§4.20.1Exigua parte aestatis reliqua Caesar, etsi in his locis, quod omnis Gallia ad septentriones vergit, maturae sunt hiemes, tamen in Britanniam proficisci contendit, quod omnibus fere Gallicis bellis hostibus nostris inde subministrata auxilia intellegebat,
夏の残された部分がごくわずかであったが、カイサルは、ガリア全土が北方に傾いているためにこれらの地域では冬の訪れが早いものの、それでもブリタンニアへ出発することに努めた。 なぜなら、ほぼすべてのガリア戦争において、そこから我々の敵に対して援助が供給されていたことを知っていたからである。
§4.20.2et si tempus anni ad bellum gerendum deficeret, tamen magno sibi usui fore arbitrabatur, si modo insulam adiisset, genus hominum perspexisset, loca, portus, aditus cognovisset;
また、もし戦争を遂行するために一年のうちの時間が不足するとしても、彼がただその島に赴き、人々の種類を観察し、土地、港、接近路を知るだけでも、自分にとって大いに有益であろうと彼は考えていた。
quae omnia fere Gallis erant incognita.
これらのことはすべて、ガリア人にはほとんど知られていなかった。
§4.20.3Neque enim temere praeter mercatores illo adit quisquam, neque his ipsis quicquam praeter oram maritimam atque eas regiones quae sunt contra Galliam notum est.
というのも、商人のほかには、めったに誰もそこへ行くことはないし、その商人たち自身にとっても、海岸線およびガリアに対向する地域以外には何ひとつ知られていないからである。
§4.20.4Itaque vocatis ad se undique mercatoribus, neque quanta esset insulae magnitudo neque quae aut quantae nationes incolerent, neque quem usum belli haberent aut quibus institutis uterentur, neque qui essent ad maiorem navium multitudinem idonei portus reperire poterat.
それゆえ、各地から商人を自分のところに呼び寄せたが、島の大きさがどれほどであるかも、どのような、あるいはどれほどの規模の部族が住んでいるかも、どのような軍事慣行を持ち、どのような制度を用いているかも、また、より多数の船に対してどのような港が適しているかも、聞き出すことができなかった。