人たち、徴税請負人たち、すべての同盟者、市民たちに懇願されて引き留められ、自らの栄誉よりも属州の便益と安全を優先したからといって、そのために、一度深く傷ついた心がこれほど容易に癒やされ得たと考えるのか?
§36quamquam in istis omnibus rebus, praesertim apud homines barbaros, opinio plus valet saepe quam res ipsa.
もっとも、これらすべての事柄において、とりわけ未開な人々の間では、世評が事実そのものよりも多くの場合において強い力を持つ。
persuasum est Sardis se nihil Appio gratius esse facturos quam si de Scauri fama detraxerint;
サルディニア人たちには、もし自分たちがスカウルスの名声を損なうなら、アッピウスにとってこれ以上喜ばしいことはないだろうと確信されている。
multorum etiam spe commodorum praemiorumque ducuntur;
彼らはまた、多くの利益や報酬の希望に惹きつけられている。
omnia consulem putant posse, praesertim ultro pollicentem.
彼らは、コンスルは何でもできると考えており、とりわけ自ら進んで約束しているときにはなおさらである。
de quo plura iam non dicam.
これについてはもはやこれ以上語るまい。
§37quamquam ea quae dixi non secus dixi quam si eius frater essem, non is qui et est et qui multa dixit, sed is qui ego esse in meum consuevi.
もっとも、私が語ったこれらのことは、あたかも私が彼の兄弟であるかのように語ったのである。 現在現に存在し、多くのことを語ったあの兄弟としてではなく、私が自分自身の身内に対してそうであるように慣れている、そのような兄弟としてである。
generi igitur toti accusationis resistere, iudices, debetis, in quo nihil more, nihil modo, nihil considerate, nihil integre, contra improbe, turbide, festinanter, rapide omnia conspiratione, imperio, auctoritate, spe, minis videtis esse suscepta.
したがって、裁判官諸官よ、諸君はこの告発の全種別に抵抗すべきである。 そこでは、慣習に則ったものは何もなく、節度あるものもなく、思慮深いものもなく、誠実なものもなく、反対に、不当に、混乱のうちに、急ぎ足で、急速に、すべてが共謀、命令、権威、希望、脅迫によって企てられているのを諸君は目にしているのである。
§38venio nunc ad testis, in quibus docebo non modo nullam fidem et auctoritatem sed ne speciem quidem esse aut imaginem testium.
今や私は証人たちについて語ろう。 彼らにおいては、いかなる信頼も権威もないばかりか、証人としての見かけや面影すらもないことを私は示すであろう。
etenim fidem primum ipsa tollit consensio, quae patefacta est compromisso Sardorum et coniuratione recitata;
なぜなら、第一に、信頼を奪うのはその合意そのものであり、それはサルディニア人たちの協定と、朗読された陰謀によって明らかにされた。
deinde illa cupiditas quae suscepta est spe et promissione praemiorum;
第二に、報酬の希望と約束によって引き起こされたあの貪欲さである。
postremo ipsa natio, cuius tanta vanitas est ut libertatem a servitute nulla re alia nisi mentiendi licentia distinguendam putent.
最後に、その民族自体であり、その不実さは、彼らが奴隷状態と自由との区別は嘘をつく自由以外に何もないと考えているほどである。
§39neque ego Sardorum querelis moveri nos numquam dico oportere.
私は、私たちがサルディニア人たちの不満に決して動かされるべきではない、と言っているのではない。
non sum aut tam inhumanus aut tam alienus a Sardis, praesertim cum frater meus nuper ab eis decesserit, cum rei frumentariae Cn. Pompei missu praefuisset, qui et ipse illis pro sua fide et humanitate consuluit et eis vicissim percarus et iucundus fuit.
私はそれほど冷酷でも、サルディニア人たちと疎遠でもない。 とりわけ、私の兄弟が最近彼らのもとを去ったばかりであり、グナエウス・ポンペイウスの派遣によって穀物供給の長官を務め、彼自身も自らの信義と人道愛に基づいて彼らのために配慮し、彼らにとっても非常に親しまれ喜ばれたのであるから。
§40pateat vero hoc perfugium dolori, pateat iustis querelis, coniurationi via intercludatur, obsaepiatur insidiis, neque hoc in Sardis magis quam in Gallis, in Afris, in Hispanis.
確かに、苦痛に対するこの避難所は開かれているべきであり、正当な不満に対しても開かれているべきである。 しかし、陰謀への道は遮断され、陰謀の罠は封鎖されるべきである。 これは、サルディニア人において、ガリア人、アフリカ人、ヒスパニア人におけるのと同様である。
damnatus est T. Albucius, C. Megaboccus ex Sardinia non nullis etiam laudantibus Sardis.
