Humanitext Reader

ユリウス・カエサル · ガリア戦記 §4.24.1-4.24.4

ブリタンニア軍の抵抗とローマ軍の上陸の苦戦

142 / 404 箇所 · ラテン語

要旨

ローマ軍が船から下りて上陸しようとする際、敵の騎兵や戦車兵、そして徒歩の軍勢に阻まれ、地形の不利や重い武装のために大苦戦を強いられ、普段の熱意を発揮できなかった様子を描写する。

§4.24.1At barbari, consilio Romanorum cognito praemisso equitatu et essedariis, quo plerumque genere in proeliis uti consuerunt, reliquis copiis subsecuti nostros navibus egredi prohibebant.
しかし、野蛮人たちはローマ人の意図を知ると、騎兵と戦車兵――彼らが戦闘において大抵用いることに慣れていた兵種であるが――を先遣させ、残りの軍勢を率いて追尾し、我が軍が船から下りるのを防ごうとした。
§4.24.2Erat ob has causas summa difficultas, quod naves propter magnitudinem nisi in alto constitui non poterant, militibus autem, ignotis locis, impeditis manibus, magno et gravi onere armorum oppressis simul et de navibus desiliendum et in fluctibus consistendum et cum hostibus erat pugnandum,
これらの理由により、最大の困難が生じていた。 というのも、船はその大きさのために深みにしか停泊させることができず、他方、兵士たちは、土地も分からず、両手もふさがれ、武器の重く大きな荷重に圧迫されながら、同時に船から飛び降り、波の中に立ち、敵と戦わねばならなかったからである。
§4.24.3cum illi aut ex arido aut paulum in aquam progressi omnibus membris expeditis, notissimis locis, audacter tela coicerent et equos insuefactos incitarent.
それに対し、敵は、陸地から、あるいは水中に少し進んだだけで、すべての手足が自由な状態で、非常によく知った土地において、大胆に投射兵器を投げ、水に慣れた馬を駆り立てていた。
§4.24.4Quibus rebus nostri perterriti atque huius omnino generis pugnae imperiti, non eadem alacritate ac studio quo in pedestribus uti proeliis consuerant utebantur.
これらのことによって我が軍は怯え、またこの種の戦闘に全く不慣れであったため、陸上戦において用いることに慣れていたのと同じ熱意や熱心さを発揮しなかった。

語釈・文法注

  1. §4.24.1quo plerumque genere — 先行する名詞 `equitatu et essedariis`(騎兵と戦車兵)が「兵種(genere)」という一般名詞に取り込まれた関係代名詞の形容詞的用法。関係代名詞の格は、後続の動詞 `uti` が奪格を支配するため、奪格(`quo`)になっている。
  2. §4.24.2militibus ... desiliendum — 与格の `militibus` は、非人称受動構文の動形容詞(`desiliendum`, `consistendum`, `pugnandum`)に伴う「行為者の与格(dative of agent)」であり、義務(「〜せねばならなかった」)の主体を示す。
  3. §4.24.4non eadem alacritate ac studio quo — `alacritate`(女性)と `studio`(中性)の二つの奪格名詞は、主節の動詞 `utebantur`(奪格支配)の目的語。関係代名詞 `quo`(単数奪格)は、最も近くにある中性名詞 `studio` に性・数を一致させつつ、従属節の `uti`(奪格支配)の目的語となっている。

この箇所を引用する

ユリウス・カエサル, ガリア戦記 §4.24.1-4.24.4. Humanitext Reader, https://reader.humanitext.ai/text/urn:cts:latinLit:phi0448.phi001.humanitext-lat2:4.24.1-4.24.4

AIによる草稿訳である旨と閲覧日を添えてください。

訳文・注・要旨はAIによる草稿で、読者の指摘により改訂されています。