Humanitext Reader

ユリウス・カエサル · ガリア戦記 §5.48.1-5.48.10

カエサルによる投槍での密書と救援の報

204 / 404 箇所 · ラテン語

要旨

カエサルは迅速に進軍してキケロの状況を知り、ギリシア文字で書いた秘密の手紙を投げ槍に結びつけて包囲された陣営に届ける。手紙はキケロに無事届き、遠くの煙とともに救援軍の接近を知らせて兵士たちを喜ばせる。

§5.48.1Caesar consilio eius probato, etsi opinione trium legionum deiectus ad duas redierat, tamen unum communis salutis auxilium in celeritate ponebat.
カエサルは彼(ラビエヌス)の判断を承認し、三個軍団という期待が外れて二個軍団に減ってしまってはいたものの、共通の安全のための唯一の助けを迅速さに置いていた。
Venit magnis itineribus in Nerviorum fines.
彼は強行軍でネルウィー族の領土に入った。
§5.48.2Ibi ex captivis cognoscit, quae apud Ciceronem gerantur, quantoque in periculo res sit.
そこで彼は捕虜たちから、キケロのもとで何が起きているか、そして事態がいかに大きな危険にあるかを知った。
§5.48.3Tum cuidam ex equitibus Gallis magnis praemiis persuadet uti ad Ciceronem epistolam deferat.
そこで彼は、ガリア人騎兵の一人に多大な恩賞を約束して、キケロのもとへ手紙を届けるように説得した。
§5.48.4Hanc Graecis conscriptam litteris mittit, ne intercepta epistola nostra ab hostibus consilia cognoscantur.
この手紙を、彼はギリシア文字で書いて送った。 手紙が途中で奪われても、我々の計画が敵に知られないようにするためである。
§5.48.5Si adire non possit, monet ut tragulam cum epistola ad amentum deligata intra munitionem castrorum abiciat.
もし接近できない場合は、手紙を革紐に結びつけた投げ槍を、陣営の防壁の内側へ投げ込むようにと指示した。
§5.48.6In litteris scribit se cum legionibus profectum celeriter adfore; hortatur ut pristinam virtutem retineat.
手紙の中で、彼は自分が軍団を率いて出発しており、すぐに到着するだろうと書き、かつての勇気を保つようにと励ました。
§5.48.7Gallus periculum veritus, ut erat praeceptum, tragulam mittit.
ガリア人は危険を恐れて、命令されていた通りに投げ槍を放った。
§5.48.8Haec casu ad turrim adhaesit neque ab nostris biduo animadversa tertio die a quodam milite conspicitur, dempta ad Ciceronem defertur.
これは偶然、塔に突き刺さり、二日間は味方に気づかれなかったが、三日目にある兵士によって発見され、取り外されてキケロのもとへ届けられた。
§5.48.9Ille perlectam in conventu militum recitat maximaque omnes laetitia adficit.
彼はそれを読み通して兵士たちの集まりの中で朗読し、全員をこの上ない喜びで満たした。
§5.48.10Tum fumi incendiorum procul videbantur;
そのとき、遠くに放火の煙が見えた。
quae res omnem dubitationem adventus legionum expulit.
このことが、軍団の到来に関するあらゆる疑念を払拭した。

語釈・文法注

  1. §5.48.1opinione trium legionum deiectus — opinione は「期待、見込み」を意味する分離の奪格。deiectus(deicere の完了分詞で「〜から落とされた」)と組み合わさり、「3個軍団を率いることができるという期待から見放されて(=期待が外れて)」という意味になる。
  2. §5.48.4Graecis conscriptam litteris — litteris は「言語(sermone)」ではなく「文字」を意味する。したがって「ギリシア語で書かれた」のではなく、「ギリシア文字で(ラテン語を)書いた」という意味。ラテン語を読めるガリア人の敵から暗号化するためにギリシア文字を用いたとされる。
  3. §5.48.5tragulam cum epistola ad amentum deligata — deligata は奪格陰性単数で、前置詞 cum の支配する epistola(奪格陰性単数)と性・数・格が一致している(対格の tragulam とではない)。したがって、「手紙が(投げ槍の)革紐(amentum)に結びつけられた、その手紙を伴う投げ槍」という構造になる。
  4. §5.48.8biduo — 「〜の間」という時間的範囲を表す奪格(時の奪格の派生機能)。「二日間の間(気づかれずに)」という意味をなす。

この箇所を引用する

ユリウス・カエサル, ガリア戦記 §5.48.1-5.48.10. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0448.phi001.humanitext-lat2:5.48.1-5.48.10

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。