ティトゥス・アルブキウス、ガイウス・メガボックスは、何人かのサルディニア人たちさえも彼らを称賛する中で、サルディニアから告発されて有罪となった。
ita fidem maiorem varietas ipsa faciebat.
このように、その多様性自体が、より大きな信頼を生み出していた。
testibus enim aequis, tabulis incorruptis tenebantur.
なぜなら、彼らは公正な証人と、改ざんされていない帳簿によって縛られていたからである。
§41nunc est una vox, una mens non expressa dolore, sed simulata, neque huius iniuriis, sed promissis aliorum et praemiis excitata.
今や、あるのは一つの声、一つの心であり、それは苦痛によって表現されたものではなく、偽装されたものであり、この男の不当な行為によってではなく、他者たちの約束と報酬によって掻き立てられたものである。
at creditum est aliquando Sardis.
だが、かつてはサルディニア人たちが信じられたこともある。
et fortasse credetur aliquando, si integri venerint, si incorrupti, si sua sponte, si non alicuius impulsu, si soluti, si liberi.
そして、もし彼らが誠実な者として、買収されずに、自発的に、誰かの唆しによるのではなく、拘束されず、自由な者として来るならば、おそらくいつかは信じられることもあるだろう。
quae si erunt, tamen sibi credi gaudeant et mirentur.
もしそうなったとしても、彼らは自分たちが信じられることを喜び、驚くがよい。
Cum vero omnia absint, tamen se non respicient, non gentis suae famam perhorrescent?
しかし、これらすべてが欠けているというのに、彼らは自分自身を振り返らず、自らの民族の評判を恐れないのだろうか?
§42fallacissimum genus esse Phoenicum omnia monumenta vetustatis atque omnes historiae nobis prodiderunt.
フェニキア人が極めて不実な民族であることは、古代のすべての記録とすべての歴史が私たちに伝えている。
ab his orti Poeni multis Carthaginiensium rebellionibus, multis violatis fractisque foederibus nihil se degenerasse docuerunt.
彼らから生まれたプエニは、カルタゴ人の多くの反乱、多くの条約違反と破棄によって、自分たちが全く退化していないことを示した。
A Poenis admixto Afrorum genere Sardi non deducti in Sardiniam atque ibi constituti, sed amandati et repudiati coloni.
プエニから、アフリカ人の血を混ぜ合わせて、サルディニア人たちはサルディニアへと導かれてそこに定住したのではなく、厄介払いされ拒絶された植民者として送られたのである。
§43qua re cum integri nihil fuerit in hac gente pestilentiae plena, quam valde eam putamus tot transfusionibus coacuisse? hic mihi ignoscet Cn.
それゆえ、この悪疫に満ちた民族の中に誠実なものが何一つなかったというのに、これほど多くの混入によって、それがどれほど激しく酸敗したと私たちは考えるべきだろうか?
Domitius Sincaius, vir ornatissimus, hospes et familiaris meus, ignoscent denique omnes ab eodem Cn.
ここで、極めて栄誉ある人物であり、私の客人かつ親しい友人であるグナエウス・ドミティウス・シンカイスは私を許してくれるだろう。
Pompeio civitate donati, quorum tamen omnium laudatione utimur, ignoscent alii viri boni ex Sardinia;
また、同じグナエウス・ポンペイウスによって市民権を与えられたすべての人々(私たちは彼ら全員の賛辞を用いているのだが)も許してくれるだろうし、サルディニアの他の善き人々も許してくれるだろう。
credo enim esse quosdam.
実際、そのような人々もいくらかは存在すると私は信じているからである。

語釈・文法注

  1. §35putem — 反問(deliberative subjunctive)の接続法現在。自分に対する問いかけとして「私が~と考えるべきだろうか」という強い否定のニュアンスを伴う。
  2. §35qui ... sentiam — 原因を表す関係節。先行詞 ego に係り、接続法現在 sentiam を伴うことで、「(誰よりも強く感じている)私であるのに」という理由・根拠を示す。
  3. §36persuasum est Sardis — persuadeo の受動態の非人称用法。「サルディニア人たちには~ということが確信されている(彼らは~と信じ込んでいる)」の意。与格 Sardis は行為の対象を示し、主語として対格不定詞(ACI)句 se nihil Appio gratius esse facturos が続く。
  4. §42admixto Afrorum genere — 奪格独立句(ablative absolute)。admixto(完了分詞)と genere(名詞)が奪格で一致し、「アフリカ人の血統が混ざり合った状態で」という付帯状況または起源の背景を表す。
  5. §43integri nihil — 部分属格の用法。中性代名詞 nihil(主語)に対して、形容詞 integer の中性単数属格 integri が係り、「誠実なものが何もない」を意味する。

この箇所を引用する

キケロ, スカウルス弁護 §35-43. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0474.phi029.humanitext-lat2:35-43

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。