Humanitext Reader

ユリウス・カエサル · ガリア戦記 §5.17.1-5.17.5

食糧調達隊への急襲の撃退と敵軍の壊滅

173 / 404 箇所 · ラテン語

要旨

カエサルが派遣した食糧調達隊に敵が急襲を仕掛けるが、ローマ軍の猛反撃と徹底した追撃によって敗走し、敵の支援部隊は解散に追い込まれる。

§5.17.1Postero die procul a castris hostes in collibus constiterunt rarique se ostendere et lenius quam pridie nostros equites proelio lacessere coeperunt.
翌日、敵は陣営から遠く離れた丘の上に陣を敷き、まばらに姿を見せては、前日よりも緩慢に我が軍の騎兵を戦闘へと挑発し始めた。
§5.17.2Sed meridie, cum Caesar pabulandi causa tres legiones atque omnem equitatum cum Gaio Trebonio legato misisset, repente ex omnibus partibus ad pabulatores advolaverunt, sic uti ab signis legionibusque non absisterent.
しかし正午に、カエサルが食糧調達のためにガイウス・トレボニウス副官とともに3個軍団とすべての騎兵を派遣した際、彼らは突如として四方から食糧調達隊へと襲いかかり、軍旗や軍団のすぐそばにまで肉薄した。
§5.17.3Nostri acriter in eos impetu facto reppulerunt neque finem sequendi fecerunt, quoad subsidio confisi equites, cum post se legiones viderent,
我が軍は彼らに激しい突撃を加えて撃退し、追撃の手を緩めなかった。
§5.17.4praecipites hostes egerunt magnoque eorum numero interfecto neque sui colligendi neque consistendi aut ex essedis desiliendi facultatem dederunt.
やがて、背後に軍団があるのを見て支援を確信した騎兵たちが、敵を真っ逆さまに敗走させ、その多数を殺害し、彼らに自らを立て直すことも、踏みとどまることも、あるいは戦車から飛び降りる隙も与えなかった。
§5.17.5Ex hac fuga protinus, quae undique convenerant, auxilia discesserunt, neque post id tempus umquam summis nobiscum copiis hostes contenderunt.
この敗走の直後、各地から集まっていた敵の支援部隊は立ち去り、その後、敵が全軍をもって我が軍と戦うことは二度となかった。

語釈・文法注

  1. §5.17.2sic uti ab signis legionibusque non absisterent — sic uti で導かれる結果節。「彼らは糧食調達兵に非常に激しく襲いかかったので、ついに軍旗や軍団のすぐそば(退かないほどの位置)にまで迫った」という結果を表す。
  2. §5.17.3quoad ... facultatem dederunt — 接続詞 quoad(〜するまで)に導かれる時を指す従属節の構造。主語は equites(騎兵たち)であり、後続の分詞や cum 節を伴いながら、完了直説法動詞 egerunt および dederunt へとつながる。
  3. §5.17.4sui colligendi — 動形容詞(ジェルンディーヴ)構文における代名詞 sui の語法。sui は形式的には単数中性属格(したがって動形容詞も単数属格 colligendi)をとるが、意味的には複数であり、「自分たち(敵自身)を再結集する、立て直す」を表す。

この箇所を引用する

ユリウス・カエサル, ガリア戦記 §5.17.1-5.17.5. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0448.phi001.humanitext-lat2:5.17.1-5.17.5

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。